«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է Բեռլինի համալսարանի դասախոս, հայագետ Ժիրայր Քոչարյանը։
– Պարոն Քոչարյան, Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանը պաշտոնական այցով այսօր Բեռլինում է՝ հանդիպումներ է ունենալու կանցլեր Անգելա Մերկելի, ինչպես նաև նախագահ Յոախիմ Գաուկի հետ։ Ղարաբաղա-ադրբեջանական պատերազմական վիճակի ֆոնին այս այցն ի՞նչ նշանակություն կարող է ունենալ։ Առհասարակ, պաշտոնական Բեռլինի տեսակետներն արդյոք այս հարցում հայամե՞տ են։
– Իմ կարծիքն այն է, որ Ալիևը միջազգային հորդորներին դրական պատասխան չի տալիս։ Թեպետ Գերմանիան, ինչպես գիտեք, ԵԱՀԿ նախագահող պետություն է, շատ լավ է, որ Հայաստանի նախագահն այստեղ է։ Նա կարող է որոշ հարցեր պարզաբանել, ինչ որ այստեղի լրատվական թերթերը, հեռուստատեսությունը բավականին ճշգրիտ չեն լուսաբանում: Մի երկու օր առաջ ռեպորտաժում, օրինակ, խոսում էին թե՛ Ալիևը, թե՛ Սարգսյանը, այն մասը ցուցադրեցին, որտեղ Ալիևը խոսում էր զինադադարի մասին, իսկ Սերժ Սարգսյանը նշում էր, որ հայ կամավորները պատրաստ են գնալ Արցախ կռվելու։ Այսինքն՝ ռեպորտաժից հասկացվում էր, թե Ալիևը խաղաղություն է ուզում, իսկ Հայաստանն ագրեսոր է և պատերազմ է ցանկանում։ Հուսով եմ, որ հանդիպման ժամանակ այդ խնդիրը կլուծվի, և տպավորությունն այստեղ այլ կլինի։
– Ձեր դիտարկմամբ՝ միջազգային կառույցները, Մինսկի խումբը, դրա առանձին անդամ երկրները որևէ անելիք ունե՞ն։ Տպավորություն է, որ այս օրերին այդ կոչերին և անհասցե հայտարարություններին ոչ մի ոկղմն էլ արձագանք չէր տալիս, և այս հրադադարն էլ այդ կոչերից ելնելով չհաստատվեց։
– Դժբախտաբար, այդ արձագանքների ամենամեծ խնդիրն այն է, որ հավասարության նշան է դրվում: Ես չեմ տեսել որևէ կառույց, որը հասցեական մոտեցում ցույց տա հայտարարություններում. դա է դժբախտությունը: Ըստ երևույթին, Ադրբեջանն ունի ավելի մեծ լծակներ՝ Թուրքիա, իսլամական պետություններ, առևտրատնտեսական լծակներ, իսկ մենք դա չունենք։ Ես այստեղ եմ տեսնում նաև սփյուռքի պարտականությունը, որը պետք է փորձի միջազգային համայնքին դա բացատրել:
Ինչ վերաբերում է Մինսկի խմբին, ապա նրանք էլ են նույնը անում։ Ցավալին այն է, որ Ռուսաստանը Մինսկի խմբի համանախագահներից մեկն է և շարունակաբար զենք է վաճառում Ադրբեջանին, բայց զարմանալի է, որ մյուս երկու համանախագահները չեն բողոքում Ռուսաստանին. Դա անթույլատրելի և դատապարտելի է։
– Գերմանիան նույնպես մշտապես չեզոք, եթե չասենք՝ ոչ հայանպաստ դիրքորոշում ունի, Ցեղասպանության հարցը մինչև հիմա Բունդեսթագում առկախված է, այդտեղ հսկայական թուրքական համայնք կա, Ղարաբաղի հարցով բոլոր հայտարարություններն էլ անհասցե են նորից։ Այս այցով և հանդիպումներով որևէ բան փոխել հնարավոր կլինի՞։
– Դժբախտաբար, այո, հավասարության նշան կա։ Գերմանիան երբեք չի շեշտում Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության, Արցախի անունը։ Դժբախտաբար, այն տպավորությունն է ստեղծվում՝ իբր, Հայաստանն է գնացել Ադրբեջանի տարածքները գրավել։ Ընդհանրապես, թե՛ Արցախի, և թե՛ Ցեղասպանության հարցով ես Գերմանիայից որևէ չեզոք կամ արդարացի մոտեցում չեմ տեսնում․ դուք ինքներդ նշեցիք ձեր հարցում՝ ինչպիսի դիրքորոշումներ է ունեցել: Չեմ կարծում թե փոխվի, բայց պետք է սպասենք-տեսնենք՝ մեր նախագահի այցելությունն ինչ ազդեցություն կունենա։
