Ինչ-ինչ, բայց պետք է խոստովանել, որ մարտի 8-ին հայ կանայք երևի թե ավելի շատ շնորհավորանքներ են ստանում, քան աշխարհի բոլոր կանայք միասին վերցրած: Սակայն այդ ամենն իրականում պարունակում է հսկայական ձևականություն, քանի որ տարվա մնացյալ օրերին հայ կինը տղամարդկային հասարակական հոգեբանության թելադրանքի տակ է և իրեն համարում է ընդամենը այդ հասարակությանը սպասարկող ուժ, և եթե իրեն թույլ տան գալ առաջ՝ նա կգա, եթե ոչ՝ ապա խոնարհ կմնա խոհանոցում:
Սակայն վերջին տարիներին, ազատության և ինֆորմացիայի հոսքի ինտենսիվացման հետ մեկտեղ, մեր հասարակությունում տեղի են ունենում փոփոխություններ, որոնք կնոջ դերը էապես բարձրացնում են և նպաստում այն բանին, որ կինը դուրս գա տղամարդկային հոգեբանությամբ հասարակությանը սպասարկելու իրավիճակից և դառնա հասարակական-քաղաքական կյանքի լիարժեք մասնակից: Այս երևույթը, սակայն, հուշում է, որ տպավորությունը, թե տղամարդկային հասարակությունը կնոջը մղում է խոհանոց և պահում այնտեղ՝ այդքան էլ այդպես չէ, և դա իրականում ավելի շատ առերևույթ տպավորություն է, իսկ խորքային իմաստով, հայ կինն ինքն է իրեն խցկել խոհանոց և պահում այնտեղ:
Սա իսկապես խորը դիտարկման և վերլուծության անհրաժեշտություն ունեցող երևույթ է, սակայն երբ կինը ցանկության դեպքում կարողանում է ճեղքել հասարակական կարծրատիպերը, զբաղվել խոհանոցից դուրս աշխատանքով, սովորել, բիզնես ունենալ, սեփական կարիերա, անձնական՝ այսպես ասած ինքնաբավ կյանք և այլն՝ պարզ է դառնում, որ իրականում շատ բան կախված է ոչ թե տղամարդու, այլ կնոջ ցանկությունից:
Այսինքն՝ կինն է, որ ինքն իրեն մեկուսացրել է՝ այսպես ասած խոհանոցային միջավայրում և բավարարվել դրանով, իր ազատությունից ինքն իրեն զրկել ինչ-որ չափով, ազատություն տվել տղամարդուն, և դրա դիմաց պարզապես նրանից փորձում է ստանալ սոցիալական պատասխանատվության երաշխիքներ: Այլ կերպ ասած՝ կինը Հայաստանում այնքան էլ տղամարդկային հասարակական կամայականությունների զոհ չէ, այլ ինքն է իրեն դրել այդ վիճակում, էապես խուսափել հանրային պատասխանատվությունից, որպեսզի տղամարդուն պարտադրի պատասխանատվություն իր անձի համար:
Եվ Հայաստանում հասարակական փոխհարաբերությունների խեղվածության հիմքում թերևս նաև հենց այս իրողությունն է, որը միևնույն ժամանակ ունի նաև ոչ խորքային ընկալում, և կա համոզում, որ իրականում տղամարդիկ են կանանց մղում հետին պլան: Բայց իրավիճակն իրականում չափազանց բազմաշերտ է, ոչ միարժեք, և եթե մենք փորձում ենք գտնել մեր հասարակական կյանքի համակարգային համախտանիշերի պատճառները, ապա ըստ երևույթին հարկ է, որ մասնագիտական մակարդակում խորքային վերլուծության և դիտարկման ենթարկենք կնոջ դերն ու այն սահմանող իրական պատճառները, առանց որի այդ հասարակական համակարգային համախտանիշերի լուծումները գտնելը կլինի շատ դժվար, առավել ևս՝ ամենաարդյունավետ լուծումներ գտնելը:









































