Վերջին երկու օրերին իշխանության և ցուցարարների երկխոսության մասին խոսում են գրեթե բոլորը: Երեկ նման հայտարարությամբ հանդես էր եկել նախագահ Արմեն Սարգսյանը:
Երկխոսությունը թերևս անհրաժեշտություն է` միակ ճանապարհը, որը թույլ կտա էսկալացիան հանգուցալուծել խաղաղ ճանապարհով` հասարակության ակտիվությունը և սուբյեկտության որոշակի վերականգնումը դարձնելով քաղաքական և տնտեսական բարեփոխումների լուրջ ազդակ: Ամբողջ խնդիրն այն է, որ քաղաքական հակամարտության հիմնական կողմերը` իշխանություններն ու փողոցային շարժման ղեկավարությունը հանդես չեն գալիս քաղաքական ուղերձներով, ինչը հնարավոր երկխոսության օրակարգը մշուշոտ է դարձնում:
Ինչի՞ շուրջ են զրուցելու իշխանությունները և, այսպես կոչված, հեղափոխականները, որոնցից մեկի միակ կենսունակ հենարանը ոստիկանական ռեսուրսն է, մյուսինը` փողոցը, որի էներգիան առայժմ ծառայեցվում է բացառապես աղմկոտ ակցիաների կազմակերպմանը: Իշխանությունները կառչած են 2017-ի ապրիլի 2-ով փաստաթղթավորված ստատուս-քվոյին` չնկատելու տալով փողոցում ծավալվող իրադարձությունները, որոնք առնվազն խմբագրում են խորհրդարանական ընտրությունների հետևանքները: Թավշյա հեղափոխության առաջնորդները մերժում են քաղաքական լեգալ բոլոր գործիքները` անտեսելով այն հանգամանքը, որ փողոցն ընդամենը հանրային տրամադրությունների տրանսլյատոր է, որը քաղաքական արդյունք կարող է դառնալ միայն ինստիտուցիոնալիզացվելու միջոցով:
Էվոլյուցիան կամ ռևոլյուցիան տեսականորեն կարող են ընդհանուր կետեր ունենալ, եթե իրենց հիմքում ունեն քաղաքական բաղադրիչ: Իշխանությունների պատկերացրած էվոլյուցիան ենթադրում է ընդդիմախոսության բացառում և կոնսենսուս օլիգոպոլ համակարգի շուրջ: Սա, ըստ էության, լճացում է, որի հետ չի ուզում համակերպվել ալեկոծվող փողոցը:
Նիկոլ Փաշինյանի առաջարկած թավշյա հեղափոխությունը ոչ թե այլընտրանքի տեսլական է, այլ փողոցի դիկտատուրայի հաստատում քաղաքական և ընտրական ինստիտուտների նկատմամբ:
Այսօրվա իշխանությանը և փողոցին տիրապետում են ավտորիտար մտածողություն ունեցող գործիչներ, ինչը բացառում է քաղաքական երկխոսությունը` ռացիոնալ օրակարգով և ողջամիտ լուծումներով:
Միակ տեսանելի փոխզիջումը, որը կարող է տեղի ունենալ իշխանության և փողոցի միջև՝ խորհրդարանական արտահերթ ընտրությունների անցկացումն է: Սակայն նույնիսկ այս ելքը կարող է չաշխատել, որովհետև, այսպես կոչված, զինադադարը թուլացնելու է իշխանությունների և հեղափոխականների «կենսունակությունը»` նրանց կտրելով անտագոնիզմի «սնուցման աղբյուրից»:
Պատային վիճակը չի հաղթահարվի, և իրական երկխոսության նախադրյալներ չեն ստեղծվի այնքան ժամանակ, քանի դեռ իշխանությունը կամ ընդդիմությունը մայրաքաղաքի փողոցներում «բռնոցի» կամ «պահմտոցի» խաղալու փոխարեն, չեն «բացվել» հասարակության, այսպես կոչված, ավելի լայն շերտերի, հատկապես` արժեք ստեղծող միջին խավի համար:
Քանի հասարակության ինքնաբավ այս շերտը իրեն օտարված է զգում երկրի կառավարման գործընթացից կամ փողոցային հեղափոխությունից, երկրում անհնար է ակնկալել որակական փոփոխություն` ռացիոնալ երկխոսության և ողջամիտ լուծումների ելքով:
Հայաստանի քաղաքական և ընտրական ինստիտուտներն արնաքամ են լինում էվոլյուցիայի և ռևոլյուցիայի խաչմերուկում` մոտեցնելով ոչ թե երկխոսությունը, այլ բարիկադների բախումը:
Լուսանկարը՝ Photolure-ի
