Հայաստանը մշակում է ազգային անվտանգության նոր ռազմավարություն եւ այդ աշխատանքը իրականացվում է ոչ հրապարակային: Տրամաբանական է, որ ազգային անվտանգության ռազմավարությունը մշակվում է ոչ հրապարակային: Հազիվ թե գտնվի որեւէ երկիր, որ այդ փաստաթուղթը մշակի հանրայնորեն: Ավելին, այդ փաստաթղթերը անգամ մշակվելուց եւ ընդունվելուց հետո ամբողջությամբ չէ, որ հանրայնացվում են: Համենայն դեպս դա է հուշում տրամաբանությունը: Միաժամանակ, իհարկե տրամաբանական է, որ Հայաստանը մշակում է նոր ռազմավարություն, թեեւ վերջին մշակումը ընդունվել էր ընդամենը 4-5 տարի առաջ՝ 44-օրյա պատերազմից առաջ: Ավելորդ է թերեւս մեկնաբանել, թե ինչու՞ է տրամաբանությունը հուշում նոր ռազմավարություն:
Առանցքային հարցն այն է սակայն, թե Հայաստանի ազգային անվտանգության նոր ռազմավարության մշակումը որքանով է իրականացվում առավելագույն ներառականությամբ: Խոսքը բնականաբար այն մասին է, որ այդ ներառականությունը պետք է ապահովի անհրաժեշտ գաղտնիությունը: Սակայն, ազգային անվտանգության նոր ռազմավարությունը չպետք է լինի կառավարող ուժի կամ այդ ուժին լոյալ ուժերի փաստաթուղթը, քանի որ այդպիսի փաստաթղթերը մշակվում են ընդհուպ տասնամյակների հաշվարկով: Դա պետք է լինի Հայաստանի հանրապետության ազգային անվտանգության ռազմավարությունը, հետեւաբար այն պետք է ենթադրի նույնիսկ շատ ավելի ընդգրկուն ու խորքային փոխհամաձայնություն, քան Սահմանադրությունը: Վերջին հաշվով, եթե Սահմանադրությունը Հայաստանի ներքին կյանքում փոխհարաբերությունների համակարգն է, ապա ազգային անվտանգության ռազմավարությունը Հայաստանի արտաքին-անվտանգային, ըստ էության համաշխարհային փոխհարաբերությունների համակարգն է:
Այդ տեսանկյունից սակայն առկա է երկու առանցքային խնդիր: Նախ, արդյո՞ք Հայաստանում կա ներքին բավարար ներհասարակական, ներքաղաքական միջավայր, որը նպաստավոր է ազգային անվտանգության առավելագույնս խորքային ու կենսունակ ռազմավարություն մշակելու համար: Եվ երկրորդ, ինչպիսի՞ն կարող է լինել արտաքին եւ անվտանգային հարաբերությունների համակարգ պայմանավորող այդ փաստաթուղթը, եթե այսօր գործնականում մեծ անորոշություն է հենց արտաքին անվտանգային դաշտում: Միեւնույն ժամանակ, չնայած հանգամանքին, որ ազգային անվտանգության ռազմավարությունը ըստ էության պայմանավորելու է Հայաստանի արտաքին-անվտանգային հարաբերությունների համակարգը, այդուհանդերձ դրա արդյունավետության եւ կենսունակության համար հիմքում պետք է լինի այն «ողնաշարը», որի շուրջ պետք է հասարակական համակեցության, տնտեսական ու քաղաքական հարաբերությունների իմաստով կառուցվի Հայաստանի ներքին կյանքը: Այդ հարցերը Հայաստանը պետք է որոշի այսօր, որպեսզի առավել օպերատիվ, արդյունավետ, ճկուն եւ կոնցեպտուալ լինի արդեն արտաքին բաղադրիչների մշակման գործընթացը: Այդտեղ է, որ Հայաստանի ներքին միջավայրն ավելի շուտ ստեղծում է անվտանգության ռիսկեր, քան թույլ տալիս մշակել դրանց հանդեպ պետականության կոնցեպտուալ պատկերացումներ:
