Երեք ավանդական կուսակցությունները՝ ՀՅԴ-ն, ՍԴՀԿ-ն և ՌԱԿ-ը, հանդես են եկել Հայաստանի իշխանություններին ուղղված կոչով, որտեղ կարևոր են համարում Ցեղասպանության 100-րդ տարելիցին ընդառաջ՝ ջանքերի միասնականացումը:
Հայտարարությունն ընդհանրապես լի է իրականությունից կտրված ցանկություններով: Ինչու իրականությունից կտրված, որովհետև այդ ցանկությունները երբ համադրում ենք Հայաստանի ներքին իրավիճակի և արտաքին մարտահրավերների հետ, ապա դրանք ըստ էության դառնում են ոչ միայն անիրատեսական, այլև նույնիսկ զավեշտալի և ծիծաղելի, ինչքան էլ որ չափազանց լուրջ հարցերի են վերաբերում:
Բանն այն է, որ համատեղ հայտարարությունից տպավորություն է ստեղծվում, որ երեք ավանդական կուսակցությունները նոր են միայն տեղեկացել առկա խնդիրների մասին կամ նոր են արթնացել քնից: Իրականում դա, իհարկե, այդպես չէ, և այս կուսակցությունները տարբեր խողովակներով անմիջականորեն մասնակցություն ունեն Հայաստանի տնտեսա-քաղաքական և հասարակական կյանքին:
Պարզապես նրանց հայտարարությունը հենց վկայությունն է այն բանի, որ տվյալ մասնակցությունը բացարձակապես ոչ մի արդյունք չի ունեցել Հայաստանի մրցունակության բարձրացման, հզորացման տեսանկյունից: Իսկ խնդիրն այն է, որ այս ավանդական կուսակցությունները իրենց մասնակցությունը հիմնականում պայմանավորել են իշխանական տարբեր թևերի կամ կլանների հետ տնտեսական և քաղաքական հարաբերություններ կառուցելով, այս կամ այն կերպ մտնելով ներիշխանական «ռազբորկաների» մեջ՝ ըստ էության, կամա, թե ակամա նպաստելով Հայաստանում տիրող մթնոլորտի, միահեծան իշխանական համակարգի, քաղաքական մրցակցության բացակայության միջավայրի ձևավորմանն ու ամրապնդմանը:
Երեք ավանդական կուսակցությունները նման հայտարարություն պետք է անեին, ասենք, 2008 թվականի Մարտի 1-ից հետո կամ ավելի ճիշտ՝ Մարտի 1-ից առաջ, նախագահական ընտրություններից առաջ, պետք է նման հայտարարություններ անեին բոլոր այն դեպքերում, երբ հայաստանյան ներքին կյանքում իշխանությունները վերարտադրվում էին ընտրակեղծիքներով: Սակայն այս ամենի փոխարեն՝ երեք ավանդական կուսակցությունները ավանդույթ էին դարձրել իշխանությունների հետ ինչ-ինչ համագործակցությունը հենց նույն վերարտադրման գործընթացի առումով:
Այստեղ ամեն մեկի մասով կարելի է բերել առանձին օրինակներ, սակայն իմաստ չկա, քանի որ խոսքը տասնամյակների անցյալի մասին չէ, այլ ընդամենը մի քանի տարիների: Եվ այս իրավիճակում երեք ավանդական կուսակցությունները որևէ հասարակական կշիռ կարող են ունենալ Հայաստանում մի դեպքում՝ եթե ընդունեն առկա իրավիճակի համար անմիջականորեն իրենց պատասխանատվությունն ու խոստովանեն, որ սխալներ են գործել կարևոր ժամանակաշրջաններում իշխանության ապակառուցողական դիրքորոշմանը լռելյայն կամ բացահայտ աջակցելու հարցում:
Այս ինքնագնահատականից հետո միայն արժե մտածել որևէ կոչի կամ հայտարարության մասին, որովհետև այդ կոչն ու հայտարարություններ անողները եթե հասարակական կշիռ չունեն Հայաստանում, ապա իշխանությունները տվյալ կոչերին բացարձակապես ուշադրություն չեն դարձնի, կամ եթե դարձնեն, ապա՝ այդ կոչերը ու նրանց հեղինակներին հաստատապես հերթական անգամ իրենց ձևավորած համակարգին ծառայեցնելու համար:
