«Առաջին լրատվական»- ի զրուցակիցն է Միավորված աշխատանքային կուսակցության նապագահ Գուրգեն Արսենյանը:
– Նկատե՞լ եք, քանի դեռ չկա կառավարության ծրագիրը, ակտիվացել են կեղծ օրակարգերը՝ Արցախի, պարգևավճարների, հիմնի և նմանատիպ այլ բաների շուրջ, ամեն օր ինչ-որ նոր հարցի քննարկման ենք մասնակցում կամ ականատես լինում:
– Հասարակության ինֆորմացիոն ակտիվությունը պահանջում է որոշակի կերակուր, որը պետք է ինֆորմացիոն դաշտում համտեսի, հետո նաև փորձի մարսել:
– Եվ կան այդ կերակուրն արտադրողնե՞ր:
– Բնականաբար: Ինֆորմացիոն դարաշրջան է, մենք մեր կյանքը չենք պատկերացնում առանց այդ ինֆորմացիոն հոսքերի, արագացել է և շատացել այդ հոսքերի առկայությունը, և հասարակության անդամները չեն հասցնում օբյեկտիվորեն, սթափ մարսել այդ ինֆորմացիոն հոսքերը: Այսինքն՝ հնարավոր է մասսաներին կառավարել այդ ինֆորմացիոն հոսքերի միջոցով:
– Եվ ներքաղաքական բանավեճը վերածվում է սոցցանցային բամբասանքի:
– Բնականաբար, սակայն մենք արդեն կարողանում ենք սոցիալական կայքերում բամբասանքի միջից հանել հիմնական նոտան: Մեր քաղաքական կառույցն իր առջև այդպիսի խնդիր է դրել, և ամենօրյա ռեժիմով մոնիթորինգ ենք անում այդ «պատվերով համերգը», հետևություններ ենք անում, թե ովքեր են խոսքերի հեղինակները, ովքեր են երաժշտության հեղինակները և հաջորդը ինչ մեղեդի կհնչի… «Դեղձանիկներին» էլ գիտենք, նրանց նպատակն էլ:
– Իսկ ո՞րն է նպատակը:
– Շեղում են մեր ուշադրությունը, որպեսզի մոռանանք, թե վերջին 20 տարիներին ինչպիսի հանցավոր ու քայքայիչ գործունեությամբ են զբաղվել իշխանությունները:
– 21 տարի առաջ հրաժարական տվեց ՀՀ առաջին նախագահը, և շատերն այդ օրը պատմական են համարում:
– Ես նույնպես պատմական եմ համարում այդ օրը, բայց բացասական նշանով, որովհետև Տեր-Պետրոսյանի հրաժարականը Հայաստանի պատմության մութ էջերից է, որն ունեցավ դառն և աղետալի հետևանքներ հայ հասարակության համար: Այդ ժամանակ հիմք դրվեց ներքաղաքական խնդիրների լուծման ժամանակ ուժային գործոնի կիրառմանը, այսինքն՝ սպառնալիք, ուժային կառույցների ղեկավարների կողմից ներկայացվող վերջնագիր և հանրային կյանքում նոր գործոնի ներդրում, որը կոչվում է հանրային հրապարակային քաղաքականության փոխարինում հատուկ ծառայությունների կամ ուժային ծառայության ներկայացուցիչների ղեկավարների կողմից:
– Նշենք, որ առանցքային վեճերը Արցախի շուրջ էին ծավալվում, ինչպես այժմ:
– Տեր-Պետրոսյանի հրաժարականի տեքստից հիշեցնեմ մի պարբերություն. «Արցախի հարցի արծարծումը ընդամենը պատրվակ է»: Տեր-Պետրոսյանի հրաժարականն սկսվում էր այսպես. «Ձեզ հայտնի ուժերի պահանջով…»: Այսինքն՝ հայտնի ուժերը պահանջ էին ներկայացրել, և այդ պրոցեսին, այդ հեղաշրջմանը որևէ մասնակցություն չուներ Հայաստանի քաղաքացին, ժողովուրդը, այսինքն՝ ներիշխանական վերադասավորում էր՝ Սահմանադրության կոպիտ խախտումով, սահմանադրական կարգի տապալմամբ… Հայաստանում վերականգնվել է տապալված սահմանադրական կարգը. ՀՀ իշխանությունը լեգիտիմ է, ներկայացնում է ՀՀ ժողովրդին… Մենք 20 տարի գտնվում էինք ռազմաքաղաքական խմբավորման գործունեության տիրույթում, և այդ գործունեության արդյունքները աղետալի են եղել Հայաստանի համար. ՀՀ-ից հեռացել է 600 000 մարդ:
– Հարգելի՛ Գուրգեն, հիմա դա հեշտ է վերլուծել, ասել, բայց, գիտեք, երբ 20 տարի առաջվա աչքերով ենք նայում, կարծես թե դա անխուսափելի էր և պետք է տեղի ունենար:
– Կարծում եմ, որ դա չպետք է տեղի ունենար: Կարծում եմ՝ Հայաստանի ժողովուրդն իր վրա պատասխանատվություն չվերցրեց, որպեսզի միջամտի և որպես իշխանության կրող ուժ, որպես իշխանության ակունք, իր պահանջները ներկայացնի այդ խմբավորմանը և այդ ներիշխանական պայքարին: Դրա հետևանքն էր նաև, որ հայ ժողովուրդն օտարվեց իր երկրում տեղի ունեցող պրոցեսներից, ՀՀ քաղաքացիները մինչև 2018թ. ապրիլյան իրադարձությունները օտարված էին: Մենք պարտավոր ենք տալ ճիշտ գնահատականներ այն իրադարձություններին, որոնք տեղի են ունեցել մեր կյանքում և չփորձենք իրականությունը ներկայացնել այլ գույներով: Ինչքան էլ ցավալի է, մենք պետք է ասենք, որ այդ իրադարձությունների արդյունքում իշխանությունն ուզուրպացվեց ռազմաքաղաքական խմբավորման կողմից… 20 տարին երկու սերնդի կորած կյանք է: Մենք երկու սերնդի դատապարտեցինք իր կենսագործունեությունն իրագործել ոչ բարենպաստ պայմաններում:
– Այսինքն՝ այդպես միանշանակ կորո՞ւստ համարենք այդ տարիները:
– Միանշանակ: Մենք պետք է նաև հետևություններ անենք հետագայի համար. երբևիցե քաղաքական ուժերը չպետք է իրենց հիմնական հույսերը կապեն ուժային կառույցների հետ և ուժային կառույցներին հնարավորություն տան ստանալու քարտ-բլանշ, այդ թվում՝ նաև իրենց քաղաքական հակառակորդների դեմ պայքարելու ժամանակ, որովհետև ուշ թե շուտ այդ ուժային կառույցները բումերանգի նման սեղանին են դնում իրենց վերջնագիրը քաղաքական իշխանությունների առջև:
– Օրինակ՝ 2008թ. Մարտի մեկը:
– Այո՛, 2008թ. Մարտի մեկը պետության կողմից իր իրավասությունները գերազանցող, Հայաստանի քաղաքացիների բողոքի իրավունքը արհամարհող, չընդունող, ՀՀ քաղաքացիների ընտրության իրավունքի վրա թքած ունենալով՝ բացառիկ ցինիկ դրսևորում էր: Ինչու, որովհետև Մարտի մեկի իրադարձությունների կազմակերպիչներն ու իրականացնողները չէին մոռացել, որ 98-ին վերցրել են այն իշխանությունը, որն արդեն իրենց էր պատկանում. ի՞նչ ժողովուրդ, ի՞նչ իրավունք, ի՞նչ քվեարկություն. դրա հետևանքն էր դա: Դրա հետևանքն էր նաև այն 700 000 ձայնը, որն իշխող կուսակցությունն արձանագրեց 2017թ. ԱԺ ընտրությունների ժամանակ, որից մնաց ընդամենը 60 000-ը մեկ տարի հետո, երբ որ իրականացվեց ազատ քվեարկություն, և ժողովուրդը կամարտահայտություն արեց առանց ճնշումների, առանց կեղծիքների, առանց ոստիկանական միջամտության: Հիմա «անսամբլի ելույթը» նրա համար է, որ մեզ բոլորիս շեղեն, որ մենք մոռանանք այդ իրադարձությունները: Սակայն կյանքի այդ հատվածը հստակ մեղավորներ ու հեղինակներ ունի, որոնց վերաբերյալ հասարակությունը պարտադիր պետք է տա իր գնահատականները, որպեսզի նույնը չկրկնվի, և վերադարձ չունենանք:
Հարցազրույցն ամբողջությամբ՝ տեսանյութում:
