«Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը» աշխարհում չորրորդն է իր մեծությամբ, որտեղից շահագործում են պղինձ, մոլիբդեն, նրանց ուղեկից կան մի շարք տարրեր՝ ռենիում, պլատին, ոսկի, արծաթ և այլն: ԵՊՀ միներալոգիայի, պետրոլոգիայի և երկրաքիմիայի ամբիոնի վարիչ Շահեն Խաչատրյանի խոսքերով՝ տարիներ շարունակ կոնցենտրատը վաճառվում է՝ այս տարրերն էլ մեջը. «Մետաղները վաճառում են կիսաֆաբրիկատ վիճակում, մի քանի անգամ ավելի էժան գնով: Մի տոննա մաքուր մետաղական քրոմը արժե 12.700 դոլար, իսկ կոնցենտրատը վաճառվում է 300 դոլարով»:
Մասնագետը նշեց նաև, որ կիսաֆաբրիկատները վաճառում են Իրանին, հասցնում Փոթի նավահանգիստ և արտահանում եվրոպական մի շարք երկրներ. «Իրանն ունի հանքավայրեր, սակայն չի շահագործում, որովհետև այստեղից անվճար տանում է: Ծուխն էլ մենք ենք շնչում»: Ըստ վիճակագրության՝ ՀՀ-ում ամենաքիչ հիվանդները գտնվում են Գեղարքունիքի մարզում, իսկ ամենաշատ հիվանդները՝ Լոռվա մարզում և Զանգեզուրում: Լոռվա մարզում գտնվում է Ալավերդիի պղնձաձուլական գործարանը, Զանգեզուրում՝ «Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը»:
Վերջինս ընդարձակում է իր տարածքները՝ ըստ ՀՀ կառավարության 2011 թվականի ապրիլի 28-ի թիվ 627-Ն որոշման, ըստ որի՝ Սյունիքի մարզում գյուղատնտեսական նշանակության 181.7 հա հողատարածք ճանաչվել է բացառիկ՝ հանրային գերակա շահ, հողի նպատակային նշանակությունը փոխվել է և դարձել արդյունաբերական և ընդերքօգտագործման նշանակության: Այս հողերից 27 հա պատկանում է Քաջարան գյուղին: Ըստ Կառավարության որոշման՝ հանրային շահը գերակա է օտարվող սեփականության սեփականատերերի շահից, ըստ այդմ էլ բնակելի տարածքները պետք է տեղափոխեն՝ տարածքը արդյունաբերության նպատակներով շահագործելու համար:
Շահեն Խաչատրյանն ասաց, որ շատ լավ կլիներ, եթե շահագործվեին բոլոր հանքերը՝ միայն մի պայմանով՝ եթե վերջնական արտադրանքը կստացվի Հայաստանում. «Հանքավայրերի օգտագործումը կախված է նրանից, թե ով կօգտագործի և ինչպես կօգտագործի: Եթե մոլիբդենի հանքավայր ենք շահագործում, վերջնական մետաղը պիտի շահագործվի ՀՀ-ում: Այդ մոլիբդենը, երկաթը կամ պղինձը առաջին հերթին պիտի դառնան այստեղ տանկեր, հաստոցներ և այլն»:
Խոսելով արտադրական թափոնների մասին, նա ասաց, որ դրանց քանակը հսկայական է, որոնց մեջ կան օգտակար հանածոներ. «Դրանք, իհարկե, ապագայում կդիտվեն որպես օգտակար հանածոներ, շուռ կգան և կկորզեն այդ մետաղները, դրանց մեջ բավականին շատ երկաթ կա»:
Կանաչների միության նախագահ Հակոբ Սանասարյանի կարծիքով՝ եթե այժմ քայլեր չձեռնարկենք, ապա ապագայում կկանգնենք լուրջ բնապահպանական խնդիրների առջև. «Բնապահպանական խնդիրները մեր հանրապետության ամենացավոտ խնդիրներից են, որովհետև մեր փոքր հանրապետությունում հանքարդյունաբերությունը լայն թափով զարգանում է՝ առանց հաշվի առնելու բնությունը աղտոտելու խնդիրը: Այսօր ունենք աղտոտված օդ, հող և ջուր, ինչը կրճատում է նաև մարդկանց կյանքի տևողությունը»:
