«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է «Թյուրքսամ» միջազգային հարաբերությունների ու ռազմավարական վերլուծությունների կենտրոնի փոխնախագահ, դոկտոր-պրոֆեսոր Ջելալեթթին Յավուզը:
– Օրեր առաջ իսրայելական Jerusalem Post թերթը գրեց, որ Իսրայելը շուտով ներողություն է խնդրելու Թուրքիայից՝ կապված «Մավի Մարմարայի» միջադեպի հետ: Որքանո՞վ եք իրատեսական համարում դա:
– Տվյալ խնդրի շուրջ շատ հրապարակումներ են եղել, սակայն դեռ որևէ արդյունք չկա: Այդ միջադեպից անցել է մոտ 26 ամիս: Պետք է ավելի երկար սպասել:
– Ներկայումս Թուրքիա՞ն ավելի շատ ունի Իսրայելի կարիքը, թե՞ Իսրայելը Թուրքիայի կարիքը:
– Չեմ կարծում, թե Թուրքիան զգում է Իսրայելի կարիքը: Սակայն դրանով հանդերձ չպետք է Իսրայելին դիտարկել որպես թշնամի: Նախկինում PKK-ի դեմ պայքարում Իսրայելի «Մոսսադ» գաղտնի ծառայությունը կարևոր հետախուզական օգնություն է ցուցաբերել Թուրքիային: Միայն այդ ոլորտում է Թուրքիան դեռ զգում Իսրայելի կարիքը:
– Արդյոք կարո՞ղ է Թուրքիայի ու Իսրայելի հետ սերտ հարաբերություններ ունեցող Ադրբեջանը միջնորդական առաքելություն կատարել նրանց միջև և հաշտեցնել նրանց:
– Ո՛չ, Ադրբեջանն ի վիճակի չէ դա անել: Ես կարծում եմ, որ միջնորդական առաքելությամբ կարող են հանդես գալ ԱՄՆ կառավարությունը, հասարակական կազմակերպությունները և ԱՄՆ-ում հրեական լոբբին:
– Իսրայելն Ադրբեջանի հետ համաձայնագիր է կնքել այդ երկրին 1.6 միլիարդ դոլարի սպառազինություն (անօդաչու թռչող սարքեր, հակաօդային ու հակահրթիռային համակարգեր) վաճառելու մասին: Ինչպե՞ս է Թուրքիան նայում դրան:
– Այդ զարգացումը միտված է Ադրբեջանի պաշտպանական հնարավորություններին օժանդակելուն: Ըստ իս՝ այս հարցը պետք է անհանգստացնի Հայաստանին ու Իրանին և ոչ թե Թուրքիային:
– Թուրքական մամուլի պնդմամբ՝ Իսրայելն ավիաբազա է ստեղծելու և իր կոմանդոսներին տեղակայելու է Կիպրոսում: Ի՞նչ եք կարծում այս մասին:
– Ո՛չ, այդպիսի բան չի լինի, քանի որ նախևառաջ դա չի տեղավորվում տնտեսական ոլորտում: Բացի այդ, Կիպրոսը (Հարավային Կիպրոս) ԵՄ անդամ է և գտնվում է ԵՄ-ի պաշտպանության հովանու ներքո: ԱՄՆ-ում էլ առկա է ազդեցիկ հունական (կիպրացի հույների) լոբբի:
