Aravot.am–ը զրուցել է «Հանրապետություն» կուսակցության առաջնորդ Արամ Սարգսյանի հետ:
– Սահմաններում լարված իրավիճակը պահպանվում է, ամեն օր երկուստեք զոհեր են լինում: Ինչի՞ է բերելու այդ լարվածությունն ի վերջո:
– Փառք ու պատիվ մեր այն տղաներին, որոնք պատերազմի ժամանակ զինադադարի ստորագրումը Ադրբեջանին պարտադրեցին այն դիրքերում, որ մեր իրավիճակը տասնապատիկ ավելի շահեկան է, քան Ադրբեջանինը: Մենք գտնվում ենք ամենավերին դիրքերում, և ադրբեջանական զինուժն ու դիրքերը մեր ափի մեջ են: Փառք ու պատիվ այդ տղաներին՝ սկսած պաշտպանության նախարարով, նախագահով, քաղաքական կուսակցություններով և հասարակությամբ, ով թիկունքն ապահովեց, իր տան վերջին մեկ դույլ կարտոֆիլն ուղարկեց ռազմաճակատ և ունեցանք ձեռքբերում: Սրանից ելնելով էլ՝ ես կարծում եմ, որ Ադրբեջանը, քանի դեռ իր ուժերը մեզանից քառասնապատիկ ավելի չի, պատերազմ չի սկսի: Հիմա Ադրբեջանը պատերազմ չի կարող սկսել. զինվորական գործից հասկացող իմ ընկերներն ասում են, որ եթե Ադրբեջանն անգամ 21-րդ դարի զենքով զինված լինի, Հայաստանը՝ 20-րդ, միևնույն է՝ մեր դիրքային առավելությունները մեզ հակահարված տալու լիիրավ հնարավորություն են տալու:
– Բազմաթիվ քննադատություններ են հնչում ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի հասցեին, որ ադեկվատ չի արձագանքում իրավիճակին: Սահմանային միջադեպերին վերաբերող հայտարարություններն անգամ անտեսվում են Ադրբեջանի կողմից:
– Իհարկե, Մինսկի խումբը կարող էր ավելի լուրջ ձեռքբերումներ ունենալ, բայց միայն այն փաստը, որ զինադադարի ստորագրումից հետո՝ 1994 թվականից մինչև 2014 թվականը՝ քսան տարի, մենք չունենք տաք պատերազմական գործընթաց, մենք պետք է շնորհակալ լինենք Մինսկի խմբին, նրանում ներգրավված եռանախագահներին, այդ խմբի պետությունների նախագահներին, որոնք իրենց հանդիպումներով, առանձին կազմակերպած այցերով և այլն ամեն ինչ արել են, որ այդ գործընթացը չվերածվի պատերազմի:
Ես միշտ այն կարծիքին եմ եղել, որ այս տարածաշրջանի անկայունությունը ձեռնտու է ՌԴ-ին: ՌԴ-ն է, որ Ղարաբաղի չլուծված հիմնահարց ունենալով՝ ազդեցություն է բանեցնում թե Ադրբեջանի, թե Հայաստանի վրա: Բավարար է այդ խնդիրը լուծվի՝ ինքն այդ ազդեցությունը կկորցնի: Հետևաբար ինքը հակված չէ պատերազմի: Առավել ևս ուկրաինական այս դեպքերից հետո Ռուսաստանն էլ այդ ուժը չունի՝ նորից այստեղ պատերազմի: Թեկուզ մեզ պաշտպանելով էլ Ադրբեջանին հաղթի, միևնույն է՝ այդ ուժը չունի: Ու չի մտնի, դա իրեն ձեռնտու չի: Հետևաբար, պատերազմական գործընթացներն այդ իմաստով էլ եմ բացառում, բայց դա չի նշանակում, որ ձեռքներս ծալած պիտի նստենք: Մենք վառոդի տակառի վրա ենք, որը ցանկացած կայծից կարող է բռնկվել: Մենք միշտ պիտի պատրաստ լինենք պատերազմի ու չպիտի վախենանք պատերազմից: Բայց մենք ամեն ինչ պիտի անենք, որ խաղաղություն լինի, որ անմեղ զոհեր, անկախ նրանից՝ ադրբեջանական զինուժում են, թե հայկական, չլինեն:
Տարածաշրջանում խաղաղությունն անհրաժեշտ է, ու խաղաղության համար չպիտի վճարեն միայն Հայաստանն ու Ադրբեջանը: Դրա համար պիտի վճարեն և Թուրքիան, և Իրանը, և Վրաստանը: Խաղաղությունն օգուտ է բերելու բոլորին: Մինսկի խումբն էլ իր գործունեությամբ աշխատել է խաղաղության գործընթացն ընդհանուր հայտարարի բերել: Լուծումները շատ չեն, լուծումը մի գծի վրա է, ու մի քիչ աջ հայերն են դժգոհելու, մի քիչ ձախ՝ ադրբեջանցիները:
Հետևաբար այն գործընթացները, որոնք սկսվեցին Տեր-Պետրոսյանի իշխանության տարիներին՝ փուլային, փաթեթային, ներառյալ այսօրվա մադրիդյան սկզբունքները, բացառությամբ Ռոբերտ Քոչարյանի Մեղրիի դավաճանական տարբերակի, այդ գծի համատեքստում են լինելու:
– Օրերս ԼՂՀ վարչապետը հայտարարեց, որ մադրիդյան սկզբունքներն իրենց համար ընդունելի չեն: Մինչ այդ ղարաբաղյան կողմն ասում էր, որ ծանոթ չէ այդ փաստաթղթին:
– Ես համարում եմ, որ մադրիդյան սկզբունքները լուրջ մշակված հենք են՝ բանակցային գործընթացը շարունակելու համար: Առանձին հարցերում թե ինչ նրբություններ կան՝ ես տեղյակ չեմ և չեմ կարող տեսակետ հայտնել: Ես չգիտեմ՝ փաստաթղթին ինչքա՞ն է տեղյակ Ղարաբաղի վարչապետը՝ նման տեսակետ հայտնելու համար: Բայց նույնիսկ տեղյակ չլինելու պարագայում էլ Ղարաբաղը պիտի իր ինքնուրույնությունը ցույց տա: Քաղաքական առումով այսօր Ղարաբաղն անկախ պետություն է, ու ՌԴ-ն այդ համատեքստում է ասում՝ այդտեղ թող մաքսավորներ կանգնեն: Իրենք էլ իրենց անկախ են պահում և ճիշտ են անում: Քաղաքական համատեքստում, որպես քաղաքական քայլ, սա ճիշտ քայլ է: Բայց այսօր այդ բանակցություններին մասնակցում է Սերժ Սարգսյանը, և հայկական կողմը՝ ՀՀ արտգործնախարարի շուրթերով, բազմիցս ասել է, որ պատրաստ է հանդիպման՝ ցանկացած տեղ ու պատրաստ է քննարկել ցանկացած սկզբունքներ: Դրան պատրաստ չի Ադրբեջանը: Վերջին շրջանում Ադրբեջանն է, որ բոլոր առաջարկություններին «ոչ» է ասում՝ հույս ունենալով, որ սահմանին արած իր այս մանր խուլիգանություններով և հոգեբանական ճնշումներով հանկարծ կարող է հասնել հաղթանակի: Ոչ, սրանք խաղեր են, որոնք ոչ Ադրբեջանին է օգուտ, ոչ տարածաշրջանին: Այս համատեքստում գերտերությունները, մասնավորաբար՝ Մինսկի խումբը, լուրջ անելիք ունեն: Ադրբեջանն ուղղակի իր նավթային հնարավորություններից խելապտույտ ընթացքի մեջ է ընկել ու փորձում է իբր ուժ ցույց տալ, բայց Ադրբեջանն էլ այն պետությունը չէ, որը կարող է իրեն թույլ տալ այդպես պահել իրեն:
Հարցազրույցն ամբողջությամբ՝ aravot.am-ում
