«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է Արցախի խորհրդարանի արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի նախկին նախագահ, քաղաքագետ Վահրամ Աթանեսյանը։
-Պարոն Աթանեսյան, վարչապետ Փաշինյանն իր ելույթում հայտարարեց, որ միջազգային հանրությունը Հայաստանից ակնկալում է իջեցնել Ղարաբաղի կարգավիճակի նշաձողն ու ստանալ միջազգային հանրության աջակցությունը։ Ի՞նչ է նշանակում իջեցնել նշաձողը՝ Ղարաբաղը ճանաչել Ադրբեջանի կազմու՞մ։ Ի՞նչ հետևանքներ կունենա դա։
-Լեռնային Ղարաբաղի կարգավիճակի որևէ նշաձող սահմանելու իրավունք, եթե խնդիրը դիտարկենք ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի 1993 չորս բանաձևերի և 1994թ․ ԵԱՀԿ Բուդապեշտի գագաթաժողովի ամփոփոիչ փաստաթղթի սահմանումների տիրույթում, ոչ Հայաստանը ունի, ոչ՝ Ադրբեջանը։ ԼՂ կարգավիճակի որոշման մանդատ ունի Մինսկի խորհրդաժողովը, որ պետք է գումարվի զինված հակամարտությանը վերջ տալու մասին կողմերի միջև կնքվելիք քաղաքական համաձայնությունից հետո։ Այս փուլում Հայաստանի խնդիրն է պարզել՝ ԵԱՀԿ Բուդապեշտի գագաթաժողովի որոշման հանձնառու երկրների մոտեցումը, վերաբերմունքը և պատկերացումները։ Հայկական դիվանագիտությունը պարտավոր է հաղթահարել հետպատերազմական ֆրուստրացիան, ԼՂ խնդիրը տարանաջատել Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև սահմանների փոխադարձ ճանաչման գործընթացից։
-Երեկ Արցախի նախագահը խորհրդարանական ուժերի, ԱԳ նախարարի և Ախ քարտուղարի մասնակցությամբ աշխատանքային հրատապ խորհրդակցություն է հրավիրել։ Հայտարարություններից ակնհայտ է, որ Արցախում կա դժգոհություն վարչապետի ելույթից։ Ինչպի՞ կբերի Ստեփանակերտ-Երևան տարակարծությունը։
–Սա այն դեպքն է, երբ Երևան-Ստեփանակերտ տարակարծությունը ոչ միայն բնական և օրինաչափ է, այլև՝ անհրաժեշտ։ Նույն Բուդապեշտի գագաթաժողովի որոշմամբ ԵԱՀԿ անդամ բոլոր պետությունները, այդ թվում և Ադրբեջանը, Լեռնային Ղարաբաղը ճանաչել են զինված հակամարտության կողմ։ Դա միջազգային սուբյեկտություն է, որից բխում է նաև քաղաքական կարգավորումներին Ստեփանակերտի ներգրավվածության լեգիտիմ իրավունքը։ Պաշտոնական Ստեփանակերտը, կարծում եմ, պետք է առաջ մղի այս տեսակետը։ Այդ դեպքում հնարավոր է հասնել փոխլրացնող դիվանագիտական նախաձեռնողականության։
– Ապրիլի 19-ին Նիկոլ Փաշինյանը մեկնում է Մոսկվա՝ պաշտոնական այցով։ Նրա ունեցած ելույթից հետո ի՞նչ կարող ենք առհասարակ ակնկալել։
–Եթե այցը պաշտոնական է, պետք է ենթադրել, որ նախապատրաստական աշխատանքներ երկու կողմից տարվել են։ Հնարավոր է՝ Ռուսաստանը և Հայաստանը համագործակցության մասին փաստաթուղթ ստորագրեն։ Չեմ կարծում, թե Փաշինյանի ելույթը դուրս է ԼՂ կարգավորման մոսկովյան պատկերացումից կամ հակադրվում է դրան։
