Thursday, 28 01 2021
Thursday, 28 01 2021
Ռուսական «փափուկ ուժի» նոր գործիքակազմ՝ Հայաստանում. «Փաստ»
«Գոլդեն փելիս»-ը կարող է վաճառվել. հետաքրքրվող կա. «Ժողովուրդ»
Դիահերձման նոր կարգ. Ինչ է առաջարկվում. «Ժամանակ»
Դատական իշխանությունը պետք է անկախ լինի նաև առանձին խմբերից. ընդդեմ վարչապետի որոշումը դատարանների անկախության ապացույց չէ
Գարեգին Բ Ամենայն հայոց կաթողիկոսի ուղերձը Բանակի օրվա առթիվ
Ինչու է Ռուսաստանի դեսպանն ակտիվացել. Նրա հանդիպումներն իրականում տողատակ ունեն. «Ժողովուրդ»
Թբիլիսիում հայկական բեռնատարների վրա կատարված հարձակման իրական նպատակը. Ովքեր են կանգնած դրա հետևում. «Ժամանակ»
Եթե Վազգեն Մանուկյանի ասածն իրականություն դառնա, Հայաստանը կմտնի քաղաքացիական պատերազմի մեջ
Մեկ միլիոն դրամ աշխատավարձ ստացող դատավորների թիվը կավելանա, իսկ անօթևան մնացածների խնդիրնե՞րը… «Ժողովուրդ»
Դեռևս վաղ է. Գուրգեն Արսենյանը՝ արտահերթ ընտրությունների մասին. «Ժամանակ»
«Իմ քայլում» խուճապ է. Հակոբ Սիմիդյանը՝ խմբակցության ղեկավա՞ր. «Ժողովուրդ»
Ինչպես Փաշինյանը պառակտեց 17-ի ֆորմատը. «Ժամանակ»
08:30
Live. «Առաջին լրատվական» տեղեկատվական-վերլուծական կենտրոն
«Հարսիս ինքնասպանությունը մեր ընտանիքի վրա ճնշման հետևանքն է»․ Հենզել Մկոյան.
08:10
Էրդողանն ու Մասկը քննարկել են տիեզերական տեխնոլոգիաների ոլորտում համագործակցությունը
Իրանի արտգործնախարարի երևանյան խորհրդավոր հայտարարությունները
Ընդդիմադիր քաղաքական գործիչ Ալեքսեյ Նավալնիի բուժող բժիշկը Բեթհովեն է նվագել խուզարկության ընթացքում
07:39
Սթոլթենբերգը ՆԱՏՕ-ին կոչ է արել պատրաստ լինել Ռուսաստանի «ագրեսիվ գործողություններին»
01:00
ԱՄՆ-ը դադարեցրել է զենքի վաճառքը երկու երկրներին. WSJ
00:45
Կաննի կինոփառատոնը կանցկացվի հուլիսին
31-ամյա ջաղացաձորցին գողացած հեռուստացույցը նվիրել էր զոքանչին. հարուցվել է քրեական գործ
00:20
Տղամարդ դարձած կինոաստղ Էլեն Փեյջը բաժանվել է կնոջից
ԿԳՄՍ նախարարը հաղթող թեկնածուներից ոչ մեկին դպրոցի տնօրեն դեռ չի նշանակել․ բողոքներն առայժմ քննում են․armtimes.com
Հանդիպում ԱՆ-ում՝ կորոնավիրուսով պայմանավորված համաճարակային իրավիճակը քննարկելու նպատակով
Անտարբերության սերմերից որևէ լավ բան դուրս չի գա. Սոս Ավետիսյանի ելույթը՝ ԵԽԽՎ-ում
23:40
Թայլանդի թագավորն իր սիրելիին հայտարարել է երկրորդ թագուհի
23:30
Բիլ Գեյթսը զգուշացնում է COVID-ից «10 անգամ ավելի վատ» համավարակի մասին
23:15
National Interest-ը նշել է Բայդենի՝ Պուտինին զանգահարելու նպատակը
23:00
Մեծ Բրիտանիայում թույլատրել են Boing 737 Max-ի շահագործումը
22:45
Աշխարհում COVID-19-ով վարակվածների թիվն անցել է 100 միլիոնից

Երիտասարդական ավանդական հավաքները Գերմանիայում` որպես ինքնության զորացման առանձնահատուկ ազդակներ

2011թ. դեկտեմբերի 16-ին Գերմանիայի նորդռայն-վեստֆալյան գողտրիկ քաղաքը` Ախենը, վերածվել էր «փոքրիկ Հայաստանի»:

Պատճառը կայսերական այս քաղաքում կազմակերպված Գերմանիայի հայ երիտասարդների հերթական ձմեռային հանդիպումն էր:

Այսպիսի հանդիպումները կազմակերպվում են ավանդաբար` 1987-ից սկսած, տարեկան երկու անգամ: Դա գերմանահայոց կենտրոնական խորհրդի (ԳԿԽ) հիմնական աշխատանքներից մեկն է:

Հանդիպման վայրը պատահաբար չէր ընտրված: Ախենում ևս հայերը ակտիվ գործունեություն են ծավալել. դեռևս 9-րդ դարում հայ վարպետների աջակցությամբ կառուցվում է Ախենի հայտնի դոմի (եկեղեցու) գմբեթը:

Ախենում են օծվել 31 գերմանական թագավորներ, այդ թվում`ծագումով հայ կայսրուհի Թեոֆանուի ամուսինը` կայսր Օտտո 2-րդը և նրանց որդին` Օտտո 3-րդը:

19-դարի 80-90-ականներին Անդրեաս Արծրունին` հանքաբանության ու ֆիզիկական քիմիայի հռչակավոր պրոֆեսորը, գիտամանկավարժական բեղուն գործունեություն է ծավալել Ախենի թագավորական տեխնիկական համալսարանում:

Իսկ արդեն 1969թ. այս քաղաքում գերմանախոս 3 երկրների` Գերմանիայի, Ավստրիայի և Շվեյցարիայի հայկական միությունների համատեղ գումարած հիմնադիր համագումարը հիմք է դնում Գերմանախոս երկրների կենտրոնական կազմակերպությանը, որը հետագայում վերածվում է Գերմանահայոց կենտրոնական խորհրդի (ԳԿԽ), որի մերօրյա ատենապետի` Ազատ Օրդուխանյանի բնորոշմամբ, որը երիտասարդական հավաքի գլխավոր պատասխանատուն էր, «սույն հավաքները ունեն ուսուցողական, ճանաչողական, դաստիարակչական ու ազգային չափազանց մեծ նշանակություն»:

«Սույն հավաքների միջոցով մենք փորձում ենք մեր երիտասարդներին փոխանցել գերմանական պատմության ու մշակույթի հայկական մասը, ծանոթացնել Գերմանիայի տարբեր քաղաքներին, դրանցում արձանագրված հայկական հետքերին, ինչպես նաև հայկական ներկային»,- Aachener Nachrichten (21.12.2011) շրջանային թերթից այցելած թղթակցին երիտասարդական հավաքների նպատակների մասին հակիրճ ներկայացրեց պրն Ա. Օրդուխանյանը:

Չմոռանանք նշել նաև ԳԿԽ-ի ատենադպրուհի Սոնա Հակոբյանի կատարած հսկայական աշխատանքը, որը հավաքի հիմնական համակարգողն էր: ԳԿԽ-ի վարչության երիտասարդական հարցերի պատասխանատու դր. Ասպետ Անթապյանի, կազմակերպության «Երիտասարդ Հայեր» հանձնախմբի (www.Junge-armenier.de) անդամներ ` Եղշա Բաքրջյանի, Լուսինե Կարապետյանի, Արամազդ Սարգիս-Կարապետյանցի, Լևոն Համբարձումյանի և Մարտին Վայվալակի հետ մշակած հանդիպման եռօրյա ծրագիրը ընթանում էր «Հայերը Գերմանիայում, գերմանացիները Հայաստանում» թեմայով, որը նույն թվականի ամառային երիտասարդական հավաքի թեմատիկ շարունակությունն էր:

Հայկական դպրոցի, մամուլի, եկեղեցիների ու կուսակցությունների կողքին թերևս այսպիսի միջոցառումների օգնությամբ ևս պետք է նպաստել հայկական ավանդույթների ու սովորույթների պահպանմանը: Այս հանդպումներն ունեն հայապահպանման ու հայազարգացման հատուկ շեշտադրում: Դրանք նաև լավ առիթներ են երիտասարդների ծանոթության, ընկերության ու ընտանիքների կազմավորման համար:

Ապրելով օտար միջավայրում` դժվար է պահպանել ազգային դիմագիծը: Դրա համար մեծ ցանկություն է պետք` չձուլվելու ցանկություն, ինչպես նաև համապատասխան կառույցներ ու անձնական զոհաբերություն:

Դեկտեմբերի 16-19-ի հանդիպումը, որը կազմակերպված էր հավուր պատշաճի, Ախեն էր բերել մոտ 50 երիտասարդ հայերի` Գերմանիայի ամենատարբեր քաղաքներից` Քյոլնից, Մայնի Ֆրանկֆուրտից, Դորթմունդից, Բոխումից, Վուպերտալից, Նյուրնբերգից, Բոննից, նույնիսկ ռումինական Բուխարեստից:

Երեկոն հատկապես անմոռանալի դարձրեց որպես պատվավոր հյուր հրավիրված, Գերմանիայում պաշտոնապես ամենաուժեղ մարդը ճանաչված, մեր հայրենակիցը` Պատրիկ Բաբումյանը: Նրա հետ զրույցն ու կազմակերպված ուժի ցուցադրությունը ազգային հպարտության ու ինքնության զորացման առանձնահատուկ զգացումներ փոխանցեցին հավաքին մասնակից երիտասարդներին:

Հաջորդ օրերի ծրագրերը խիստ հագեցած էին:
Գերմանահայ երիտասարդ մասնագետ Նաթալի Ադամը ներկայացրեց «Դեպի Հայաստան» ծրագրին` իր եռամսյա մասնակցության մանրամասները, խրախուսեց ներկաներին ու առաջարկեց անպայման մասնակից դառնալ այս կարևոր ծրագրին: Նրան հաջորդեց 18-ամյա Եղշա Բաքրջյանի բանախոսությունը` Հայաստանում 4,5 ամսում հայերեն սովորելու և հայրենի դպրոցներից մեկում ազգային գիտակցության ու ինքնության ամրապնդման իր փորձառությունը:

Այնուհետև Շավարշ Հովասափյանը ներկայացրեց Գերմանիայի ներկա հայկական համայնքների կազմավորման, գործունեության ու նրա գլխավոր ղեկավար մարմնի` Գերմանահայոց Կենտրոնական Խորհրդի ձևավորման պատմությունն ու աշխատանքի կարևոր ոլորտները: Դր . Շավարշ Հովասափյանը 1963 թվականից ապրում է Գերմանիայում և Պարսկաստանից տեղափոխման օրվանից (48 տարի շարունակ) ծառայում է գերմանահայ համայնքին և ամենաերկարն է ղեկավարել ԳԿԽ-ն:

Ծրագրի երրորդ օրը երիտասարդներին սպասվում էր դրա ամենահետաքրքիր ու վիճահարույց բաժինը` Ախենի կինոթատրոններից մեկում «Անտունի» ֆիլմի դիտումն ու նրա գլխավոր ռեժիսորի` Սամիրա Ռադսիի և թուրք դերասանուհի Գյունայ Կյոզեի (Արսինե), (մեկ այլ թուրք դերասանուհի` Նյուրսել Կոզեն խաղում էր Անուշի դերը) հետ հանդիպումը:

Թուրք դերասանուհիների կատարմամբ հայերի ինքնության և հայրենիքի մասին պատմող ֆիլմը բավականին վրդովմունք առաջացրեց հայ երիտասարդներից մի մասի մոտ: Ֆիլմի մասին քննարկումը դեռ պետք է շարունակվեր Ախենի հայկական համայնքում, որը մի քանի ժամով հյուրընկալեց երիտասարդական հավաքին եկած 50 հայ երիտասարդներին: Ախենի համայնքը Ռազմիկ Ավագյանի, Ավետիք Ավետիսյանի, Մուրադ Յանարի և մյուսների ղեկավարությամբ գործում է մոտ 6 տարի:

Համայնքում հայ երիտասարդների ջերմ ընդունելությանը հաջորդեց «Անտունի» ֆիլմի քննարկումը ռեժիսորի և թուրք դերասանուհու հետ: Թերևս ֆիլմի ռեժիսորն ու սցենարի հեղինակը` մեր հայրենակցուհի Կարին Կաչին, կարծում են, որ յուրաքանչյուր հայ պետք է երախտապարտ լինի հայերի մասին Գերմանիայում ֆիլմ նկարահանելու համար: Բայց քննարկումը ցույց տվեց, որ կան նաև հակառակ կարծիքներ:

Նախ` քննադատվեց ֆիլմի այն մասը, որ ինքնության մասին ֆիլմում չպետք է ընդգծվեր հայ աղջկա և օտար տղամարդու սիրավեպը, ապա «վերադարձ դեպի արմատներ» երևույթը ներկայացնելիս ֆիլմի հեղինակները պետք է իրենց հերոսուհուն ոչ թե Երևան բերեին, այլ տանեին այնտեղ, որտեղ ապրել և որտեղից գաղթել էին նրա ծնողները, այսինքն` Արևմտյան Հայաստան: Հստակ երևում էր, որ ֆիլմի ստեղծողները շատ թույլ պատկերացում են ունեցել հայրենիքի գաղափարի և քաղաքականության անմիջական կապի վերաբերյալ:

Բուռն քննարկումներն ու հարցադրումներն, իհարկե, արդեն ոչինչ չփոխեցին: ֆիլմը ցուցադրվում է արդեն: Մասնակիցներից հատկապես որոշ անհանգստացողների նխատակն էր ցույց տալ, որ ոչ բոլոր հայերն են ողջունում նման բնույթի ֆիլմերը: Նման քննարկումները կարող են սթափեցնել ֆիլմի հեղինակներին իրենց հետագա ծրագրերը կազմելիս:

Երեկոյի հույզերը հանգստացրեց հայկական ավանդական համով-հոտով խորովածը:
Բարձր տրամադրությամբ, հայրենասիրական ոգով տոգորված երիտասարդներն ու կազմակերպիչները դեկտեմբերի 19-ի առավոտյան հրաժեշտ տվեցին միմյանց` 2012-ի ամռանը այս անգամ արդեն Արևելյան Գերմանիայի Լայպցիգ քաղաքում միմյանց հանդիպելու ակնկալիքով:

Մարինե Խլղաթյանմ, Ամբերգ, Գերմանիա

Հեղինակներ
ՆՎԵՐ ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ
ՆՎԵՐ ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ
ԳՈՀԱՐ ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆ
ԳՈՀԱՐ ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆ
Արթուր Աղաբեկյան
Արթուր Աղաբեկյան
Ժիրայր Ոսկանյան
Ժիրայր Ոսկանյան
Բաժիններ
Ուղիղ
Լրահոս
Որոնում