ՀՀ գլխավոր դատախազության մարդու դեմ ուղղված հանցագործությունների գործերով վարչության կողմից ուսումնասիրվել և ամփոփվել են 2010-2011թթ. թրաֆիքինգի փաստով հարուցված քրեական գործերի նախնական քննության նկատմամբ իրականացվող դատախազական հսկողության վիճակն ու մեղադրանքի պաշտպանության պրակտիկան:
ՀՀ գլխավոր դատախազության կայքէջից «Առաջին լրատվական»-ը տեղեկանում է, որ Հայաստանին` որպես զարգացող պետություն, բնորոշ են վերը նշված արևելյան երկրներին հատուկ թրաֆիքինգի դրսևորման առանձնահատկությունները, ինչը բնական է, քանի որ Հայաստանը տարածաշրջանային, սոցիալ-տնտեսական ու քաղաքական զարգացման վիճակից ելնելով, այսպես թե այնպես նմանատիպ սերտ հարաբերությունների մեջ է գտնվում այդ պետությունների հետ:
Հայաստանը հիմնականում թրաֆիքինգի զոհ դարձող մարդկանց, հատկապես կանանց յուրահատուկ բազա է արևելյան երկրների համար և դեպքերի մեծամասնությունում հանցագործությունը սկսվում է հենց Հայաստանում (հատկապես մարդկանց հավաքագրելու և փոխադրելու հետ կապված գործողությունները) ու ավարտվում է արտերկրներում:
2009թ. ԱՄՆ պետքարտուղարության կողմից հրապարակված ամենամյա զեկույցում արձանագրվել է այս ոլորտում ՀՀ առաջընթացը` հանրապետությունը հատուկ վերահսկվող 3-րդ խմբի երկրների ցանկից տեղափոխվել է 2-րդ առանց վերահսկողության խումբ: 2010թ. ԱՄՆ պետքարտուղարության ամենամյա զեկույցում ևս Հայաստանը պահպանել է իր տեղը:
ՀՀ ոստիկանության տեղեկատվական կենտրոնի տվյալներով` 2010թ. հանրապետությունում արձանագրվել է թրաֆիքինգի 13 դեպք (2009թ.` 11), 2011թ. 9 ամիսներին`13 դեպք, 2010թ. 9 ամիսներին` 11): Վիճակագրությունը վկայում է, որ նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ ունենք 2 դեպքերի աճ:
Ակնհայտ է, որ Հայաստանի Հանրապետությունում նշված բնույթի գրանցված հանցագործությունների ցուցանիշները չեն արտահայտում իրական պատկերը, քանի որ այս բնույթի հանցագործություններն ունեն լատենտայնության բարձր մակարդակ:
Մասնավորապես, քրեական գործերի ուսումնասիրությունը վկայում է, որ դեպքերի ճնշող մեծամասնությունն արձանագրվել են Արաբական Միացյալ Էմիրություններում (հաշվետու ժամանակահատվածում շահագործման ենթարկված 39 տուժողներից 11-ը շահագործման են ենթարկվել ԱՄԷ-ում), որի հետ թեև փոխադարձ իրավական օգնության մասին հուշագիր է ստորագրվել, սակայն այդ երկրի քրեական հետապնդման մարմիններին ուղարկված իրավական օգնության միջնորդությունները երկար ժամանակ անպատասխան են մնում կամ ոչ լիարժեք պատասխաններ են ստացվում:
Քիչ չեն նաև Թուրքիայում արձանագրված թրաֆիքինգի դեպքերը (հաշվետու ժամանակահատվածում շահագործման ենթարկված 39 տուժողներից 10-ը շահագործման են ենթարկվել Թուրքիայում), որոնց քննության ընթացքում վերը հիշատակված խնդիրներն առավել քան ակնառու են` պայմանավորված այդ երկրի հետ դիվանագիտական հարաբերությունների բացակայությամբ:
Հանցավորության դեմ պայքարում համագործակցելու դատախազության առաջարկությունները թուրքական կողմից չի արձագանքվել:
Անդրադառնալով թրաֆիքինգի զոհերի տարիքային կազմին, պետք է նշել, որ այս հանցատեսակի զոհեր են դառնում հիմնականում երիտասարդ տարիքի անձինք, որոնք կազմում են տուժողների 58.9%-ը:
Վերլուծությունը միաժամանակ ցույց է տալիս, որ թրաֆիքինգի զոհերի ճնշող մեծամասնությունը` 97.4%-ը չեն աշխատել:
Ինչ վերաբերվում է տուժողների կրթական մակարդակին, ապա մեր ուսումնասիրություններով թրաֆիքինգի զոհերի ճնշող մեծամասնությունը (94.9%) ունի ութամյա կամ միջնակարգ կրթություն:
Թրաֆիքինգի զոհերից 38-ը (97.4%-ը)ՀՀ քաղաքացիներ են, 1-ը (2.6%-ը)` Ուկրաինայի քաղաքացի, նրանց ճնշող մեծամասնությունը (89.7%-ը) ամուսնացած չէ կամ ամուսնալուծված է:
