«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է քաղտեխնոլոգ Իգոր Մուրադյանը:
-Պարոն Մուրադյան, օրեր առաջ Ուկրաինայի օդային տարածքում ոչնչացվեց մալայզիական ինքնաթիռը՝շուրջ 300 ուղևորով, որն Ամստերդամից ուղևորվում էր Կուալա Լումպուր: Ձեր կարծիքով՝ի՞նչ տեղի ունեցավ, և ինչպիսի՞ն են լինելու կատարվածի քաղաքական հետևանքները:
-Միացյալ Նահանգները անում է հնարավոր ամեն ինչ այդ ողբերգության պատճառներն ու հանգամանքները պարզելու համար, և արբանյակներից ստացված ինֆորմացիան արդեն շատ բանի մասին է խոսում: Ինքնաթիռը խփվել է գետնից, այսինքն՝ այն հրթիռով, որը բաց է թողնված մի տարածքից, որը ղեկավարում են ապստամբներն ու Ուկրաինայի մասնատվածության կողմնակիցները: Ռուսներն այդ տարածքն անվանում են Դոնեցկ-Լուգանսկ հանրապետություն, հրթիռը կարող էին բաց թողնել միայն լավ պատրաստված մասնագետները, նման տեխնիկա ունի ինչպես Ռուսաստանը, այնպես էլ Ուկրաինան:
Ինքը՝ Ռուսաստանը, չի առաջարկել որևէ գիտակից վարկած, չնայած ունի տեխնիկական այն հնարավորությունները, որոնք թույլ կտան բացահայտել ճշմարտությունը: Այն տարբերակները, որ առաջ են քաշում ռուսական ԶԼՄ-ները, հիմնված են կանխամտածված կեղծիքի վրա և դա էլ ավելի է ակնառու է դարձնում հանցավոր միտումն այդ ամենում:
Մոսկվան շատ վախեցած է՝ նշանակում է կա ինչից վախենալ: Ռուսաստանը մեկ տարբերակ ունի՝ այն, որ եթե պարզվի, որ ինքնաթիռը չեն խփել ռուսական բանակի ուժերը, այլ ապստամբների կողմից է եղել, բայց այն զենքով, որը նրանց Ռուսաստանն է տվել: Դժվար թե ինքնաթիռը խփելու հրահանգը անմիջականորեն Մոսկվայից է տրվել:
Ավելի շուտ ռուս ապստամբները, որոնք մինչ այդ բազմիցս խփել են ուկրաինական ինքնաթիռներ և ուղղաթիռներ, «անտեսվել էին». և որոշեցին մի թռչող ինքնաթիռ էլ խփել: Ցանկացած պարագայում այդ ողբերգության պատասխանատվության մեծ մասը կրելու է Ռուսաստանը:
Ես չեմ կարող խոսել Ռուսաստանի իրավական պատասխանատավության մասին, բայց այն անկասկած կրում է քաղաքական և բարոյական պատասխանատվություն:
Այս իրադարձության պատճառով հնարավոր է միջազգային պատժամիջոցներն էլ ավելի ուժեղանան՝ այդ թվում կարող է եվրոպացիներին հասկացնել, որ այդ պատժամիջոցներն իսկապես հարկավոր են, այնպիսի պատժամիջոցներ, որոնք մինչ այսօր ոչ մի պետության դեմ չեն ընդունվել:
Միջազգային հանրությունը կարող է պահանջել Պուտինի և Ռուսաստանի քաղաքական իշխանության դատապարտումը, բայց դժվար թե բանը դրան հասնի:
Նույնիսկ 300 մարդու կյանքը, այդ թվում՝ երեխաների կյանքը, նման պատժամիջոցներ կիրառելու համար գործոն լինել չեն կարող: Ամենամեծ բանը, որ կլինի, այն է, որ Ռուսաստանին կստիպեն փոխհատուցել բարոյական և նյութական վնասները:
Դրա հետ մեկտեղ, արևմտյան հանրությունը ծայրահեղ անհանգստացած է և որոշում կկայացնի ռազմական և տնտեսական օգնություն ցուցաբերել Ռուսաստանին: Հասկանալի է, որ Ուկրաինայում պատերազմը կդառնա ավելի լեգիտիմ Կիևի կողմից և մեծ թափ կստանա: Հնարավոր է՝ ավելի շատ կոշտություն թույլատրվի, և զոհերն էլ ավելի շատ լինեն:
– Հնարավո՞ր է, որ ուկրաինական ճգնաժամի շուրջ ստեղծված նոր իրավիճակը տարածվի նաև Հարավային Կովկասի վրա:
-Պետք է այլ կերպ քննարկել: Ուկրաինական իրադարձություններն արդեն բերել են նրան, որ ԱՄՆ-ն և ՆԱՏՕ-ն վերանայեցին իրենց ծրագրերը սևծովյան-կովկասյան տարածաշրջանում և նրան, որ պետություններն ավելի արագ ինտեգրվեն Եվրամիությանը և ՆԱՏՕ-ին: Հարավային Կովկասում դա ամենից շատ վերաբերում է Վրաստանին, բայց և Հայաստանն էլ դիտարկվում է որպես ՆԱՏՕ-ի նոր գործընկեր և ակտիվացվում է նրա մասնակցությունը ալյանսի ծրագրերում:
ՆԱՏՕ-ից դուրս էլ ԱՄՆ-ն ջանքեր կգործադրի, որպեսզի ռազմական և քաղաքական աջակցություն ցուցաբերի Հայաստանին:
ԱՄՆ-ում միանգամայն հասկացել են Եվրամիության սխալը և կսկեն աշխատել այն խնդրի վրա, որ դառնան Հայաստանի անվտանգության երաշխավորը:
Պետք է ասել, որ ամեն դեպքում տարածաշրջան է վերադառնում «բուշիզմի» քաղաքականությունը, այսինքն՝ ուզի Հայաստանի ղեկավարությունը, թե ոչ՝ ԱՄՆ-ն Հայաստանին կներառնի իր ռազմավարության մեջ: Դա անկասկած կիևյան «Մայդանի» արդյունքն է:
–Անկասկած, Արևմուտքը Ռուսաստանի նկատմամբ կխորացնի ճնշումը: Այդ ողբերգությամբ ուկրաինական իրադարձությունները նոր փուլ են մտնում, և դա իհարկե շատ մեծ ուշադրություն կպահանջի Հայաստանից նույնպես: Այս փուլում կխորանա Արևմուտք-Ռուսաստան դիմակայությունը. դա Հայաստանին կարո՞ղ է անհանգստացնել:
-Կարծում եմ, որ Հայաստանի և Ռուսաստանի միջև տարաձայնությունների խորացում կլինի, այն արդեն խորանում է: Եթե Հայաստանը ապրեր այդ ժամանակահատվածը և չենթարկվեր Ռուսաստանի կամքին սեպտեմբերի երեքին, ապա սպառնալիքների մակարդակն ավելի ցածր կլիներ գոնե այն բանի համար, որ Հայաստանը ինտեգրված կլիներ ԵՄ-ին և ՆԱՏՕ-ին։
Հիմա մենք բաց ենք թողել մեր «նշանը»-ը՝ ինչպես ասվում է բանտախցերում: Երբ այնտեղ վատ է լինում իրավիճակը, ինչ-որ մեկը փորձում է փոխել այդ «նշանը»-ը, բայց իրավիճակն էլ ավելի է վատանում: Դրա համար պետք էր պահել դա: Հիմա Ռուսաստանի կողմից սպառնալիքներն ավելի առարկայական են դարձել:
Ռուսաստանի դեսպանը, որը հայտնի է «Վոլինկա» մականվամբ, հայտարարում է, որ Ռուսաստանին չեն հետաքրքրում Ադրբեջանի կողմից դիվերսիոն գործողությունները: Իսկ ինչո՞ւ չպետք է հետաքրքրված լինի Ռուսաստանը, դեբի՞լ է:
Չհետաքրքրվել Հայաստանի վրա արտաքին ճնշման լծակներո՞վ և նրանով, թե ինչպես Հայաստանն ավելի կապեն Ռուսաստանին: Ո՞վ քեզ կհավատա, «Վոլինկա՞»:
Պետք է շատ զգուշանալ Ռուսաստանից, անկասկած մեծ սադրանք է առաջանում:
Նրա սադրանքներից միակ երաշխավորը դա այն ձեռնաշղթաներն են, որ ԱՄՆ-ն և ՆԱՏՕ-ն են իր վրա հագցրել այնպես, ինչպես նրանք փորձեցին դա անել Ուկրիանայում և նրան հիասթափեցրեցին Ուկրաինայի նկատմամբ ինտերվենցիա իրականացնելու հարցում:
