Օրերս ՀՀ էկոնոմիկայի նախարար Վահան Քերոբյանը և նախարարի տեղակալ Արման Խոջոյանը հանդիպել են պտուղ-բանջարեղենի և խաղողի մեծածավալ մթերումներ իրականացնող ընկերությունների ներկայացուցիչների հետ։
Հանդիպման նպատակն էր քննարկել ընթացիկ տարվա մթերումների կազմակերպմանն առնչվող հարցեր, մասնավորապես ապրիլի 15-ին Կառավարության կողմից ընդունված որոշման համատեքստում, որով կատարվել են մի շարք փոփոխություններ և լրացումներ «Գյուղատնտեսական հումքի մթերումների (գնումների) նպատակով տրամադրվող վարկերի տոկոսադրույքների սուբսիդավորման ծրագիրը հաստատելու մասին» 2019 թ․փետրվարի 28-ի որոշման մեջ։
Քննարկման առարկա դարձան որոշման առանձին դրույթները, որոնց համաձայն խաղողի մթերումների համար տրամադրվող վարկի չափի հաշվարկում ներառվելու են միայն հումքի գնման այն պայմանագրերը, որոնք կկնքվեն մինչև տվյալ տարվա հուլիսի 1-ը, իսկ պտուղ-բանջարղենի մթերումների համար՝ մինչև հունիսի 1-ը։
Այս առնչությամբ, «Ագրարագյուղացիական միավորում» ՀԿ նախագահ, գյուղատնտեսության փորձագետ Հրաչ Բերբերյանը «Առաջին լրատվական»-ի հետ զրույցում նշեց. «Ամեն իշխանություն ինչ-որ փորձեր է անում, փորձում է բարելավի իրավիճակը, բայց շատ հաճախ հոնքը սարքելու փոխարեն աչքն էլ է հանում: Թող նախարարը մտածի՝ ինչ է անում, առանց գյուղացիներին հաշվի առնելու առևտրականների հետէ հույսը կապում: Գյուղացին էլ իր մթերքը չի տա այդ մթերող առևտրականներին, ռուսն ու վրացին կգան, կտանեն, ու թող իր մթերողները մնան պատի տակ: Սկզբունքը հետևյալն է՝ ով լավ գին կառաջարկի, գյուղացին նրան էլ կտա ի մթերքը»,-ասաց նա:
Անդրադառնալով նրան, որ խաղողի մթերումների համար տրամադրվող վարկի չափի հաշվարկում ներառվելու են հումքի գնման պայմանագրերը, Բերբերյանն ասաց. «Այդ գումարները միայն հումքի համար նախատեսելու դեպքում գյուղացին խաղողի շաքարայնությունն արհեստականորեն կցածրացնի, ցույց կտա, որ ավելի շատ է խաղող մթերել, բայց իրականում դրա կեսն է մթերել: Շաքարի հաշվին կխաբեն, իսկ կառավարությունն այդպես էլ չընդունեց նորմատիվների ակտերի վերաբերյալ օրենքը: Այսինքն կառավարությունն իր անկարողությունը փորձում է փոխանցի գործարարներին, կամ էլ այդ գործարարների հետ բարիդրացիական հարաբերությունների մեջ են, որ գյուղացուն լավ թալանեն:
Շարքային գյուղացին միայն գյուղմթերք է արտադրում, ձրակիերներն էլ լափում են: Նրանք նստած են գյուղացու թալանի վրա: Կար օրենք, որով կարող էին դրա դեմն առնել, բայց կառավարությունը գյուղացու շահերը չի պաշտպանում: Միակ կառույցը մենք ենք, որ գյուղացիների շահերն ենք պաշտպանում»:
Բերբերյանի խոսքով, գյուղացին երբ տեսնում է, որ անելանելի վիճակ է, գնում ու կոպեկներով հանձնում է իր խաղողը, բայց երբ գալիս է դրսի գնորդը, գյուղացին շատ ավելի հաճույքով նրանց է վաճառում, քան մեր մթերողներին. «Նրանք միջնորդ թալանչիներ են, որոնք գյուղացու հաշվին գերշահույթ են ստանում, իսկ մեր կառավարությունը հենց նրանց է ֆինանսավորում: Գյուղացու փոխարեն բանկերն են գումարներն ստանում, գյուղացու փոխարեն ներկրողներն են պարարտանյութի համար գերշահույթներ ստանում: Այսինքն գյուղատնտեսության անվան տակ գումարներ են փոշիացվում: 164 գյուղացիական կոոպերացիաներ գրանցեցին, հիմա ո՞ւր են դրանք: Թե՞ տրակտորները պետք է լվանային, ծախեին, ուտեին, էդ վարկային ծրագրի գումարները անհետացան:
Երբ դիմում էինք, ասում էին՝ կաթի հարցով գործարանները թալանում են գյուղացուն, ասում էին՝ մենք նման տեղեկություն չունենք: Որովհետև իրենց այդ տեղեկությունը ձեռնտու չի: 120-150 դրամով կաթը գյուղացուց առնում են, 500 դրամով մեզ վրա վաճառում են, ջուրն ու փոշին էլ հետը խառնած»,-ասաց նա:
Բերբերյանը հայտարարեց, որ այսօր գյուղացու համար մեծ դժվարություններ են ստեղծվոմ վարկեր ստանալու. «Որպես ֆերմեր ես դատի եմ տալու կոնկրետ մի բանկի: Իմ անձնական ռեսուրսները փորձում եմ փոխանցել սերմանցու ձեռք բերելու համար, բանկն ասում է իրավունք չունես։ Մեղադրում են գյուղացուն փողերի լվացման մեջ։ Վրաստանում պարենային ապրանքը վաճառվել է, գումարը փոխանցվել է բանկին, հիմա կնոջը հարցնում են, թե 40 հազար դոլար են փոխանցել, ով է Վաստանից փոխանցել»,-ասաց նա:
