«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է ԱՊՀ երկրների ինստիտուտի տնօրեն, ՌԴ Պետդումայի նախկին պատգամավոր Կոնստանտին Զատուլինը:
-Պարոն Զատուլին, եթե Ռուսաստանը մերժի Գերմանիայի կանցլեր Անգելա Մերկելի և Ֆրանսիայի նախագահ Ֆրանսուա Օլանդի առաջարկը ՝ Ուկրաինայի արևելքում հակամարտության լուծման հարցում, ապա Ռուսաստանին սպասվում են նոր պատժամիջոցներ, բացի այդ, Գերմանիան չի առարկի, որԱՄՆ-ը զինի Ուկրաինային: Ռուսաստան-Արևմուտք արդեն խորացված հակամարտության պարագայում ի՞նչ ճակատագիր կունենա Ղարաբաղյան հակամարտության լուծումը: Ակնհայտ է, որ համանախագահող երկրները չեն կարող մի ճակատում հակամարտել, մյուսում՝ համագործակցել:
–Իհարկե, Ռուսաստանի և Արևմուտքի միջև հարաբերությունների վատացումը ընդհանուր առմամբ ազդում է միջազգային դրության, այդ թվում՝ երկրագնդի ամենատարբեր կետերում տեղի ունեցող իրադարձությունների վրա: Այդուհանդերձ, պատճառահետևանքային ուղիղ կապ այս ամենում ես չեմ տեսնում. գերմանա-ֆրանսիական նախագծի կատարումը կամ զենքի տրամադրումը մի փոքր այլ հարթության հարց է: Ես ընդհանուր առմամբ ենթադրում եմ, որ ներկա դրությամբ զենքի լուրջ մասշտաբների մատակարարում ԱՄՆ-ը Ուկրաինային չի տրամադրի, և գերմանա-ֆրանսիական նախագիծը լավագույն դեպքում թույլ կտա Միացյալ Նահանգներին փրկել դեմքը, որովհետև նրանք հետաքրքրված են, որ Ուկրաինայի ներկայիս իշխանությունները մնան: Այսօր Ուկրաինայի նախագահի ճակատագիրը մեծ հաշվով կախված է մազից. Այն, ինչ տեղի է ունենում Ուկրաինայի արևելքում, և այն պարտությունները, որ կրում են Ուկրաինայի զինված ուժերը:
Չգիտեմ, իմ այս խոսքերով կհանգստացնեմ ինչ-որ մեկին, թե ոչ, բայց կարծում եմ, որ այն բոլոր հայտարարությունները, թե ԱՄՆ-ը Ուկրաինային զենք է տրամադրելու, արվում են բացառապես այն նպատակով, որ Ռուսաստանին դրդեն, որ կանգնեցնի այդտեսակ մատակարարումը՝ զիջումների գնա Ուկրաինայի արևելյան հատվածում առկա իրավիճակի հետ կապված: Ես կարծում եմ, որ լավագույնը, ինչ կարող է պատահել, պատերազմական գործողությունների սառեցումն է:
–Նշեցիք, որ ռուս-ամերիկյան հարաբերությունների վատթարացումը ցանկացած հարցում իր հետքը կթողնի։ Կոնկրետ Ղարաբաղի մասով ի՞նչ կասեք:
–Այո , ինչ վերաբերում է Ղարաբաղյան հակամարտությանը՝ ուղիղ կապ չեմ տեսնում, թեպետ Ռուսաստանի ու Արևմուտքի հարաբերությունները շատ են սրվել: Դրանք չէին կարող չսրվել, որովհետև ԱՄՆ-ը կոպիտ ձևով միջամտում է այն հարթության խնդիրներին, որ իրեն չի պատկանում և որի համար ինքը պատասխանատու չէ: Չնայած այդ բոլոր հանգամանքերին՝ Ռուսաստանը շարունակում է Միացյալ Նահանգների հետ քննարկել տարբեր հարցեր, այդ թվում՝ Սիրիայում իրավիճակը, «Իսլամական պետության» կռիվը, որը հետաքրքրում է և՛ մեզ, և՛ Միացյալ Նահագներին: Ուզում եմ ընդգծել նաև, որ մինչ այս պահը, համենայնդեպս, Ռուսաստանն ու Միացյալ Նահանգները Մինսկի խմբի շրջանակներում համաձայնեցված տեսակետներ են հայտնել, այսինքն՝ համանախագահների հայտարարություններն իրար չեն հակասել:Մինսկի խմբի համանախագահող երկրները, սա կարող եմ ասել և՛ Ռուսաստանի, և՛ Ֆրանսիայի, ինչու չէ՝ նաև Միացյալ նահանգների տեսակետներից ելնելով, չեն ձգտում, որ Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև պատերազմը վերսկսվի: Այս հարցում բոլոր համանախագահները անկասկած համակարծիք են, իսկ հակամարտության կարգավորման վերաբերյալ տարբեր տեսակետներ ունեն Հայաստանն ու Ադրբեջանը, և մինչ այս պահը այդ տեսակետները մեկտեղել չի ստացվել: Ես չեմ կարծում, թե վերջին իրադարձությունները դրդում են, որ ինչ-որ փոփոխություն լինի հակամարտության լուծման հարցում:
–Իսկ ի՞նչ կասեք Մինսկի խմբի վերջին հայտարարության մասին: Ադրբեջանի արտգործնախարար Է․ Մամեդյարովի հետ հանդիպումից հետո համանախագհները կոշտ հայտարարություն տարածեցին՝ հասցեագրված մեղադրանք հնչեցնելով Ադրբեջանի հասցեին առ այն, որ նա չի կատարում իր պարտավորությունները: Այս հայտարարությունը ի՞նչ անդրադարձ կարող է ունենալ բանակցային հետագա գործընթացի վրա:
-Պարզ է, որ բավական երկար ժամանակ է, Ադրբեջանը փորձում է իրավիճակն իրեն հարմարացնել, այդ թվում՝ համախագահներին իր «կողմը քաշել»: Նրան դա չհաջողվեց։ Դեռ տարիներ առաջ նրանց թվում էր, թե Ռուսաստանը կարող է օգնել իրենց, որ որոշ բաներ հօգուտ Ադրբեջանի լինեն, այսինքն՝ Ռուսաստանը ճնշի Հայաստանին այդ հարցում, որ Հայաստանն էլ զիջումների գնա:Այս դեպքում նման բան տեղի չուենցավ և դժվար էլ լինի: Ինչ վերաբերում է Ղարաբաղյան հակամարտության հարցում լարվածության սրացմանը, ապա ինձ թվում է՝ դրա պատասխանատուն մեծ մասամբ Ադրբեջանն է, որովհետև Հայաստանին դա ակնհայտորեն ձեռք չի տալիս: Իսկ Ադրբեջանը այդկերպ ցանկանում է ուշադրությունը հրավիրել ղարաբաղյան հակամարտության վրա, ակնհայտ է, որ ուկրինական ճգնաժամի պարագայում այդ հարցը երկրորդական պլան է մղվել: Ուրիշ տարբերակ դա անելու համար Ադրբեջանը չունի, դրա համար էլ խախտում է հրադադարի ռեժիմը և տարատեսակ բախումներ հրահրում շփման գծում: Հայտարարությունը, որի մասին Դուք նշեցիք, վկայում է այն մասին, որ համանախագահները դիտարկում են տարբեր հանգամանքներ և նոր եզրահանգման գալիս:
