Անհրաժեշտ էր, որ հարուստ ընտանիքները մնային Անատոլիայում 1915 թվականի Հայոց ցեղասպանության ընթացքում, քանի որ տեղահանումը կհանգեցներ մահվան։ Այս մասին շաբաթ Ստամբուլում Հրանտ Դինքի հիմնադրամի կողմից անցկացված գիտաժողովի ժամանակ ասել է ամերիկահայ պրոֆեսոր Արմեն Մարսուպյանը։
Պրոֆեսորը ներկայացրել է «Մերզիֆոնի հայերի գոյատևման պայքարը 1915-1921 թթ.» թեմայով իր զեկույցը` հայտնում է Today`s Zaman-ը։
«Քիչ բան է գրված նրանց մասին, ովքեր խուսափել են արտաքսումից»,- ասել է Մարսուպյանը։ Նրա խոսքով՝ այն հայկական ընտանիքները, ովքեր ի վիճակի են եղել մնալ փլուզվող օսմանյան կայսրությունում, առավել հաճախ եղել են նրանք, ովքեր պատկանել են բարձր տնտեսական դասին։ Այն հարուստ ընտանիքները, որոնք կարողացել են մնալ, լավ հարաբերություններ են ունեցել տեղի կառավարչի հետ։
«Մերզիֆոնն առանձնանում է իր ծավալուն թղթաբանությամբ, որ արել են ամերիկացի միսիոներները»,- ասել է Մարսուպյանը։ Մերզիֆոնի Անատոլիական քոլեջը, որը հիմնադրվել և ղեկավարվել է ամերիկացի միսիոներների կողմից 1886-1924 թթ., մեծ դեր է խաղացել Մարսուպյանի հետազոտական աշխարտանքում, որում նա կիրառել է նրանց հաշվարկները, ինչպես նաև իր պապի լուսանկարները։
Այն հարցին, թե ինչու հարուստ հայ ընտանիքները կարող էին ցանկանալ շարունակել ապրել Օսմանյան կայսրությունում, երբ թուրք հարևանները կոտորում էին հայերին, գիտնականը պարզաբանել է, որ տեղահանությունը գրեթե հավասարազոր էր մահվան։
Մարսուպյանը պատմել է, թե ինչպես է իր ընտանիքը 1915 թվականի օգոստոսի 10-ին քրիստոնեությունից իսլամի դավանափոխվել գոյատևման համար։
