Հայաստան-ԵՄ Ասոցացման համաձայնագրի շուրջ բանակցային գործընթացը վերաբերում է 29 գլուխների: Դրանք կարող էին բանակցվել 8, 10, 12 բանակցային փուլում: Սակայն անցյալ ուրբաթ օրը ավարտվեց բանակցային գործընթացի 10-րդ փուլը, որտեղ կողմերը ֆիքսեցին, որ Ասոցացման համաձայնագրի փաստաթղթից ունեն 28 բանակցված գլուխ, 29-րդ գլուխը, որը վերաբերում է խորը և համապարփակ առևտրի գոտուն, դեռ բանակցված չէ:
Հենց այս վերջին՝ 29-րդ գլուխը բավականին ծավալուն գործընթաց է, քանի որ վերաբերում է ոչ միայն Հայաստանի ամբողջ տնտեսությանը, այլև տեխնիկական մի շարք կանոնակարգերի: Այս մասին «Առաջին լրատվական»-ին Բրյուսելից տեղեկացրեց «Հայաստանի եվրոպացի ընկերներ» կազմակերպության ավագ գիտաշխատող Սարգիս Ղազարյանը՝ խոսելով Հայաստան-ԵՄ Ասոցացման համաձայնագրի և բանակցային 29-րդ գլխի մասին:
Ըստ Ս. Ղազարյանի՝ խորը և համապարփակ ազատ առևտրի գոտին Հայաստանին կտա Եվրոպական շուկա ազատ մուտք գործելու իրավունք, քանի որ հայաստանյան արտադրության ապրանքատեսակներն այսօր կա՛մ չեն կարող ներմուծվել Եվրոպական երկրներ, կա՛մ կան ապրանքատեսակներ, որոնք Եվրոպական շուկա են ներմուծվում տուրքերով:
Սարգիս Ղազարյանը բացատրեց, որ այս գլխի շուրջ բանակցությունների հաղթահարման դեպքում հայկական ընկերությունները Եվրոպական շուկայում կաշխատեն այնպես, ինչպես եվրոպականները: «Սա մեծացնում է, լիբերալիզացնում հայկական շուկան: Սա ծայրահեղ կարևոր դրույթ է Հայաստանի համար՝ տնտեսական և սոցիալական նկատառումներով: Այսինքն՝ ԵՄ-ն ասում է.«Եթե կարողանաք ռեֆորմներ իրականացնել, մենք ձեզ կտանք եվրոպական շուկայի մուտք՝ հավասար եվրոպական արտադրողին»:
Սկսվում է մի գործընթաց, որն ունի երկու միջավայր, մեկը՝ կա արտաքին առավելություն, Հայաստանը դառնում է ազատ ավելի հրապուրիչ, որովհետև լիբերալ է և այլն, մյուս կողմից՝ կարողանում է հայկական ընկերությունը արտահանել եվրոպական ներքին շուկա, մյուս կողմից՝ ներքին առավելությունն է առաջանում, քանի որ մեծանում է շուկայի չափը»,- մեկնաբանեց «Հայաստանի եվրոպացի ընկերներ» կազմակերպության ավագ գիտաշխատողը՝ ավելացնելով, որ Հայաստանի պարագայում խորը և համապարփակ ազատ առևտրի գոտին շուկայի ռեֆորմի մասին է:
Սարգիս Ղազարյանն ընդգծեց, որ գործընթացը բավական բարդ է, սակայն դրական է՝ վերջում կլինի հրաշալի արդյունք: Նա նաև ասաց, որ Հայաստանի համար միգուցե այս գլխի բանակցությունն ինչ–որ կերպ հեշտ լինի, քանի որ Հայաստանը Առևտրի համաշխարհային կազմակերպության անդամ է, հետևաբար ԵՄ պայմանների մի կարևոր մաս՝ լինի դա որակական, քանակական, թե օրենսդրական, մի քանի քայլ արված է Հայաստանի կողմից:
«Բանակցող հայաստանյան կողմը նպատակ ունի այս գլխի բանակցություններն ավարտել 2013 թվականին: Այս րոպեին խոչընդոտ չեմ տեսնում, որ բանակցություններից հետո անմիջապես ստորագրվի Ասոցացման համաձայնագիրը: Օրինակ՝ Ուկրաինան խոչընդոտ ունեցավ, մինչև հիմա ուժի մեջ չի մտնում համաձայնագիրը Տիմոշենկոյի ազատազրկման պատճառով: Հայաստանում նման խնդիր որևէ ոլորտում չեմ տեսնում»,- հստակեցրեց Սարգիս Ղազարյանը:
Հարցին, թե Ասոցացման համաձայնագիրը ի՞նչ է տալու Հայաստանին՝ նա պատասխանեց, որ Հայաստան-ԵՄ հարաբերությունները տարածաշրջանային առանցքում այսինքն՝ Արևելյան համագործակցության առանցքում բարձրանալու են՝ հասնելով այն մակարդակի, որի հաջորդ քայլը ԵՄ անդամակցության թեկնածու երկրի ստատուսն է: «Նպատակները քաղաքական ասոցացումը և տնտեսական ինտեգրացիան են ԵՄ համակարգ»,- ընդգծեց Սարգիս Ղազարյանը:
Հիշեցնենք, որ երկու շաբաթ առաջ Եվրամիությունում Հայաստանի ներկայացուցչության ղեկավարն ու Եվրոպական հանձնաժողովի ներքին գործերի վարչության գլխավոր տնօրենը Բրյուսելում նախաստորագրեցին Հայաստանի և Եվրոպական միության միջև վիզային ռեժիմի դյուրացման և հետընդունման մասին համաձայնագրերը, որը Ասոցացման համաձայնագրի բանակցային գլուխներից մեկն էր:
