Օրեր առաջ բավական տհաճ միջադեպ է տեղի ունեցել հայկական ֆուտբոլում: Երևանի ֆուտբոլի 2018/2019 թթ. մինչև 10 տարեկանների առաջնության «Փյունիկ-2-09»-«Բանանց-1-09» խաղի ընթացքում «Բանանց-1-09» թիմի գլխավոր մարզիչ Արտյոմ Առաքելյանը հայհոյել և հարվածել է հանդիպման մրցավարին: Հանդիպման ընթացքում մրցավարին հարվածել է նաև Արտյոմ Առաքելյանի եղբայրը՝ Հայաստանի ազգային հավաքականի նախկին ֆուտբոլիստ Արարատ Առաքելյանը, որն ընդհանրապես հայտավորված չի եղել հանդիպմանը որպես պաշտոնատար անձ:
Հայաստանի ֆուտբոլի ֆեդերացիան խստորեն դատապարտել է միջադեպի մասնակից Արտյոմ և Արարատ Առաքելյանների պահվածքը՝ այն համարելով անթույլատրելի: Միջադեպը քննարկվելու է ՀՖՖ Գործկոմի առաջիկա նիստում, և մեղավորները ստանալու են ամենախիստ պատիժներ: ՀՖՖ-ն նաև ՀՀ ոստիկանությանը հորդորել է ուշադրությունը դարձնել տեղի ունեցածի վրա:
Տեղի ունեցածն իսկապես ցավալի և մտահոգիչ երևույթ է: Ցավով պետք է արձանագրենք, որ երեխաների մրցաշարում տեղի է ունեցել քրեական հանցագործություն: Այսօր մենք խոսում ենք մանկապատանեկան ֆուտբոլի զարգացման մասին՝ հույս ունենալով, որ տարիներ անց կունենանք մարտունակ սերունդ: Նման երևույթներից հետո, սակայն, մեր ֆուտբոլի ապագան ավելի քան մշուշոտ է նշմարվում:
Այսօր ուղղակի անհրաժեշտ են կտրուկ քայլեր և գործողություններ տեղի ունեցածին համարժեք պատասխան տալու համար: Կատարվածը վկայում է, որ այսօր երեխաների հետ աշխատում են մարդիկ, որոնք չպետք է նույնիսկ մոտ գտնվեին ֆուտբոլին: Ի՞նչ է նշանակում 10 տարեկան երեխաների աչքի առաջ սեռական բնույթի հայհոյանքներ տալ և ծեծել մրցավարին: Ի՞նչ պետք է սովորեն այդ երեխաները նման մարզչից: Այո, ֆուտբոլն ապահովագրված չէ տհաճ միջադեպերից. ծեծկռտուքներ, քաշքշուկներ տեղի են ունենում նույնիսկ ամենաբարձր մակարդակի մրցաշարերում, մարզիկները, մարզիչները և երկրպագուները հաճախ են ափերից դուրս գալիս:
Մանկապատանեկան ֆուտբոլը, սակայն, այն հարթությունն է, որտեղ ուղղակի չպետք է լինեն նման երևույթներ: Ինչ-որ տեղ հասկանալի է ծեծկռտուքը, երբ տեղի է ունենում երեխաների միջև: Այդպիսի տարիքում, այսպես կոչված, տղայական կռիվների միջով շատերն են անցել: Պաշտոնական մրցաշարերի ժամանակ, սակայն, երեխաների միջև տեղի ունեցածի մեջ մեղավոր են նաև մարզիչները: Երեխաների մեջ բացակայում է սպորտային կարգապահությունը: Երեխաների հետ աշխատող մարզիչն առաջին հերթին պետք է լինի ուսուցիչ: Տղաները ֆուտբոլի դպրոց չեն գնում միայն գնդակ տշելու և մարզվելու համար: Եթե մասնագետը իրեն թույլ է տալիս խուլիգանական արարք, ապա դա խոսում է այն մասին, որ տվյալ մասնագետը երեխաների հետ աշխատելու լիցենզիա է ստացել ոչ առողջ պայմաններում: Ավելի ստույգ՝ մասնագիտական որակներից բացի, անտեսվել են մարզչի մարդկային հատկանիշները, որոնք տվյալ գործում առաջնային են: Եթե նույնիսկ լիցենզիա տվողները հաշվի չեն առնում մարզչի մարդկային որակները, այս գործոնը չպետք է վրիպի մարզադպրոցի ղեկավարության աչքից:
Առաքելյանի արարքը լուրջ հարված է «Բանանց» ֆուտբոլային ակումբին, որտեղ աշխատել է այս մարզիչը: Այս միջադեպից հետո շատ ծնողներ ուղղակի չեն ցանկանա իրենց երեխաներին տանել մի մարզադպրոց, որի ներկայացուցիչը երեխաների ներկայությամբ հայհոյում և ծեծում է մրցավարների: Ունենք մասնագետների պակաս, բայց դա չի նշանակում, որ երեխաները ֆուտբոլով պետք է զբաղվեն նման միջավայրում:
Այսօր մեր երկրում Բարձրագույն խմբի թիմը գլխավորող մարզիչը մամուլի ասուլիսի ժամանակ վիրավորում և զրպարտում է լրագրողին, մարզիչը հայհոյում և ծեծում է մրցավարին: Հայաստանի նախորդ առաջնությունը ևս հարուստ էր սկանդալներով և տհաճ միջադեպերով: Սա այն ժառանգությունն է, որը ՀՖՖ նոր ղեկավարությանը թողել է Ռուբեն Հայրապետյանն ու նրա գլխավորած համակարգը: Ու այսօր Հայաստանի ֆուտբոլի ֆեդերացիան, ֆուտբոլը զարգացնելուց բացի, ստիպված է լինելու զբաղվել նաև տարրական կարգապահական և էթիկային առնչվող հարցերով:
Նշենք նաև, որ տեղի ունեցած միջադեպը հետևանք է նաև ցածր մակարդակի մրցավարության: Տվյալ դրվագում կա նաև մրցավարի մեղավորությունը, որը բավական բուռն է արձագանքում հնչեցված վիրավորանքներին, և ինքը հարված հասցնում: Տարիներ շարունակ թիմերի մարզիչները դժգոհել են մրցավարությունից: Այսօր էլ, երբ Հայաստանի Բարձրագույն խմբի առաջնությունը որակի առումով աճ է գրանցել, մրցավարությունն ուղղակի ստվեր է գցում մրցաշարի վրա: Եթե տարիներ անց մեր առաջնությունում մասնակցեն ավելի մեծ քանակությամբ թիմեր, և որակական աճը շարունակվի, մրցավարական առումով կլինի ուղղակի խայտառակ պատկեր: Նորմալ մրցավարները շատ քիչ են մեր երկրում: Ըստ էության վերջին 20 տարիներին հայկական ֆուտբոլային գերատեսչությունը չի պատրաստել ո՛չ մրցավարների, ո՛չ մարզիչների, ոչ էլ ֆուտբոլիստների:
Տեղի ունեցածից հետո մնում է միայն խնդրել ֆուտբոլի դպրոցների ղեկավարներին մանրակրկիտ հետևել մարզիչների աշխատանքներին և պահվածքին: Մնում է հուսալ նաև, որ տեղի ունեցածի մեղավորները կպատժվեն:
