Ժամանակին, երբ մեր երկրում դեռ նոր էր ունեցվածքի բաժանում տեղի ունենում, երբ մենք դեռ չգիտեինք, թե ովքեր են մեր երկրի հարուստները, միայն գիտեինք, որ մի քանի տարվա պետականություն ունենք, որ պատերազմը դեռ նոր է ավարտվել ու դեռ կարգին չի էլ ավարտվել, այդ նույն ժամանակ մենք դեռ իրադարձություններից կարգին գլուխ չհանած` արդեն սկսել էին բողոքել մեր իշխանություններից ու իշխանություններից բողոքելն արդեն լավ էլ մոդայի մեջ էր, ու իշխանություններն էլ մեր բողոքներից ոչ թե սթափվում, այլ մի տեսակ հարմարվելով` ականջի հետև էին գցում, մի խոսքով` երբ վիճակը մեր այսօրվանից շատ չէր տարբերվում, հենց այդ նույն ժամանակներում ամեն վատ լուրի սովորած մեր ականջները ցնցեցին երկու հայ մտավորականների ծանր հիվանդության մասին լուրերը:
Առաջինը Ռուբեն Հախվերդյանի հիվանդության մասին լուրն էր, տարիներ հետո` Հրանտ Մաթևոսյանինը: Առաջին դեպքում ժողովրդական հանգանակություն կազմակերպվեց, չգիտեմ ինչքան փող հավաքվեց, բայց որքանով ես եմ տեղյակ, ամեն բողոք ականջի հետև գցող իշխանության մեջ գտնվեցին մարդիկ, ովքեր հասկացան, որ Հախվերդյանին օգնելn իրենց բարեսրտության խնդիրը չէ, այլ իրենց պարտքը: Հախվերդյանի կյանքը փրկվեց: Մաթևոսյանի դեպքում` հանգանակության մասին լուրեր չունեմ, բայց որքանով ես եմ տեղեկացված, մեծ գրողը ծանր հիվանդության հետ պայքարելու իմաստը չեր տեսնում, ու նրա դուռն են գնում երկրի նախագահն ու կաթողիկոսը, հասկացնում, որ ախր քո կյանքը հո մենակ քոնը չէ, քեզ այսօր տեր չկանգնենք, վաղը ո՞նց ենք ժամանակի երեսին նայելու: Մաթևոսյանն էլ վիրահատվեց արտասահմանում, ցավոք, կյանքը փրկել չհաջողվեց, բայց դա արդեն Աստծո գործերն են:
Այսօր, հենց հիմա ծանր հիվանդ է մեր ժամանակի ամենատաղանդավոր հայ բանաստեղծը` Հովհաննես Գրիգորյանը: Վիրահատության համար 50 հազար դոլար է հարկավոր, երիտասարդները դրամահավաք են կազմակերպում, վարչապետի ու ԱԺ նախագահի ֆեյսբուքյան պատերն են ծեծում, բայց դեռ գումարի չնչին մասն է հավաքվել: Մեկ շաբաթում պետք է իրականացվի այդ վիրահատությունը Գերմանիայում:
Դիմում եմ ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանին`
Պարո՛ն նախագահ, պահանջում եմ առաջիկա երկու օրերի ընթացքում ապահովել վերը նշված գումարը և ամեն կերպ աջակցել վիրահատությունը շուտափույթ իրականացնելուն: Եթե Հովհաննես Գրիգորյանին Դուք հիմա չօգնեք, մեր երկիրը առաջիկա 50 տարում գրող չի ծնելու: Ով կուզենա խիղճը լինել մի պետության, որը մի չնչին գումար պատրաստ չէ ծախսել այդ խիղճը փրկելու համար:
Վահրամ Դանիելյան
Հոբելյանական իրադարձություններ
Գիտեմ, տարիներ անց, իմ կիսանդրին էլ կցցվի
սահմանամերձ ինչ-որ մի խուլ գյուղի դպրոցի բակում,
որն հապշտապ կասֆալտապատեն 100-ամյակիս առիթով,
և գյուղապետը ելույթ կունենա հանդիսության ժամանակ
անուն-ազգանունս խառնելով իրար,
և աշակերտների համընդհանուր քրքիջը ծածկելու նպատակով
փողային նվագախումբն արտահերթ նվագելու հրահանգ
կստանա, իսկ լեզվի և գրականության ուսուցչուհին` խիստ
նկատողություն` գյուղապետի համար գրած ելույթի մեջ
այդ աններելի սխալը թույլ տալու համար…
Մայրաքաղաքից հրավիրված պաշտոնյան կընդգծի, որ
այս պահին նշվում է երկու հոբելյան,
մեկը /ձեռքով ցույց կտա կիսանդրիս/ ստիպել է մեզ
թողնել բան ու գործ և աշնան անձրևի միջով հասնել
սահմանամերձ գոտի, իսկ մյուսը /ձեռքը կպարզի
սահմանի ուղղությամբ/ այն է, որ լրանում է
հայ-թուրքական համաձայնագրի ստորագրման 35-ամյակը,
և ուշ չէ այն օրը, երբ սահմանները կբացվեն և հայ գրողի
աչքի առաջ/ նա նորից ձեռքը կմեկնի դեպի իմ կիսանդրին/
այս խուլ գյուղը կդառնա առևտրական աշխույժ,
ծաղկող կենտրոն: – Գյուղապետի նշանով հանդիսականների
բուռն ծափահարության տակ փողային նվագախումբը
կհնչեցնի փոխշահավետ առևտրական աշխույժ, ծաղկող
կենտրոնի լավատեսական հեռանկարը նշանավորող
աշխույժ, ծաղկող երաժշտություն:
Հետո հոբելյարի գրական գործունեության մասին
մանրամասն խոսք կասի ՀԳՄ վերջնական նախագահը
և մի քանի
զավեշտալի դեպք կպատմի իր և հոբելյարի համատեղ
աշխատանքային կյանքից և ապա հուզմունքով
և զարմանքով կհավաստի,
որ արդեն շունչը փչած հոբելյարի, այսինքն իմ
աչքերն ինքն է մի քանի անգամ փակել,
և դա իրոք այդպես էլ եղել է, որովհետև
ոչ մի կերպ չէի ուզում փակ աչքերով հեռանալ
այս չափազանց հետաքրքիր աշխարհից… Վերջում ՀԳՄ
նախագահը ծերունական մոռացկոտությամբ
ինձ չորրորդ անգամ
կպարգևատրի գրական վաստակի մեդալով,
ինչը ներելի է, եթե հիշենք նրա չափից դուրս
խորացած տարիքը…
…Չափից դուրս խորացած աշունը… չափից դուրս դեղնած
տերևները և չափից դուրս աշնանային
բանաստեղծություններս, որոնք գոռգոռալով կարտասանեն
աշակերտները` զրնգուն ձայներով և չափից դուրս
միապաղաղ անձրևը, որը խուլ հեծկլտում է
սահմանի թե այս և թե այն կողմում…
