Վիրավորանքի և զրպարտության ապաքրեականացումից հետո հայաստանյան լրատվամիջոցների դեմ դատական 29 գործ է հարուցվել, որոնցից 11-ը` 2011-ի երրորդ եռամսյակում. այսօր տեղի ունեցած ասուլիսի ժամանակ այս մասին հայտարարեց խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեի նախագահ Աշոտ Մելիքյանը:
Ըստ նրա՝ ԶԼՄ-ների համար առավել լարված էր հատկապես 2011 թվականի երրորդ եռամսյակը: «Երրորդ եռամսյակը հագեցած էր դատական գործընթացներով: Այս առումով լրատվամիջոցները բավական ծանր վիճակում են: Հատկանշական է, որ հայաստանյան պրակտիկայում ԶԼՄ-ների դեմ հաճախ հանդես են գալիս քաղաքական գործիչները, իսկ դատարանները շատ հաճախ օգնում են նրանց: Սա կարելի է որպես քաղաքական ճնշում ընկալել»,- նկատեց Մելիքյանը` հավելելով, որ քաղաքական գործիչները, հակառակը, պետք է փորձեն լրագրողների հանդեպ առավել հանդուրժող լինել: «Լրատվամիջոցների գործունեության համար պետք է բարենպաստ պայմաններ ստեղծել, իսկ դատական համակարգում լուրջ բարեփոխումներ կատարել»,- շեշտեց նա:
Խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեի նախագահը տեղեկացրեց նաև, որ 2011 թվականի երրորդ եռամսյակում գրանցվել է լրագրողների նկատմամբ ֆիզիկական բռնության 1 դեպք, այնինչ առաջինում` 0, իսկ երկրորդում`2: «ԶԼՄ-ների և դրանց աշխատակիցների նկատմամբ ճնշումներն այս տարվա առաջին եռամսյակին հասել են 15-ի, երկրորդ կիսամյակում գրացվել է 6, իսկ երրորդում` 12 դեպք: Տեղեկություններ ստանալու և տարածելու իրավունքի խախտումների դեպքերը 2011-ի առաջին եռամսյակում կազմել են 4, երկրորդ եռամսյակում` 2 դեպք, իսկ երրորդ եռամսյակում նման դեպքեր առհասարակ չեն գրանցվել»,- նկատեց Մելիքյանը:
Անդրադառնալով լրատվամիջոցների հանդեպ դատական հայցերով կայացված որոշումներին` նա նշեց, որ շատ հաճախ դատավորները վճիռներ կայացնում են՝ առանց դեպքը խորապես ուսումնասիրելու և մանրամասների մեջ խորամուխ լինելու: «Նման դատավորներին պետք է պատասխանատվության ենթարկել»:
Ամփոփելով` Խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեի նախագահն անդրադարձավ հայաստանյան 8 լրատվամիջոցների խմբագիրների` վերջերս ստորագրած հայտարարությանը (նրանք Սահմանադրական դատարանին կոչ էին արել կասեցնել Քաղաքացիական օրենսգրքի «Զրպարտության» և «Վիրավորանքի» հոդվածների կիրառումը): «Սա նրանց կողմից արված գործնական քայլ էր: Եթե ՄԻՊ-ն այս հարցով ինքն է դիմում ՍԴ, ինչո՞ւ պետք է դատարանը չբավարարի նրա դիմումը և հարցին ինչ-որ լուծում տա»,- նկատեց Մելիքյանը:
Նշենք, որ հայաստանյան 8 պարբերականների խմբագիրներ Սահմանադրական դատարանին կոչ են արել կասեցնել Քաղաքացիական օրենսգրքի «Զրպարտության» և «Վիրավորանքի» հոդվածների կիրառումը: Նրանց ստորագրած հայտարարությունում մասնավորապես ասվում է.
«ՀՀ Քաղաքացիական օրենսգրքում 2010 թվականին կատարված փոփոխությունները (հոդված 1087.1), որոնց հայտարարված նպատակը «Զրպարտություն» և «Վիրավորանք» հասկացությունների ապաքրեականացումն էր, վեր են ածվել խոսքի ազատության, տեղեկություններ փնտրելու, ստանալու և տարածելու սահմանադրական նորմերի գործնական կիրառումը խոչընդոտող գործիքի: Մեծացող հաճախականությամբ տպագիր լրատվամիջոցների դեմ դատական հայցեր են հարուցվում, որոնց հիմնական նպատակը մեծ տուգանքների գնով թերթերի գործունեությունը դադարեցնելն է կամ նրանց ներքին գրաքննության կանոններ պարտադրելը»:
Հիշեցնենք, որ Հայաստանի ՄԻՊ-ը 2009 թվականին օրենսդրական փոփոխության մի գաղափար էր առաջարկել, որի էությունը կայանում էր զրպարտությունն ու վիրավորանքը ապաքրեականացնելու և այդ արարքների համար քաղաքացիաիրավական պատասխանատվություն սահմանելու մեջ: Անցյալ տարվա մայիսին օրենսդրական փոփոխությունն ընդունվել էր, որից հետո տպագիր մամուլի դեմ ավելի քան 15 հայց է ներկայացվել։
