«Միացյալ Նահանգները վճռականորեն աջակցում է Հայաստանի ինքնիշխանությանը և տարածքային ամբողջականությանը: Մենք ընդգծել ենք, որ այդ ինքնիշխանության և տարածքային ամբողջականության ցանկացած խախտում կբերի լուրջ հետևանքների», պատասխանել է ԱՄՆ պետքարտուղարությունը Ամերիկայի ձայնի հարցմանը, որը վերաբերել է ցեղասպանության կանխարգելման Լեմկինի ինստիտուտի հայտարարությանը: Իսկ Լեմկինի ինստիտուտը նախօրեին ահազանգել էր առաջիկա շաբաթներին Հայաստանի հանդեպ ադրբբեջանական ռազմական ոտնձգության վտանգի բարձր՝ կարմիր մակարդակի մասին: Իհարկե այդ ահազանգը գոնե ֆորմալ առումով հիմնված էր ոչ թե հետախուզական տվյալների, այլ փորձագիտական, վերլուծական գնահատականների վրա, բայց բոլոր դեպքերում, դրանք իհարկե անշուշտ կարեւոր են եւ պահանջում են ուշադրություն, առավել եւս նկատի ունենալով այն, որ ադրբեջանական արկածախնդրության, ռազմական ուժի կիրառման վտանգները զսպելու միջազգային ջանքի մասին պարբերաբար խոսում է նաեւ պաշտոնական Երեւանը:
Երբ Միացյալ Նահանգները հայտարարում է, որ Հայաստանի ինքնիշխանության եւ տարածքային ամբողջության հանդեպ ոտնձգությունը կբերի լուրջ հետեւանքի, դա անշուշտ կարեւոր հայտարարություն է, ու հաշվի առնելով հայտարարությունն անող սուբյեկտի աշխարհաքաղաքական դերն ու նշանակությունը, ազդեցությունը, բնականաբար հայտարարությունը ստանում է էական քաղաքական կշիռ: Դրանով հանդերձ, սակայն, Հայաստանի անվտանգությունը պահանջում է հասկանալ իրողությունները առավել մանրամասն, հատկապես այն պարագայում, երբ կա Հայաստան-Ադրբեջան չդեմարկացված սահման, ինչը բնականաբար առնվազն այդ մասով որոշակիորեն «լղոզում» է տարածքային ամբողջություն հասկացությունը: Առավել եւս, երբ կա այսպես կոչված «անկլավների» խնդիրը, որոնք Ադրբեջանի համար այլ բան չեն, քան «ականներ»՝ պայթեցնելու հարմար պահ ստեղծելու համար: Դրան զուգահեռ, շատ կարեւոր է հասկանալ, թե ի՞նչ է նշանակելու Ադրբեջանի համար «լուրջ հետեւանքը»: Դրանք պատժամիջոցնե՞ր են, իսկ ի՞նչ աստիճանի, ի՞նչ ընդգրկումով, դրանք օրինակ որքանո՞վ են միտված լինելու Թուրքիա-Ադրբեջան, նաեւ Իսրայել-Ադրբեջան, Պակիստան-Ադրբեջան կապը խզելուն, Ադրբեջանին ռազմական մատակարարումների տոտալ արգելք սահմանելուն:
Բառացիորեն օրեր առաջ Իլհամ Ալիեւն ընդունել էր Պակիստանի ցամաքային զորքերի հրամանատարին: Ի՞նչ են քննարկել, եթե հաշվի առնենք եւ այն, որ 44-օրյա պատերազմի ժամանակ ըստ էության միասնական գործած եռյակը՝ Ադրբեջան-Պակիստան-Թուրքիա, պատերազմից հետո նաեւ ձեւավորեց հենց եռյակ ձեւաչափ՝ ռազմական գործակցության: Եթե օրինակ Ռուսաստանը, Թուրքիան, Պակիստանը, Իսրայելը չեն միանում Ադրբեջանի դեմ պատժամիջոցի՝ էլ չեմ խոսում այլ պետությունների մասին, որոնք անկասկած կլինեն, այդ դեպքում արդյո՞ք արեւմտյան պատժամիջոցի կիրառումը Բաքվի համար կարող է լինել իսկապես լուրջ հետեւանք: Այսօր սա իսկապես հարց է, առանց միարժեք եզրակացության հնարավորության: Հետեւաբար, անհրաժեշտ է թերեւս «լուրջ հետեւանքների» այնպիսի պաշար եւ «որակ», որն Ադրբեջանի համար կենթադրի ծանրություն ու բարդություն անգամ վերը նշածս երկրների աջակցության պայմաններում, կամ կբացառի հենց այդ աջակցությունը: Դա արդեն կլինի իսկապես լուրջ:
