Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովը հրապարակել է խորհրդարանի ընտրությանը մասնակից կուսակցությունների գույքի և եկամուտների մասին տվյալները, որ հանձնաժողով են ներկայացրել կուսակցությունները: Թերևս առանց կասկածի կարելի է ասել, որ այն ամենը, ինչ ներկայացրել են կուսակցությունները, շատ քիչ կապ ունի իրականության հետ կամ ամենևին չի կարող լինել իրականություն, ընտրական գործընթացի ֆինանսական օպերացիաները վերահսկելու հնարավորություն: Խոսքը, բնականաբար, առաջին հերթին իշխանական կուսակցությունների մասին է, որոնք խորհրդարանի ընտրությանը ծախսում են ահռելի փողեր: Ընդ որում, այդ ծախսը նոր չէ, որ սկսվել է: Այդ ծախսի մեջ պետք է ներառել նաև այն բարեգործությունները, որ ՀՀԿ-ն և ԲՀԿ-ն իրականացնում էին, այսպես ասած, տարբեր հոբելյանական առիթներով և տարբեր բարեգործական կազմակերպությունների ու հիմնադրամների անվան տակ: Բայց խնդիրը, իհարկե, միայն դա չէ, այլ նաև ընտրակաշառքները, որոնք ընտրական գործընթացի կարևորագույն մասն են, բայց չեն արտացոլվում որևէ տեղ:
ՀՀԿ-ն, ԲՀԿ-ն ու ՕԵԿ-ը արդեն իսկ աչքի են ընկել ընտրակաշառատվության դրսևորումներով, բայց այդ ամենը հերքել են, իսկ որևէ պետական մարմին էլ ձեռնպահ չի եղել մամուլում բարձրացված հարցադրումների անաչառ քննության: Օրինակ՝ ոստիկանությունը որևէ կերպ չի փորձել հետաքննել և բացահայտել ընտրակաշառքի բաժանման դեպքերը, մինչդեռ օպերատիվ մարմինները թերևս պարտավոր էին անել այդ քայլը: Թեև, նկատի ունենալով Հայաստանում հաստատված համակարգային ավանդույթները, հազիվ թե հնարավոր է հույս կապել, որ քննությունը կարող էր անաչառ լինել և բացահայտել ընտրակաշառքի դեպքերը: Այսինքն՝ այն ֆինանսական հոսքերը, որ իրականում կան ընտրական գործընթացի մեջ, անկասկած՝ մի քանի անգամ ավելի մեծ են, քան այն, ինչ հայտարարագրված են ԿԸՀ-ում:
Պարադոքսն այն է, որ բոլորը գիտեն այդ մասին, բոլորը համոզված են, որ այդ հայտարարագրերը պարզ ձևականություն են, որպեսզի կոծկվեն այն իրական հոսքերը, որ առկա են: Իսկ դա Հայաստանի ընտրական գործընթացի լրջագույն խնդիրներից մեկն է, և այն առավել քան լուրջ տեղ է ստանում հատկապես այն պայմաններում, երբ իշխանությունը ստիպված է հնարավորինս նվազեցնել ընտրական արդյունքի ստացման ֆիզիկական միջամտության դեպքերը: Այս պարագայում բոլոր շահագրգիռ կողմերի համար հրամայական է դառնում նախընտրական և ընտրական գործընթացներում ֆինանսական հոսքերի կառավարման խնդիրը: Հայաստանում ընտրության որակի, ազատության, արդարության և օրինականության հարցի առանցքը դառնում է փողը, և ներկայիս թիվ մեկ հրամայականը այդ հարցի վրա հնարավորինս լայն հասարակական, փորձագիտական ուշադրություն դարձնելն ու փողի ընտրական շարժը վերահսկելու առավելագույնս արդյունավետ մեխանիզմներ սահմանելն է: Ընդ որում, այդ հարցում չափորոշիչներ, մեխանիզմներ սահմանելիս թերևս հարկավոր է նկատի ունենալ նաև այն հանգամանքը, որ Հայաստանում փող ունի հիմնականում և առավելապես իշխանությունը, որը դրա համար օգտագործում է իշխանական լծակները: Հետևաբար, անհրաժեշտ է մշակել այնպիսի մեխանիզմներ, որոնք հաշվի կառնեն այդ իրողությունն ու կսահմանափակեն անսահմանափակ իշխանական փողի ազատությունը ընտրական գործընթացում:
