Ադրբեջանի արտգործնախարարությունը հայտնում է, որ Ալմաթիում մայիսի 10-11-ին Միրզոյան-Բայրամով հանդիպման արդյունքում կողմերը «պայմանավորվել են շարունակել բաց մնացած հարցերի շուրջ բանակցությունները, որոնց վերաբերյալ դեռեւս տարաձայնություններ կան»: Պաշտոնական հաղորդագրությամբ նաեւ ասվում է, որ արտգործնախարարները «ողջունել են դելիմիտացիայի հարցում առաջընթացը, ինչպես նաեւ այդ ուղղությամբ ձեռք բերված համաձայնությունները»: Ալմաթիի երկօրյա բանակցությունների մասին բովանդակային առումով նույնական հաղորդագրություն է տարածել նաեւ Հայաստանի ԱԳՆ-ն: Բայց առկա է մի տարբերություն. հայկական կողմը նախ ընդգծել է բանակցությունների, պայմանական ասած, դրական, ապա՝ խնդրահարույց կողմը, իսկ Ադրբեջանն՝ ընդհառակը:
Կարելի է համարել, որ գործ ունենք կողմերի «դիվանագիտական ոճի» տարբերության հետ: Բայց Շուշիում Իլհամ Ալիեւի երեկվա կոշտ հռետորաբանությունից պարզ էր, թե ինչ հրահանգավորմամբ է նրա արտգործնախարարը մեկնել Ալմաթի: Սահմանազատման ուղղությամբ ձեռք բերված ի՞նչ համաձայնությունների մասին է խոսքը: Այս փուլում ամենասկզբունքային հարցը, երեւի, այն է, թե Տավուշ-Ղազախ հատվածում գործնականորեն արդեն իրականացված սահմանազատման իրավա-քաղաքական հիմքը, քարտեզները եւ տեղագրական ճշգրտումների տեխնիկական ապահովումը նախադեպային-հիմնարա՞ր են, թե սահմանի տարբեր հատվածներում «այլ իրավակիրառում եւ քարտեզներ ու տեխնիկական ապոհովում» կգործեն: Իլհամ Ալիեւը Շուշիում ասել է, որ սահմանազատում իրականացվում է Ադրբեջանի «պայմաններով»: Փաստացի Տավուշ-Ղազախ հատվածում վերարտադրվել է խորհրդային իրողությունը:
Ի՞նչ է հետեւելու: Կողմերը կարո՞ղ են, Ադրբեջանը պատրա՞ստ է ստորագրել իրավական ուժի որեւէ փաստաթուղթ, որ Հայաստանի եւ Ադրբեջանի միջեւ՝ Տավուշ-Ղազախ շփման գծի X,Y, Z կոորդինատային հատվածում N կիլոմետր երկայնքով «հաստատված է միջպետական սահման, որի հսկողությունը, համաձայն ազգային օրենսդրության, իրականացնելու են կողմերի սահմանապահ ծառայության ուժերը»: Ընդ որում չափազանց նուրբ հանգամանք կա. Ադրբեջանի սահմանապահ զորքերը փաստացի երկրորդ բանակ են, գրեթե նույն սպառազինություններն ունեն:
Հայ-ադրբեջանական բանակցություններն այլեւս երկկողմ են: Եւ եթե սահմանազատման ուղղությամբ կան ձեռք բերված պայմանավորվածություններ, ապա երաշխավոր են Երեւանը եւ Բաքուն: Այստեղ արդեն երրորդ կողմի պատասխանատվության խնդիր չկա: Մանավանդ որ Ռուսաստանի «սահմանապահ ուղեկալներն» էլ, համաձայն Փաշինյան-Պուտին հանդիպումից հետո Կրեմլի խոսնակի հայտարարության՝ պետք է հեռանան հայ-ադրբեջանական սահմանի որոշ հատվածներից, որտեղ կանգնած էին քառասունչորսօրյա պատերազմից հետո: Ի՞նչ «կանոնադրություն» են հաստատելու կողմերը մայիսի 15-ին, հաստատելու՞ են արդյոք:
Ալմա-Աթայի 1991թ. դեկտեմբերի 21-ի հռչակագիրն այդ ,,կանոնադրության,, իրավա-քաղաքական հիմք կամ առնվազն դրանցից մե՞կն է ճանաչվելու: Մայիսի 11-ին արձանագրում ենք, որ Միրզոյան-Բայրամով՝ Ալմաթիի երկօրյա հանդիպումն ավարտվել է ոչ այնքան լավատեսական, ոչ լիովին հոռետեսական նոտայի վրա: Մայիսի 15-ին կկարողանա՞նք ասել՝ կեցցե՜ Միրզոյան-Բայրամով նոր հանդիպումը: Հավանականությունն, ըստ ամենայնի, այնքան էլ շոշափելի չէ:
