Հունվարի 12-ին լրանում է Գյումրիում Ավետիսյանների ընտանիքի սպանության երկրորդ տարելիցը: Երկու տարի առաջ տոնական օրերից հետո աշխատանքային առօրյայի վերադարձող Հայաստանը ցնցվեց սարսափելի լուրից, որ ստացվեց Հայաստանի երկրորդ քաղաքից: Սպանվել էր մի ամբողջ ընտանիք, յոթ մարդ, այդ թվում՝ երկու անչափահաս երեխա: Ավելի ճիշտ՝ մի քանի ամսական Սերյոժա Ավետիսյանը մեկ շաբաթ մաքառեց կյանքի համար՝ իր մեջ ամփոփելով մի ամբողջ հասարակության հույս և աղոթք, դժբախտաբար՝ ապարդյուն:
Ավետիսյանների ընտանիքի սահմռկեցուցիչ սպանության համար մեղադրվեց Գյումրիի 102-րդ ռուսական ռազմակայանի զինծառայող Վալերի Պերմյակովը: Պերմյակովը դատապարտվեց ցմահ ազատազրկման սպանությունից ավելի քան մեկ տարի անց կատարված դատավարության արդյունքում: Սակայն Գյումրիում երկու տարի առաջ տեղի ունեցածը անգամ դրանից հետո Հայաստանի հանրության համար մնաց հանելուկային՝ բազմաթիվ չստացված պատասխաններով, միաժամանակ բազմաթիվ գործոններով, որոնք ձևավորեցին հանցագործության քաղաքական ենթաշերտ-հետևանքներ կամ մետաստազներ:
Օրինակ՝ ոճրագործության համար մեղադրվող Վալերի Պերմյակովը այդպես էլ ըստ էության անհասանելի մնաց հայաստանյան արդարադատության համար՝ ընդամենը ֆորմալ կերպով հայտնվելով դրա տակ: Հանցագործության կատարումից մի քանի ժամ հետո, գիշերը նա խորհրդավոր պայմաններում հայտնաբերվեց հայ-թուրքական սահմանին, որը հսկող ռուս սահմանապահները, հայտնաբերելով նրան, փոխանցեցին ոչ թե Հայաստանի ԱԱԾ-ին, ինչը պարտավոր էին անել ըստ օրենքի, այլ փոխանցեցին ռուսական 102-րդ ռազմակայանին, որտեղ էլ Պերմյակովը ըստ էության պահվում է առ այսօր՝ Հայաստանի համար գործնականում անհայտ պայմաններում և նպատակներով:
Ռուսաստանի Դաշնության իշխանությունն էլ երկար ժամանակ հայկական կողմին չէր փոխանցում Պերմյակովի գործը, ինչը տեղի ունեցավ միայն 2015-ի ամռանը՝ «Էլեկտրիկ Երևանի» օրերին, երբ Ռուսաստանը Բաղրամյան փողոցում կատարվող զարգացումները Մայդան էր որակում:
Մինչ այդ մայդանային որակումներ ստացան Գյումրիի ոճրագործությանը հաջորդած քաղաքացիական դժգոհությունները հենց Գյումրիում, որի մասնակիցները ընդամենը պահանջում էին հարգել Հայաստան պետությունն ու օրենքները և Հայաստանի քաղաքացիներին գնդակահարելու համար կասկածվող հանցագործին հանձնել հայ իրավապահներին:
Սարսափելի ոճրագործությունը առ այսօր իր մոտիվներով և կատարման հանգամանքներով մնալով ըստ էության հանելուկ՝ բացահայտեց այլ բան. Հայաստանի ինքնիշխանության խնդիրները, Հայաստանի անվտանգության հարցում առկա բավական զգալի բացերն ու մտահոգիչ իրողությունները: Հարցեր, որոնք անցնող երկու տարիների ընթացքում մի կողմից՝ առավել մեծ տեղ գրավեցին Հայաստանի հանրության մտքերում և քննարկումներում, մյուս կողմից՝ այդպես էլ չդարձան Հայաստանում ներքաղաքական օրակարգի առանցքային խնդիրներ և որևէ համարժեք վերաբերմունքի չարժանացան իշխանության մոտ, առավել ևս՝ համարժեք լուծումների:
Եվ միգուցե բոլորովին այլ կլիներ Հայաստանում իրավիճակը արդեն 2016 թվականի ապրիլյան և հուլիսյան ոչ պակաս դրամատիկ և նաև ինչ-որ տեղ ողբերգական զարգացումներում, եթե Հայաստանում իսկապես համարժեք հետևություններ և դասեր քաղվեին երկու տարի առաջ Գյումրիում տեղի ունեցած, Հայաստանը ցնցած և մի շարք կարևոր բացեր դրսևորած սարսափելի ոճրագործությունից:
