2004 թ. ընդունված «Մշակութային արժեքների արտահանման և ներմուծման մասին» ՀՀ օրենքի համաձայն ու կառավարության որոշմամբ՝ մինչև 50 տարվա վաղեմության կերպարվեստի գործերին տրվեց երկրից ազատ դուրս բերելու հնարավորություն: «Առաջին լրատվական»-ը Մշակութային արժեքների փորձագիտական կենտրոնի փոխտնօրեն Արսեն Հարությունյանից փորձեց ճշտել՝ ի՞նչ փոփոխություններ են կատարվել օրենքում ու ներկայում ինչպե՞ս է կատարվում մշակութային արժեքների արտահանման գործընթացը:
«Գործընթացը կարգավորվում է «Մշակութային արժեքների արտահանման ու ներմուծման մասին» օրենքով, որը վերաբերում է նկարներին, դեկորատիվ արվեստի նմուշներին, հնություններին»,- ասաց Ա. Հարությունյանը:
Նրա խոսքով՝ ներկայում, եթե անձը ցանկանում է որևէ նկար հանել երկրից, ապա պետք է գնա Մշակութային արժեքների փորձագիտական կենտրոն, ներկայացնի դիմում և այն իրը, որը պետք է անցնի փորձաքննություն: Այնուհետև նրան կտրվի եզրակացություն, որը պետք է տարվի Մշակութային արժեքների պահպանության գործակալություն, որտեղ նրա դիմումի համաձայն՝ կտան իրը երկրից հանելու թույլտվություն:
«Փորձաքննությունը կատարվում է կառավարության որոշման համաձայն՝ 15-օրյա ժամկետում, այսինքն՝ մարդը, որը ցանկանում է նկար դուրս հանել երկրից, պետք է իմանա այդ ժամկետների մասին»,- նշեց Հարությունյանը՝ ընդգծելով, որ փորձաքննությունը վճարովի է:
«Կա կառավարության որոշումը, որը արգելում է երկրից դուրս տանել այն հեղինակների գործերը, որոնք ստեղծագործել են 50 տարվա ընթացքում, սակայն Հայաստանի մշակութային ժառանգության համար կարևոր նշանակություն ունեն»,- հայտնեց նա:
Փոխտնօրենը հայտնեց նաև, որ օրենքում փոփոխություններ եղել են, սակայն դրանք չեն վերաբերել մշակութային արժեքների արտահանմանը և ներմուծմանը:
Իսկ եթե անձը ցանկանում է որևէ նկար գնել, օրինակ՝ Վերնիսաժից, կարող է հանգիստ գնել այն ու հետը տանել, եթե դրա վրա առկա է նկարչի ստորագրությունը: «Օրենքը չի արգելում, կարող է հանգիստ տանել այն երկրից դուրս»,- ավելացրեց Ա. Հարությունյանը:
