Սորբոնի համալսարանի քաղաքագիտության դոկտոր Հայկ Ա. Մարտիրոսյանն «Առաջին լրատվական»-ի հետ զրույցում անդրադարձել է երեկ Սերժ Սարգսյանի՝ ԵԽԽՎ ելույթին:
-Պարոն Մարտիրոսյան, երեկ ԵԽԽՎ նիստում Սերժ Սարգսյանը շարունակեց պնդել, որ նոյեմբերին Հայաստանը պատրաստ է ամբողջովին ստորագրել ասոցացման պայմանագիրը: Կարծո՞ւմ եք՝ եվրոպացիների համար նրա մեկնաբանությունները համոզի՞չ էին:
-Դա պետք է եվրոպացիները որոշեն: Համենայն դեպս մինչ այս պահը ԵՄ-ն բացահայտորեն արտահայտվել է, որ երկու համակարգերն անհամատեղելի են:
-Բացի դրանից՝ Սերժ Սարգսյանը հայտարարեց, որ մեր ակնկալիքը մինչև Վիլնյուսի գագաթնաժողով որոշակի փոփոխություններ մտցնելն է փաստաթղթում: Այս դեպքում նորի՞ց գործելու է «և-և»-ի սկզբունքը:
-Դա վկայում է, որ նախագահը չի ցանկանում ամբողջովին դուրս մնալ ԵՄ համայնապատկերից: Մինչ այս պահը Եվրոպան կտրուկ դիրքորոշում է ունեցել այդ կապակցությամբ: Այժմ ԵՄ հետագա անելիքները կախված են միայն ԵՄ որոշումից: Հայաստանն արդեն իր քայլն արել է, իսկ այնուհետև հայտարարել Եվրոպական միության հետ համագործակցության խորացման մտադրության մասին: Կա՛մ Եվրոպան կհրաժարվի Հայաստանի հետ հույսեր կապելուց ընդհանրապես, կա՛մ կշարունակի նոր ուժով համագործակցության հրավիրել` այս անգամ առավել ծանրակշիռ քայլերով: «Կամ-կամ»-ն այդտեղ է:
-Զարուհի Փոստանջյանի հարցը լայն քննարկման առիթ հանդիսացավ: Ի՞նչ կարծիք ունեք Դուք հնչեցրած հարցի կապակցությամբ: Սա փորձ է վարկաբեկելու Սերժ Սարգսյանի՞ն:
-Փո՞րձ: Իհարկե փորձ չէ: Դա ուղղակի վարկաբեկման քայլ է: Ես, իհարկե, չեմ կիսում այն գավառամիտ պնդումները, թե սեփական կեղտոտ լվացքը միջազգային բեմ կամ օտարների առջև հանել չի կարելի: Սակայն երբ տվյալ լվացքի կեղտոտությունը ապացուցված չէ, իսկ հարցը թաբլոիդային ոլորտից է, նման վարքագիծը համարում եմ անընդունելի:
ԵԽԽՎ խոսափողն այն ամբիոնը չէ, որից կարելի է կենցաղային բնույթի մեղադրանքներ առաջադրել` դրանք ձևակերպելով հռետորական հարցերի տեսքով: Նման եզակի հնարավորությունը կարելի էր օգտագործել առավել լուրջ, ծանրակշիռ և արժանապատիվ հարց ուղղելու համար` թեկուզև չափազանց ընդդիմադիր:
-Տեղեկատվություն եղավ, որ Փոստանջյանին իր հարցի իրավունքը զիջել է ԱԺ պատգամավոր Արփինե Հովհաննիսյանը, հետևաբար` հարցը պատրաստված է եղել իշխանությունների կողմից:
-Դա, թերևս, երևակայության ոլորտից է: Իշխանությանն այդպիսի հարցը ձեռնտու չէր ոչ միայն բնույթի, այլև մատուցման ձևի առումով: Եվ հետո՝ չեմ կարծում, թե Փոստանջյանի հետ կարելի է նման հարց պատրաստել: Ինչ վերաբերում է ԱԺ մեկ այլ պատգամավորի՝ իր հարցի իրավունքը նրան զիջելուն, ապա դա լիովին հավանական է: Չեմ կարծում, թե ՀՀԿ-ական Արփինե Հովհաննիսյանը կարիք ունենար օգտվելու իր կուսակցության առաջնորդին՝ ԵԽԽՎ խոսափողից հարց ուղղելու իրավունքից: Եթե նման բան տեղի ունենար, ապա դա զավեշտ կլիներ` խորհրդային ժամանակներին հատուկ ժանրով կազմակերպված քայլ: Իսկ հարց չուղղելու պարագայում այդ իրավունքը պետք է զիջել մեկ ուրիշին: Կարծում եմ` հենց դա էլ տեղի է ունեցել, և հարցի իրավունքը փոխանցվել է Փոստանջյանին: Ինչ վերաբերում է այդ երկու իրադարձությունների միջև մատնանշվող հնարավոր կապին, ապա դրանում դավադրության տեսություն եմ տեսնում, որ ավելի շուտ ներիշխանական խարդավանքի է նման, քան խելացի վերլուծություն:
-Ի՞նչ եք կարծում, արդյոք Եվրոպան կստորագրի՞ Հայաստանի հետ Ասոցացման համաձայնագրի քաղաքական բաղադրիչը:
-Դժվար է ասել: Այս պահին կարծես թե ամեն բան վկայում է, որ՝ ոչ: Թեև, կարծում եմ, ԵՄ-ն այդ հարցում դեռևս վերջնական որոշում չունի: Երբեմն առավել լավ է ստանալ մի բան, քան ոչինչ չստանալ: «Ամեն ինչ, կամ ոչինչ», թե «գոնե ինչ-որ մի բան» ընտրությունն է Եվրոպայի խնդիրը:
-Տեսակետ կա, որ Սերժ Սարգսյանը ի վիճակի չի լինի երկրորդ պաշտոնավարման շրջանը ավարտին հասցնել: Համամի՞տ եք:
-Ո՛չ: Սարգսյանին հաջողվել է պալատական հաշվարկների արդյունքում վարկաբեկել և հեղինակազրկել ընդդիմությանը: Թեև պետական համակարգի ներսում դժգոհության լուրջ ձայներ կան իրենց առաջնորդից, սակայն դա նույնպես այս պահին լուրջ մարտահրավեր չէ: Նախագահն իր այս ժամկետից անդին գնացող այլ, բավական բարդ ծրագրեր ունի և դիվանագիտական ոլորտում իր վերջին մի նշանակումը հենց դրա մասին է խոսում: Նման պարագայում վստահաբար տրամադրվածությունը չի կարող հանձնվողական լինել: Իսկ հեղափոխության իրական ազդակներ այս պահին ես չեմ տեսնում:
