Կառավարությունն ապրիլի 6-ի նիստում որոշում է կայացրել ավելի քան 440 միլիոն դրամ հատկացնել Սյունիքում մոտ չորս տասնյակ կրթահամալիր ստեղծելու նախագծանախահաշվային աշխատանքի համար: Ըստ կրթության նախարարի, կրթահամալիրներ կստեղծվեն Կապանում, Գորիսում, նաև մարզի խոշորացված այլ համայնքներում: Դա կիրականացվի կրթության բարելավման ծրագրի շրջանակում: Ավելին, ըստ նախարարի տեղեկության, Հայաստանի մանուկներ հիմնադրամի հետ նախատեսվում է իրականացնել երկու խոշոր «սմարթ-կենտրոնի» կառուցում Սյունիքում, որի վերաբերյալ հիմնադրամը աջակցության շուրջ քննարկումներ ունի նաև Եվրամիության հետ:
Նկատենք, որ Հայաստանի մանուկներ հիմնադրամը առաջին «սմարթ-կենտրոնը» կառուցեց Լոռու մարզի Դեբեդ գյուղի մերձակայքում, Դսեղի ճանապարհին, ինչը էապես նպաստել է այդ շրջանի տնտեսական աշխուժության բարելավմանը: Տվյալ պարագայում սակայն, Սյունիքին առնչվող ծրագրերի առանցքային նշանակությունը առավել համալիր ու հավաքական է, և լինելով կրթական, իր բնույթով ըստ էության ռազմավարական-քաղաքական է: Որովհետև, Հայաստանի կարևորագույն մարզը, որն անկասկած նաև աշխարհաքաղաքականության ուշադրության կարևոր թիրախ է, հայկական ինքնիշխանության տակ կարող է պահվել ոչ միայն զուտ ռազմական բաղադրիչների ապահովմամբ, այլ նաև առավել խորքային սոցիալ-հասարակական, հոոգեբանական, տնտեսական:
Ի վերջո, սրանք են ոչ միայն Սյունիքի, այլ գործնականում ամբողջ Հայաստանի գերագույն մարտահրավերները, որոնվհետև դրանց հաղթահարման ուղղությամբ աշխատանքային գործընթացների կայուն և էֆեկտիվ կենսագործումն է նաև, որ բերելու է պաշտպանական մակարդակում Հայաստանի համալիր, համակարգային կարողությունների աճի: Օրինակ, ինչպես առիթ եմ ունեցել նշելու բազմիցս, Հայաստանի համար ռազմավարական կարևորագույն կետում՝ Մեղրիում, որը նաև առանցքային աշխարհաքաղաքական կետ է միջազգային հարաբերությունների ներկայիս բարդ հանգույցում, ապրում է ընդամենը 5000 հազար մարդ: Իսկ դեմոգրաֆիան զուտ թվաբանություն, բնակչության վիճակագրություն չէ: Դեմոգրաֆիան չափվում է դրանով, սակայն կազմավորվում է կենսագործունեության խորքային, ինստիտուցիոնալ և ենթակառուցվածքային իրողություններով:
Անկասկած է, որ այսօր Սյունիքում գերհրամայական է արտաքին պաշտպանությունը, հատկապես, երբ տեղի են ունենում սահմանային այնպիսի իրողություններ, ինչպիսին ընդամենն օրեր առաջ Տեղ-Կոռնիձոր հատվածում կատարվածը: Անկասկած է, որ պետությունն այսօր առավելագույնը պետք է անի պաշտպանական այդ հարցերը լուծելու և իրողությունները բավարար արդյունավետությամբ սպասարկելու համար: Բայց, անկասկած է նաև, որ, որևէ պաշտպանության գիծ ոչ միայն ամուր է պահում թիկունքը, այլ նաև ինքն ամրանում է թիկունքով: Եթե չկա այդ փոխադարձությունը, եթե չկա ամրապնդման գործընթացներում փոխադարձության այլ առնվազն կայուն բալանսը, չի կարող բավարար արդյունավետություն լինել թե պաշտպանական առաջնագծում՝ բառի բուն կամ պատկերավոր իմաստով, և թե թիկունքում: Ահա թե ինչու է Սյունիքում որևէ պաշտպանական միջոցառումից ոչ պակաս կարևոր սոցիալ-հոգեբանական, տնտեսական խորքային հանգույցների ձևավորման և արդիականացման որևէ ծրագիր, հետևաբար դրա ուղղությամբ կատարվող որևէ հատկացում: Նաև շատ կարևոր է այդ ամենում հնարավորինս շատ արտաքին գործընկերային հաղորդակցության ապահովումը, արտաքին քաղաքականության համար անհրաժեշտ բազմավեկտոր սկզբունքի կամ ռեժիմի՝ այստեղ էլ ապահովման աննհրաժեշտությամբ:
