Reuters-ը հայտնում է, որ նոյեմբերի 28-ին Իրաքի նախագահի անվտանգության հարցերով խորհրդական Քասիմ ալ-Արաջին լուրջ խոսակցություն է ունեցել Բաղդադում Ադրբեջանի դեսպան Նասիր Մամեդովի հետ եւ տեղեկացրել, որ կառավարությունը որոշել է ցրել երկրի հյուսիս-արեւելյան շրջանի Ալ-Հոլ ճամբարը, որտեղ ԻԼԻՊ-ի հիսուն հազար նախկին զինառյալներ եւ նրանց ընտանիքի անդամներ են պահվում: Բրիտանական լրատվամիջոցը հիշեցնում է, որ Իրաքի հյուսիս-արեւելքում գործող ճամբարը հսկում են «Սիրիայի դեմոկրատական ուժերը»: Այդ կազմակերպությունը ԻԼԻՊ-ի դեմ պայքարում Միացյալ Նահանգների եւ արեւմտյան կոալիցիայի դաշնակիցն է, որ Թուրքիան համարում է Քրդական բանվորական կուսակցության մասնաճյուղ, ահաբեկչական կառույց եւ Սիրիայի հյուսիս-արեւելյան շրջաններ ներխուժումը պատճառաբանում սեփական անվտանգությունը եւ տարածքային ամբողջականությունը պաշտպանելու անհրաժեշտությամբ:
Հայտնի է, որ Սիրիայում եւ Իրաքում ԻԼԻՊ-ի ահաբեկչական պատերազմին հազարավոր ադրբեջանցիներ են մասնակցել: Ոչ ոք ստույգ չգիտի, թե քանի՞սն են զոհվել կամ վերադարձել հայրենիք, քանիսն է մնում Թուրքիայի կողմից օկուպացված սիրիական տարածքներում: Հայտնի է միայն, որ շատերը Սիրիա եւ Իրաք են տեղափոխվել ընտանիքներով: Իրաքի նախագահի խորհրդականի եւ Բաղդադում Ադրբեջանի դեսպանի հանդիպման փաստը պարզ հուշում է, որ Ալ-Հոլ ճամբարում նաեւ ադրբեջանցի զինառյալներ եւ նրանց ընտանիքի անդամներ կան: Բաղդադը Բաքվին հասկացրել է, որ եկել է նրանց Ադրբեջան վերադարձնելու ժամանակը:
Ընթացիկ տարում Իրաքի նախագահը երկու անգամ այցելել է Ադրբեջան՝ մարտ ամսին եւ բոլորովին վերջերս: Մինչ այդ Բաքու է այցելել Իրաքյան Քրդստանի առաջնորդը: Ըստ երեւույթին, այդ շփումներում առանցքային հարցերից մեկը ԻԼԻՊ-ի ադրբեջանցի զինառյալների եւ նրանց ընտանիքի անդամների հետագա ճակատագիրն է եղել, ինչից, ամենայն հավանականությամբ, Ալիեւը փորձել է խուսափել: Ի վերջո, հայտնի է, որ Ադրբեջանը քառասունչորսօրյա պատերազմին ներգրավել է նաեւ իսլամ ահաբեկիչների: Իրաքից ԻԼԻՊ-ի ադրբեջանցի զինառյալների հայրենադարձությունը Բաքվի միջազգային վարկանիշին ծանր հարված է:
Կարելի է ենթադրել, որ Իրաքի իշխանությունները փորձել են խնդիրը կարգավորել ինկոգնիտո, բայց Ալիեւի համառությունը, Միացյալ Նահանգների եւ Եվրամիության հետ նրա կոշտ հռետորաբանությունն ստիպել են, որ թեման հրապարակայնացվի: Այն էլ՝ միջազգային բարձր հեղինակություն ունեցող Reuters գործակալության միջոցով: Անշուշտ, վաղ է սպասել, թե մոտակա օրերին կամ ամիսներին Բաղդադը Բաքվին վերջնագիր կներկայացնի կամ սեփական նախաձեռնությամբ կարտաքսի Ալ-Հոլ ճամբարում պահվող ադրբեջանցիներին:
Իրավիճակի հրապարակայնացումն արդեն իսկ Ադրբեջանի համար մարտահրավեր է: Ադրբեջանի արտաքին գործերի նախարարությունը վերջերս ահաբեկչության դեմ ԱՄՆ պայքարի «առաջին աջակից» էր որակել Իլհամ Ալիեւին: Վաշինգտոնը, ինչպես ասում են՝ վճարում է նույն մանրադրամով եւ հրապարակայնացնում Ադրբեջանի կապը ԻԼԻՊ-ի հետ: Ոչ ոք այնքան միամիտ չէ, որ հավատա, թե մի քանի հազար զինառյալ եւ նրանց ընտանիքի անդամները կարող են Ադրբեջանի նման տոտալիտար երկրում առանց իշխանությունների իմացության անցնել Թուրքիա, այնտեղից՝ Սիրիա եւ Իրաք:
Իսկ եթե ավելի խորքով դիտարկվի, ապա բացառված չէ, որ ադրբեջանցիները Մերձավոր Արեւելք են հավաքագրվել Ադրբեջանի հատուկ ծառայությունների կողմից, որպեսզի ահաբեկչական պատերազմի փորձառություն անցնեն եւ հենց ԻԼԻՊ-ից ստացած դասերն են հայ խաղաղ բնակիչների նկատմամբ կիրառվել քառասունչորսօրյա պատերազմում: Այսպես, թե այնպես՝ Մերձավոր Արեւելքում իսլամական ահաբեկչության հետ պաշտոնական Բաքվի առնչության թեման բացված է: Որքանո՞վ այն կկիրառվի՝ այլ հարց է: Առայժմ Վաշինգտոնը միայն տրորել է Ալիեւի կոշտուկը:
