Պատմաբան, հայագետ, ՀՀ գիտությունների ազգային ակադեմիայի արտասահմանյան անդամ, Սորբոնի համալսարանի պրոֆեսոր Կլոդ Արմեն Մութաֆյանը տարվա ընթացքում առնվազն երկու անգամ, եթե ոչ ավելի, գալիս էր Հայաստան, մասնակցում տարբեր գիտաժողովների, զեկուցումներ կարդում հայագիտական թեմաներով, հանդիպումներ ունենում իր հայ գործընկերների հետ։ Փարիզաբնակ պրոֆեսորի զեկուցումներն անցնում էին գիտական բանավեճերի, քննարկումների մթնոլորտում, իսկ լրագրողների հետ հարցազրույցներում նա իր դիրքորոշումներն էր հայտնում նաև Հայաստանի հասարակական-քաղաքական կյանքին վերաբերող հարցերի մասին։
«Անցյալ տարվա աշնանը պետք է գայի Հայաստան, սակայն կինս մահացավ, չկարողացա գալ։ Այս տարի՝ ապրիլի 3-ին, Հայաստան գալու համար տոմս էի գնել, սակայն հետ տվեցի, քանի որ թռիչք չկար, իսկ Հայաստան գալու դեպքում էլ երկու-երեք շաբաթ պետք է մնայի բանտարկված։ Այնպես որ՝ իմաստ չուներ Հայաստան գալը։ Չէի կարող շփվել իմ ընկերների հետ»,- «Առաջին լրատվական»-ի հետ զրույցում ասաց Կլոդ Արմեն Մութաֆյանը։
Փարիզում էլ պատմաբանը դժվարությամբ է համակերպվում մեկուսացման պայմաններին, քանի որ չունի շփում իր ընկերների հետ, գրադարանները փակ են, ստիպված է աշխատել իր աշխատանոցում։
«Ամբողջ օրը փակված եմ աշխատանոցում, Երուսաղեմի մասին գրքի վրա եմ աշխատում։ Բարեբախտաբար, ինձ պետք եղած գրքերի ճնշող մասը ձեռքիս տակ են։ Շատ դժվար է, որովհետև չգիտենք, թե ինչքան կշարունակվի այս վիճակը։ Առավոտյան գնում եմ գնումների, հետո գալիս տուն։ Հիմա, ճիշտ է, շատ խիստ չեն ստուգումները, բայց օրենքով իրավունք չունենք դուրս գալու։ Հիվանդների քանակը թեև նվազել է, սակայն անորոշությունը ճնշող է, ոչ ոք չգիտի, թե ինչքան կձգվի այս վիճակը։ Մարդիկ ուրիշ բանի մասին գրեթե չեն խոսում։ Երեկ չէ առաջին օրն, օրինակ, հայտնի դարձավ, որ ԱՄՆ-ում Վերմոնտից ընտրված անկախ սենատոր Բեռնի Սանդերսը, որն առաջադրվել էր Դեմոկրատական կուսակցության կողմից, դադարեցրել է նոյեմբերի 3-ին կայանալիք նախագահական ընտրություններում ընտրարշավին մասնակցությունը։ Սա շատ կարևոր լուր է, սակայն եթե հետևում ես, այդ մասին նյութը թերթերում մեկ էջի մեկ քառորդն է զբաղեցնում։ Բոլորն իրենց կարծիքներն են հայտնում միայն կորոնավիրուսի մասին»,- ասաց Կլոդ Արմեն Մութաֆյանը։
Մեր զրուցակիցը պատմեց, որ այլ հիվանդություններով տառապողների համար դժվար է Ֆրանսիայում որևէ բուժհաստատություն դիմելը, բոլորի ուշադրությունը սևեռված է կորոնավիրուսի վրա։
«Բացի դեղատներից և սննդի խանութներից՝ մնացած ամեն ինչը փակ է»,- նշեց նա։
Կլոդ Արմեն Մութաֆյանը հիշում է, որ Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո տարածվեց իսպանական գրիպը, ինչի պատճառով Եվրոպայում 20 միլիոն մարդ մահացավ։
«Բարեբախտաբար, հիմա տեխնոլոգիաները զարգացած են, և երկրների կառավարությունները միջոցներ են ձեռնարկում, որոնք գուցե մի քիչ դաժան են, բայց ես համաձայն եմ դրանց, այդպես պետք է լինի։ Ուրիշ տարբերակ չկա»,- ասաց Կլոդ Արմեն Մութաֆյանը։
