Միջազգային մամուլը, անդրադառնալով ապրիլի 11-ին Շահիդ Ահմադի Ռոշան անվան ուրանի հարստացման օբյեկտի էլեկտրաէներգիայի բաշխման ցանցում տեղի ունեցած պայթյունին, դիտարկում է Իսրայելի կողմից տեղի ունեցած օպերացիա՝ ի պատասխան Պեկին-Թեհրան գործարքին:
Իրանահայ քաղաքական մեկնաբան Սահակ Շահմուրադյանը «Առաջին լրատվական»-ի հետ զրույցում նշեց, որ տեղի ունեցածը կարելի է համարել Իսրայելի կողմից Իրանի միջուկային գործունեության դեմ ուղղված հերթական սադրանք, որի նպատակն է՝ առանց Իրանի հետ ուղղակի ռազմական բախման մեջ մտնելու խոչընդոտել Իրանի միջուկային գործունեությունը և խափանել Իրանի կողմից այս անգամ Նաթանզի ստորգետնյա օբյեկտում տեղակայված նոր սերնդի ցենտրիֆուգների ուրանի հարստացման աշխատանքները: Շահմուրադյանը հատկանշական է համարում այն, որ Նաթանզի միջուկային համալիրը նախկինում ևս Իսրայելի կողմից ենթարկվել էր «Ստաքսնեթ» համակարգչային վիրուսով կիբեր հարձակման, իսկ 9 ամիս առաջ դարձյալ Նաթանզի միջուկային օբյեկտի ուրանի հարստացման ցենտրիֆուգների համալիրի մի բլոկում տեղի էր ունեցել մի մեծ պայթյուն: Իրանի Իսլամական Հանրապետության պաշտոնյաները բոլորը միանշանակորեն Իսրայելին են մեղադրում այս հարձակումները կազմակերպելու, ղեկավարելու և գործադրելու մեջ:
«Իրանցի պաշտոնյաները, դատապարտելով այս հուսահատ քայլը, հայտարարել են, որ Թեհրանը համապատասխան գործողություններ է ձեռնարկելու դեպքի հեղինակների և նրանց հովանավորողների դեմ: Այդ դեպքում կարելի է ենթադրել, թե իրանցի պաշտոնյաների սպառնալիքների հասցեատերերը ովքեր են»,- ասաց Սահակ Շահմուրադյանը:
Նրա խոսքերով՝ պատահական չէ, որ Իսրայելը թիրախավորել է Նաթանզի միջուկային օբյեկտը հենց այն ժամանակ, երբ ԱՄՆ-ի պաշտպանության նախարար, գեներալ Լոյդ Օստինը ապրիլի 11-ին մեկնել էր Իսրայել Նեթանյահուի կառավարության պաշտոնյաների հետ բանակցելու համար:
«Փաստորեն սա Իսրայելի կողմից մեսիջ էր թե՛ Իրանին և թե՛ ԱՄՆ-ի նոր վարչակազմին, որ Իսրայելը չի հանդուրժում ՀԳՀԾ-ի հարցով կողմերի միջև կայանալիք համաձայնությունը և, հարկ եղած դեպքում, ժամանակին կարող է ուղղակի հարվածել Իրանի միջուկային օբյեկտներին՝ նպատակ ունենալով երկարաձգել Իրանի ուրանի հարստացման և ցենտրիֆուգների տեղակայման գործընթացը, այսպիսով նաև երկարացնել ՀԳՀԾ-ի բանակցությունների գործընթացը»,- հավելեց նա:
Մյուս կողմից, նրա դիտարկմամբ, կասկած չկա, որ Նեթանյահուն փորձում է անուղղակիորեն ազդել Վիեննայում Իրանի և 4+1 խմբի միջև ՀԳՀԾ-ի համատեղ հանձնաժողովի ընթացող բանակցությունների վրա, որին այս անգամ նաև անուղղակի ձևաչափով առաջին անգամ մասնակցում էր ԱՄՆ-ի պատվիրակությունը:
«Ինչպես հայտնի է, Վիեննայում կայացած ՀԳՀԾ-ի բանակցություններում Իրանը վայելում էր իր ավանդական դաշնակիցներ Ռուսաստանի և Չինաստանի աջակցությունը: Չինաստանի համագործակցության պայմանագիրը Թեհրանի ղեկավարությանը ավելի է գոտեպնդել ամուր դիրքերից ներկա գտնվել ՀԳՀԾ-ի բանակցություններում և, միջուկային հարցի շուրջ մանևրելով, փորձել իր առավելագույն շահերը պաշտպանել՝ և՛ ԱՄՆ ճնշումներից խուսափելու, և՛ իր տնտեսությունը վերականգնելու հեռանկարով: Մյուս կողմից չպետք է մոռանալ, որ Նաթանզի միջուկային օբյեկտի էլեկտրաէներգիայի բաշխման ցանցում իրականացված հարձակումը համընկնում է նաև Իրանում կայացած Միջուկային տեխնոլոգիաների ազգային օրվա 15-րդ տարելիցին նվիրված միջոցառման և ավելին՝ Հարավային Կորեայի վարչապետ Չունգ Սյե-Կյունի Թեհրան կատարած այցին: Հատկանշական է, որ Վիեննայում կայացած ՀԳՀԾ-ի համատեղ հանձնաժողովի նիստի փոքր ձեռքբերումներից մեկը պետք է համարել ԱՄՆ-ի կողմից Հարավային Կորեային ցույց տված թույլտվությունը այդ երկրի բանկերում Իրանի սառեցված ակտիվները ազատելու կապակցությամբ»,- հավելեց իրանահայ վերլուծաբանը:
Հենց այս ֆոնին, նրա խոսքերով, Հարավային Կորեայի վարչապետի հետ հանդիպման ժամանակ Իրանի Իսլամական Հանրապետության բոլոր բարձրաստիճան պաշտոնատարներն ընդգծել են, որ ակնկալում են անհապաղ և գործնական լուծումներ ներկայացնել Իրանի արտարժույթի ռեսուրսների և Իրանի սառեցված ակտիվների ազատման խնդիրների լուծման համար:
Շահմուրադյանը նկատեց, որ Իրանն էլ հայտարարել է, որ Իսրայելի և ԱՄՆ-ի դիվերսիոն գործողություններն անպատասխան չեն մնա: Նաթանզի միջադեպից հետո Իրանի միջուկային էներգիայի կազմակերպության ղեկավար Ալի Աքբար Սալեհին միջազգային հանրությանը և ՄԱԳԱՏԷ-ին կոչ է արել հակադարձել Իրանի թշնամիների միջուկային ահաբեկչությանը: Նա նշել է, որ ԻԻՀ-ը իրեն իրավունք է վերապահում գործողություններ իրականացնել այդ դեպքի հեղինակների, հանցագործների և պատվիրատուների դեմ: Հաշվի առնելով, որ եթե Իսրայելն է հարձակվել Նաթանզի միջուկային օբյեկտի վրա, այն պետք է համարել Թել Ավիվ-Թեհրան պատերազմի մեկ այլ նշան Արևմտյան Ասիայում: Իսկ առաջիկա օրերին անպայման հակադարձման և պատասխան գործողությունների հայտարարություններով, վստահաբար, հանդես կգան Իրանի ռազմական և հոգևոր իշխանությունների բարձրաստիճան պաշտոնատարները:
