Շատերի համար կարող է տարօրինակ թվալ, սակայն ԵՊՀ-ում պատմության նոր դասագրքի հետ կապված այս ողջ աղմուկը ըստ էության ունի նաև իր դրական ազդեցությունը հասարակական-քաղաքական մթնոլորտի վրա:
Կեղծելով պատմությունը, խեղաթյուրելով Մարտի 1-ի իրադարձությունները` ԵՊՀ-ի պատմության նոր դասագրքի հեղինակները ըստ էության հանրային լուրջ կրքեր բորբոքեցին և հասարակության մեջ արթնացրին Մարտի 1-ի հետ կապված պահանջատիրությունը, որը, ինչքան էլ տարօրինակ թվա, քնեցրել էր «քաղաքագիտական սիրավեպերի» մեջ խորացած ընդդիմությունը: ՀԱԿ առաջնորդները Մարտի 1-ի թեման դարձրել էին իրենց «քաղաքագիտական» հաշվարկների մաս և օգտագործում էին ըստ հայեցողության, իսկ հասարակությունը, որն իրականում Մարտի 1-ի թեմայի տերն է և պետք է տերն էլ լինի, լինելով նաև պահանջատերը` դուրս էր մնացել այս խաղից` աստիճանաբար ամեն ինչ հանձնելով քաղաքական առաջնորդներին:
Արդյունքում Մարտի 1-ի թեման դարձել էր արդեն ներքաղաքական մանիպուլյացիաների գործիք, ներքաղաքական առևտրի մաս: ԵՊՀ-ում տեղի ունեցած կեղծիքը կոտրեց սառած այս վիճակը, իներտացած հասարակությանը ցնցեց և հիշեցրեց, որ երբ խնդիրը, որը պետության և հասարակության կյանքում ճակատագրական ողբերգություն էր, դառնում է ներքաղաքական ինտրիգների ու պալատական գործարքների առարկա, կարող է ենթարկվել ցանկացած ոտնձգության:
Դրա լավագույն օրինակն էր ԵՊՀ-ում տեղի ունեցած կեղծիքը: Ահա այս առումով է, որ դա ունեցավ նաև դրական ազդեցություն և արթնացրեց հասարակությանը, ու պետք է հուսալ, որ հասարակությունը խնդիրը, այս կարևոր պատմական հարցը, որը, ցավոք, ողբերգական էջն է մեր նորագույն պատմության, թույլ չի տա այլևս դարձնել ներքաղաքական առևտրի առարկա, կուլիսային պայմանավորվածությունների նյութ և ենթարկել նման որևէ ոտնձգության, ինչպես եղավ ԵՊՀ-ում:
Հասարակությունն իրավունք չունի հարցը նորից քաղաքական ալիքներին հանձնելու, քանի որ չհանձնելն է Մարտի 1-ից խուսափելու միակ երաշխիքը, որ կարող է ունենալ իր ազատության և իրավունքների համար պայքարող քաղաքացին:








































