Ցեղասպանության ճանաչման և Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման հետ կապված հարցերը մեկ շղթայի օղակներ են` անցնող շաբաթասկզբին հայտարարել է Հայաստանի վարչապետ Տիգրան Սարգսյանը ռուսական մամուլին տված հարցազրույցում:
Տիգրան Սարգսյանի այս հայտարարությունը, մեղմ ասած, տարօրինակ է: Բանն այն է, որ Հայաստանը կարծես թե պետական մակարդակով հենց հակառակն էր պնդում հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորման ֆուտբոլային դիվանագիտության կոնտեքստում: Պաշտոնական Երևանը հայտարարում էր, որ Ղարաբաղի հարցը չպետք է կապել հայ-թուրքականին, չպետք է պայմանավորել մեկը մյուսով, ինչը փորձում էր համառորեն անել Թուրքիան՝ Հայաստանի առաջ դնելով ղարաբաղյան խնդրի հետ կապված նախապայմաններ:
Տիգրան Սարգսյանը ներկայումս հայտարարում է, որ Ցեղասպանության ճանաչման և Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման հարցերը մեկ շղթայի օղակներ են: Այսինքն` Երևանը հիմա էլ կապում է հայ-թուրքական հարցն ու Ղարաբաղի հակամարտությունը:
Որևէ մեկի համար գաղտնիք չէ, որ Ցեղասպանության ճանաչման հարցը հենց հայ-թուրքական հարցն է, և այստեղ այլևայլ տակտիկական հնարամտությունները ավելորդ են: Եվ երբ այդ և Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման հարցերը հայտարարվում են մեկ շղթայի օղակ, փաստորեն արդարացվում կամ հիմնավորվում է թուրքական դիրքորոշումը: Ի՞նչ է սա՝ պատահականությո՞ւն, թյուրիմացությո՞ւն, թե՞ պարզապես Երևանն սկսել է առաջնորդվել ռուսական խորհրդով:
Բանն այն է, որ հայ-թուրքական և ղարաբաղյան հարցերը առաջինը կապեց Մոսկվան. հայ-թուրքական ֆուտբոլային դիվանագիտության մեկնարկում ՌԴ արտգործնախարար Լավրովը հայտարարել էր, որ եթե Հայաստանը ԼՂՀ անվտանգության տարածքների հարցում գնա փոխզիջումների, ապա դա նաև կարտացոլվի հայ-թուրքական հարաբերության ընթացքի վրա: Այսինքն` սա ռուսական մոտեցում է, որը, սակայն, կասեցվեց Արևմուտքում, քանի որ այս մոտեցման միջոցով Մոսկվան պարզապես փորձում էր ամրագրել իր ներկայությունը տարածաշրջանում:
Այսօր պաշտոնական Երևանը վարչապետի մակարդակով, ընդ որում` ռուսական մամուլին տված հարցազրույցում, փորձում է կրկին թարմացնել ռուսական այս մոտեցումը: Ընդ որում` դա տեղի է ունենում մի ժամանակահատվածում, երբ Մինսկի խումբը փորձում է սաֆարովյան պատմություններից հետո գտնել հայ-ադրբեջանական շփումները վերականգնելու տարբերակներ:
Ներկայիս անցումային փուլում Մոսկվան հավանաբար ցանկանում է կրկին գործի դնել Թուրքիային ներգրավելու և այդ միջոցով հակամարտության կարգավորման գործընթացում առավելություն ստանալու տարբերակը:
Մոսկվան դա փորձեց անել 2008 թվականին և արդյունքում ստացավ այդ առավելությունն ու մի քանի տարի շարունակ եռակողմ ֆորմատով փորձում էր համաձայնության բերել Երևանին ու Բաքվին: Չստացվեց, ֆորմատը անփառունակ կերպով տապալվեց: Մոսկվան ներկայումս միգուցե ձգտում է վերստին թուրքական գործոնը խաղարկելու միջոցով առավելություն ստանալ Ղարաբաղի գործընթացում և նորից իր ձեռքը վերցնել բանակցային առանցքը: Երևանն էլ սպասարկում է այդ գործը` իրար կապելով հայ-թուրքականն ու Ղարաբաղի խնդիրը, ինչը փորձում էր անհաջող կերպով անել Թուրքիան:
Հիմա դա անում է Հայաստանը, ամենայն հավանականությամբ` նախագահական ընտրություններին ընդառաջ հայտնվելով Ռուսաստանի ուժեղ ճնշման տակ և այդպես վճարելով գինը «Բարգավաճ Հայաստան»-ի «լոյալ» խաղի դիմաց, որ կապահովի Մոսկվան:
Պաշտոնական Երևանի հույսը միգուցե այն է, որ այս անգամ էլ վտանգավոր համատեքստը կչեզոքացվի Արևմուտքի ջանքերով, որի շահերից չի բխում այն միասնական շղթան, որ փորձում է Ղարաբաղից ու հայ-թուրքականից ստանալ Ռուսաստանը:
