Վաղը՝ մարտի մեկին պոլիկլինիկաներում համավճար է ներդրվելու մի շարք հետազոտությունների համար, սակայն քաղաքացիները չգիտեն՝ կոնկրետ որքան և ինչի դիմաց են վճարելու պոլիկլինիկաներում. մինչ այժմ Առողջապահության նախարարությունը չի հստակեցրել, թե կոնկրետ որ հետազոտության համար համավճարը որքան է լինելու, և որ հետազոտությունն է անվճար մնալու, որ դեպքում և այլն:
Մինչ այդ վերջին օրերին պոլիկլինիկաներում արդեն իսկ որոշակի խառնաշփոթ ու աժիոտաժ կա: Մեզ հետ զրուցած քաղաքացիները պատմում են, որ պոլիկլինիկաներում որոշակի հերթեր են հետազոտությունների համար, քաղաքացիները խոսում են, որ դրանք վճարովի են դառնալու՝ գումարների տարբեր չափեր նշելով: Ակնհայտ է նաև, որ մասնակի վճարովի համակարգը կարող է որոշակի կոռուպցիոն ռիսկեր պարունակել:
Առողջապահության նախարարությունից երեկ մեր հարցմանն ի պատասխան ասացին, որ չեն կարող համավճարի վերջնական չափերն ասել, քանի որ «հրամանը գրանցման փուլում է Արդարադատության նախարարությունում»:
Մեր խմբագրություն դիմած որոշ բժիշկներ մտավախություն ունեն, որ հետազոտությունների համար համավճարի ներդրումը կարող է պատճառ հանդիսանալ, որ մարդիկ չգնան պարբերական ստուգումների, և հիվանդությունների վաղ ախտորոշումը հնարավոր չլինի: Բժշկական համալսարանի կենսաբանության ամբիոնի դոցենտ, եվրառուսական ակադեմիայի պատվավոր դոկտոր Գոհար Էլբակյանը, ով առողջապահության ոլորտում 50 տարվա ստաժ ունի, կարծում է, որ համավճարի ներդրումը կարող է «կործանարար» լինել կոնկրետ խավի համար, որը չունի անապահովի կարգավիճակ, սակայն իրականում անապահով է, հազիվ է գազի ու լույսի վարձը տալիս: «Իսկ հիվանդության ժամանակ եթե հիվանդը չդիմի, մենք կունենանք հիվանդության ծանրացում: Օրինակ` եթե մարդն ունի ուռուցքի կասկած և գումար չունի, ի՞նչ անենք այդ մարդուն»,- հարց ուղղեց տիկին Էլբակյանը:
Առողջապահության նախկին նախարար Արարատ Մկրտչյանի ղեկավարման տարիներին ամբուլատոր բուժօգնությունը կրկին մասամբ վճարովի է եղել: Վերջինս կարծում է, որ քանի որ նախկինում նման փորձ եղել է, էական սոցիալական լարվածության խնդիր չի առաջանա: Ըստ նրա՝ խնդիրն ուշագրավ է քաղաքական տեսանկյունից. ստացվում է՝ ՀՀԿ-ն իր խոստումներից և ձեռքբերումներից հետ է կանգնում: «Այդ ի՞նչ եղավ, որ ՀՀԿ-ն շեղվում է նախագահի և իր կողմից քաղաքացիներին տված խոստումներից»,- հարց ուղղեց նախկին նախարարն ու շարունակեց. «Նախագահ Սերժ Սարգսյանն և ՀՀԿ-ն իրենց նախընտրական ծրագրերում և հետընտրական ելույթներում որպես նվաճում ամրագրում էին և ամեն տեղ բարձրաձայնում էին, թե լուրջ նվաճումներ են ձեռք բերել, և առաջինը դա՝ անվճար ամբուլատոր բուժօգնությունն էր»,- ՀՀԿ-ականներին հիշեցրեց նախկին նախարարը:
Ըստ նրա՝ կառավարության որոշման մասին պետք է լավագույնս իրազեկում իրականացնեն Առողջապահության նախարարությունն ու Երևանի քաղաքապետարանը, որովհետև պոլիկլինիկաները քաղաքապետարանի ենթակայության տակ են: «Մարդիկ իրազեկված չեն, դրա համար էլ էդպիսի աղմուկ է բարձրանում»,- ասաց Ա. Մկրտչյանը:
Առողջապահության նախկին նախարար, դաշնակցական Նորայր Դավիդյանցի տեսակետը հետևյալն է. «Եթե նայում ենք մեր ժողովրդի սոցիալական վիճակին, իհարկե դա հիմա չի կարելի անել, բայց եթե դա գումարներ է առողջապահության զարգացման համար, ես դրան դրական եմ նայում: Ուղղակի ես կարծում եմ` ժամանակը չի, էդքան էլ լավ չի մեր ժողովրդի վիճակը, աշխատավարձերը ցածր են»: Նախկին նախարարը կարծում է, որ եթե «արյան, մեզի անալիզներ են, իհարկե` դա պիտի լինի անվճար, բայց անալիզներ կան, որոնք իսկապես պետք է լինեն վճարովի, եթե չեն մտնում որևէ սոցիալական խմբի մեջ»:
Թե ինչ ազդեցություն կունենա համավճարի ներդրումը հասարակության առողջության վրա հարցին ի պատասխան Դավիդյանցն ասաց. «Իհարկե, այդ մտավախությունը կա, որ կարող է էնպես լինել, որ մարդիկ ուղղակի չգնան ստուգման: Այն հետազոտությունները, որոնք կապված են լուրջ հիվանդությունների հետ, դրանք պետք է լրիվ անվճար լինեն: Եթե շտապ անհրաժեշտություն է այդ հետազոտությունը մարդու առողջության համար, դա պիտի լինի լրիվ անվճար: Եթե պլանային հետազոտություն է, որ պետք է մարդը գա հետազոտման համավճարով, ես դրա մեջ վատ բան չեմ տեսնում»:
Ըստ Առողջապահության նախարարության ֆինանսատնտեսագիտական բաժնի պետ Կառլեն Անտոնյանի, որը ասուլիս էր տալիս օրերս, արյան և այլ հետազոտությունները կարժենան միջինը 500 դրամ, իսկ ուլտրաձայնային հետազոտությունները՝ 1000 դրամ: Սակայն ամբողջական ցանկ չի ներկայացվել հանրությանը: «Սոցիալապես անապահով բոլոր խմբերը կազատվեն համավճարից: Կազատվեն նաև դիսպանսեր հիվանդները, ինչպես նաև զորակոչը, մանկաբարձագինեկոլոգիականը»,- ասաց նախարարության ներկայացուցիչը՝ հավելելով, որ այդ լրացուցիչ գումարով նպատակ ունեն բարելավել պոլիկլինիկաների վիճակը:
