Հայաստանում մեկնարկել է մարդահամարը: Ըստ էության, կարելի է ասել, որ Հայաստանում արդեն իսկ մեկնարկել է 2012 թվականի խորհրդարանի ընտրությունների կեղծման գործընթացը: Բանն այն է, որ ընտրությունների կեղծիքը սկսվում է ընտրողների թվաքանակի կեղծումից, քանի որ ներկայումս դա է դարձել ընտրակեղծարարության առանցքային կամ ելակետային խնդիրը: Որովհետև զուտ բռնությամբ կեղծելը դառնում է ավելի ու ավելի դժվարամարս, իշխանությունը նախընտրում է դրան դիմել ամենածայրահեղ դեպքում, երբ ուրիշ ոչ մի միջոց այլևս չի աշխատի:
Իսկ մինչ այդ փորձում են մանիպուլյացիաների ենթարկել ընտրողների թիվը: Հետևաբար, անհրաժեշտ է ունենալ բավական մանրամասն պատկեր, թե ով որտեղ է, ինչով է զբաղված: Դրա համար լավագույն տարբերակը մարդահամարն է: Այն իշխանությանը ի ցույց կդնի Հայաստանի դեմոգրաֆիական պատկերը, որից էլ, այսպես ասած, կհանվի ընտրապատկերը, և իշխանությունը հստակ պատկերացում կկազմի ընտրողների ցուցակների, իրական և վիրտուալ ընտրողների պոտենցիալի մասին: Բնականաբար, կներկայացվի իրականությունից մեծ թիվ, ինչը իշխանությանը կտա ընտրացուցակների հետ վարվելու մեծ ճկունության հնարավորություն: Բացի այդ, նաև հնարավորություն կտա գրեթե մաթեմատիկական ճշգրտությամբ ունենալ ընտրողների սոցիալական շերտավորումը և օպտիմալ բաժանել ընտրակաշառքները, քանի որ ներկայիս տնտեսական ծանր պայմաններում ամեն մի լուման հաշիվ է:
Այլ կերպ ասած՝ մարդահամար կոչված երևույթը լինելու է ընդամենը հերթական պետական ինքնախաբեությունը, որի համար ծախսվելու են հսկայական միջոցներ պետական բյուջեից: Իրականում մարդահամարը, իհարկե, լուրջ միջոցառում է, որը պետության համար ունի ռազմավարական նշանակություն, հատկապես այնպիսի պետության, որն ունի դեմոգրաֆիական լուրջ խնդիրներ: Բայց, դատելով այդ խնդիրների հանդեպ Հայաստանի իշխանության ընդհանուր վերաբերմունքից, երբ ամեն գնով խուսափում են ընդունել խնդրի լրջությունն ու ծավալել իսկապես համապետական և համազգային քննարկում, նույնիսկ չափազանցություն են համարում դրա վերաբերյալ մտահոգությունները, դժվար է մտածել, թե իշխանությունը մարդահամարը կարող է ծառայեցնել այդ լուրջ խնդրի լուծման գործընթացին: Ավելին՝ այդ գործընթացը ինքնին, երևի թե, մարդահամարի կարիք էլ չունի, քանի որ արտագաղթը և դեմոգրաֆիական խնդիրն այնպիսի ծավալի է, որ վաղուց դուրս է եկել ակադեմիական ուսումնասիրությունների անհրաժեշտության փուլից ու պահանջում է կոնկրետ միջոցառումներ մարդկանց Հայաստանում պահելու, Հայաստանի շրջանները և հատկապես սահմանամերձ գյուղերը դատարկությունից փրկելու համար:
Հայաստանում ոչ թե մարդահամարի, այլ ընդամենը մարդուն մարդ համարելու անհրաժեշտություն կա, որի դեպքում հետագա անհրաժեշտ քայլերը կթելադրվեն ինքնաբերաբար, որովհետև բոլոր մարդիկ, ըստ էության, ունեն ունիվերսալ պահանջներ` հարգանք նրանց իրավունքների և ազատությունների հանդեպ, նրանց հանդեպ պետության սոցիալական և իրավա-քաղաքական պարտավորությունների կատարում, ուշադրություն և հոգատարություն առողջապահական, կրթական և ժամանցային առումներով: Հայաստանում այդ ամենից մարդու համար ապահովվում է ընդամենը ժամանցայինը, այն էլ, ըստ էության, կենդանական բնազդներին հագուրդ տալու մակարդակով, ինչը շատ մարդկանց ոչ թե թեթևացնում և լիցքաթափում է, այլ էլ ավելի է լարում: Միչդեռ եթե իշխանությունը երկրում մարդուն մարդ չի համարում, մարդահամարը դառնում է բացարձակապես ավելորդ պետական միջոցառում և վերածվում ընդամենը իշխանության քաղաքական կոնյունկտուրայի սպասարկման գործիքի, որի համար վճարում է պետությունը:
