Հանրապետական կուսակցությունից Հովիկ Աբրահամյանի, Մհեր Սեդրակյանի և գուցե առաջիկայում ուրիշների դուրս գալը, պաշտպանության նախկին նախարար Սեյրան Օհանյանի, նախագահի աշխատակազմի ղեկավարի տեղակալ Վիկտոր Դալլաքյանի ընդդիմադիր դաշտ տեղափոխվելն ու գործունեությունը իրականում ոչինչ չեն փոխել։ ՀՀԿ-ն վաղուց ինչպես եղել է, այնպես էլ մնում է միայնակ և ինքնաբավ։ Նույնիսկ անցյալ տարեսկզբին ՀՅԴ-ի հետ համագործակցության հուշագրի ստորագրումից հետո կարելի է ասել, որ հայաստանյան ներքաղաքական դաշտում ՀՀԿ-ն միայնակ է ինքն իր իշխանության հետ։ Առաջին հայացքից թվում է, որ ՀՀԿ-ն լուծել է մրցակիցների հարցն ու կարող է վայելել կյանքը, սակայն իրականում այդպես չէ: Եվ ոչ միայն այն պատճառով, որ կյանքը երկրում, ըստ էության, բավական արագ տեմպերով վատանում է, սոցիալ-տնտեսական իրավիճակը լարվում է, տնտեսական կայունությունը պահվում է բարակ թելով։
Սրանք, իհարկե, ինքնին բավարար են Հանրապետական կուսակցության մեծ խնդիրների համար, սակայն այս ամենով հանղերձ՝ ՀՀԿ-ն ունի առավել խորքային խնդիրներ՝ զուտ ներիշխանական հարաբերությունների, այսինքն՝ ներկուսակցական հարաբերությունների դաշտում։ Հովիկ Աբրահամյանի՝ ՀՀԿ-ն լքելու որոշումը այդ խնդիրների վառ դրսևորումն է։ Եվ սա, ըստ էության, պայմանավորված է հենց նրանով, որ ՀՀԿ-ն կապիտուլյացիայի է ենթարկել ընդդիմադիր դաշտը։
Հայաստանի իշխող համակարգը փոքր ռեսուրսներ տնօրինող համակարգ է: Դրան գումարվում է նաև արտաքին տնտեսական բացասական կոնյունկտուրան, որը բերում է ներքին տնտեսական ճգնաժամի, և իրավիճակը էլ ավելի է սրվում: Իսկ դա նշանակում է, որ մեծանում է ներիշխանական կամ թավշյա հեղաշրջումների հաճախականության վտանգը: Միաժամանակ, քանի որ չկա ուժեղ և ազդեցիկ ընդդիմադիր բևեռ, իշխանության համակարգի ներսում առաջանում է որոշակի թուլացածություն և անբռնազբոսություն, վերանում է վախը, որ ներքին անկարգապահությունը կարող է բերել արտաքին սպառնալիքի ուժգնացման և ընդդիմության աշխուժացման Այդ վտանգը իշխանության ներսում նպաստում է «ատամները սեղմելուն» և «ընդհանուր թշնամու» առաջ համակարգը չթուլացնելուն: Երբ այդ «ընդհանուր թշնամին» չկա, համակարգը ներքուստ թուլանում է, և թավշյա հեղաշրջումների մեխանիզմը ավելի է թափ հավաքում:
Ավելին՝ այստեղ խնդիրը բազմաշերտ է, և այդ ներիշխանական հեղաշրջումները միշտ չէ, որ արտահայտվում են առաջնորդների փոփոխությամբ: Երբեմն փոխվում են առաջնորդի շուրջ ուժերի դասավորությունները, և ամեն ինչ ավարտվում է ազդեցության աղբյուրի փոփոխությամբ. եթե մինչ հեղաշրջումը առաջնորդը գտնվում էր իքս աղբյուրի ազդեցության ներքո, հեղաշրջումից հետո ազդեցիկ է դառնում ներիշխանական այլ շրջապատ, որը սակայն չի գնում առաջին դեմքի արագ փոփոխության՝ ավելորդ ցնցումայնությունից խուսափելու համար:
Ի դեպ, Հայաստանն ունի թավշյա հեղաշրջման թե մեկ, թե մյուս օրինակները: Վերջինը թերևս կարող ենք համարել այն, ինչ տեղի ունեցավ 2014 թվականին, երբ առաջին դեմքը չփոխվեց, սակայն փոխվեց նրա շուրջ ազդեցության գոտին: Իհարկե, այլ հարց է, որ այդ գոտին գտնվեց ընդհանուր միջավայրին և մարտահրավերներին այնքան անհամարժեք, որ շատ արագորեն խժռեց իր իսկ իրականացրած թավշյա հեղաշրջման արդյունքը: Դրա պատճառներից մեկն էլ երևի թե այն է, որ ինքնին այդ հեղաշրջում իրականացրած սուբյեկտների ներսում էլ մեծ էր ռեսուրսային ճգնաժամի ազդեցությունը և դրանով պայմանավորված որոշակի հակադրությունը տարբեր թևերի միջև:
Մյուս կողմից՝ թավշյա հեղաշրջումները ճգնաժամային փուլերում, ըստ էության, հանդիսանում են ամբողջատիրական իշխող համակարգերի կենսունակության միջոցներ: Չունենալով օրինական իշխանափոխության հնարավորություն՝ հասկանալի պատճառներով (այդ իշխանափոխությունը կլինի համակարգի մահը) ամբողջատիրական համակարգերը հաճախ «կամավոր» են գործադրում թավշյա իշխանափոխության մեխանիզմը, որը գործի է դրվում համակարգի ներքին պայմանավորվածությունների, ներքին կանոնների շրջանակում:
Իշխանափոխությունը այն մեխանիզմն է, որը թույլ է տալիս պատասխանատվության ծանրության կենտրոնի փոփոխությամբ և քաղաքական մրցակցության միջոցով հաղթահարել սոցիալ-հոգեբանական, տնտեսական ու քաղաքական մարտահրավերները: Հայաստանի իշխանությունը ինքն իր կամքով արգելափակել է դրա օրինական, սահմանադրական հնարավորությունը: Այդպիսով իշխանությունը լիցքաթափվում է թավշյա հեղաշրջումներով՝ մենակ մնացած լինելով ժամանակի մարտահրավերների դեմ և չունենալով իշխանության ներքին մոտիվացիաները ակամա խթանող ուժեղ ընդդիմություն:
Այժմ ամենամեծ խմորումները տեղի են ունենում ոչ թե ընդդիմադիր ճամբարում, այլ իշխող հանրապետականում, իշխանությունը թևակոխել է նոր թավշյա հեղաշրջման փուլ, որի շնորհիվ փորձ է արվում փոխհատուցել ռեսուրսների սղությունը նախընտրական բավական բարդ և ծանր շրջանում:
