Երեկ ՀՀ նախագահական նստավայրի առաջ բողոքի ցույց էին անում ատամնաբույժները: Վերջիններս բողոքում են այս տարվա հունվարի 1-ից իրենց նկատմամբ կիրառվելիք նոր հարկից: Ըստ «Արտոնագրային վճարների մասին» օրենքի, 2013 թվականի հունվարի 1-ից ատամնաբույժները պետք է ամսական 80 հազար դրամ արտոնագրային վճար մուծեն յուրաքանչյուր «բազկաթոռի» համար: Այսինքն, եթե մասնավոր ատամնաբույժը իր տան սենյակներից մեկը կահավորել է որպես ատամնաբուժարան և տեղադրել մեկ հատուկ բազկաթոռ, ապա նա պետք է վճարի տարեկան 960 հազար դրամ արտոնագրային վճար: Եթե երկու բազկաթոռ, ապա մեկ միլիոն 920 հազար… Սա մինչև երեք բազկաթոռի համար: Ավելի մեծ ատամնաբուժարանների համար հաշվարկը մի քիչ այլ է՝ ամսական այդ վճարը կկազմի 240 հազար դրամ գումարած 3 ատամնաբուժական բազկաթոռը գերազանցող՝ յուրաքանչյուր բազկաթոռի համար ևս 48 հազար դրամ: Այսինքն, 10 բազկաթոռ ունեցող ատամնաբուժարանը միայն, որպես արտոնագրային վճար, ամսական վճարելու է 720 հազար, կամ տարեկան՝ 8 միլիոն 640 հազար դրամ: Նույն կարգով հարկվելու են նաև ատամնատեխնիկները: Նշվածը վերաբերվում է միայն Երևանին: Մարզերում թվերը մի քիչ ավելի մեղմ են:
«Հայկական ժամանակ»-ը գրում է, որ հասկանալի է, որ սա լուրջ հարկային բեռ է ատամնաբույժների համար, և այն կիրառվելու դեպքում ատամնաբույժների ծառայությունները էականորեն կթանկանան: Առանց այդ էլ այդ ծառայությունները արդեն իսկ թանկ են այնքան, որ բնակչության մի ստվար հատվածը, եթե չասենք մեծամասնությունը ատամնաբույժի ծառայություններից օգտվում է միայն ծայրահեղ անհրաժեշտության դեպքում: Մեկ-երկու ատամ «պլոմբելը» արժե մոտավորապես այնքան, որքան մեկ ամսվա ընթացքում վաստակում է հայաստանցի շարքային աղքատ քաղաքացին: Իսկ, նույնիսկ պաշտոնական վիճակագրությամբ հայաստանցիների 35 տոկոսը աղքատ է: Բնակչության մի ստվար հատված էլ չի համարվում աղքատ, բայց ատամնաբույժին այցելելը նրանց համար լուրջ ծանրություն է ընտանեկան բյուջեի վրա: Ասվածը լրացուցիչ ապացուցման կարիք չունի: Դա հատկապես, ակնհայտ է այն ժամանակ, երբ մեր փողոցներում հանդիպում ենք ժպտացող տարեց մարդկանց: Նրանց ժպիտներում, մի տեսակ նոսրություն կա: Նշված հարկը գործունեության մեջ մտնելու պարագայում մեր պետական բյուջեն շոշափելի գումարներ կստանա, բայց փոխարենը՝ Հայաստանում ավելի կշատանան «քյաֆթառները»: Ստացվում է, որ մեր պետական բյուջեն ուղիղ համեմատական է հայաստանցի «քյաֆթառների» թվին:
Իհարկե, եթե ատամնաբույժը եկամուտ է ստանում, ապա այդ եկամտի մի մասը պետք է, որպես հարկ, վճարի պետությանը: Սա քննարկման թեմա չէ: Բայց խնդիրն այստեղ այլ է: Ատամնաբույժներին հարկելով, պետությունը միայն մի խնդիր է լուծում, ավելացնել բյուջեի եկամուտները: Բայց այդ նույն պետությունը, չգիտես ինչու, այդքան հետևողական չէ, օրինակ, հանքարդյունաբերության, առաջին անհրաժեշտության սննդամթերքի ներկրման, մեծածախ առևտրի և այլ եկամտաբեր ոլորտների հարկման հարցում: Պարզ հաշվարկները ցույց են տալիս, որ նշված ոլորտներում առկա ահռելի ստվերը երկու-երեք տոկոսով կրճատելու դեպքում պետբյուջեն 10-20 անգամ ավելի եկամուտ կստանա, քան Հայաստանի բոլոր ատամնաբույժներին, ատամնատեխնիկներին, վարսավիրներին լրացուցիչ հարկելուց:
Ի դեպ, ատամնաբույժներին արտոնագրային վճարով հարկերը ուշագրավ պատմություն ունի: Հարկը պետք է սկսեր կիրառվել դեռ 2011 թվականի հունվարի մեկից: Սակայն, վերջին պահին օրենքում փոփոխություններ կատարվեցին և արտոնագրային վճարով հարկվող գործունեության ցանկից ատամնաբույժներն ու ատամնատեխնիկները դուրս մնացին: 2012 թվականի դեկտեմբերին, սակայն, ցանկը լրացվեց, գործունեության այս տեսակը կրկին դարձավ արտոնագրային վճարով հարկման ենթակա: Այլ կերպ ասած, կառավարությունն էլ մի տեսակ չի կողմնորոշվում՝ հարկել, թե չհարկել ատամնաբույժներին: Մի կողմից չեն ուզում տնտեսության ստվերային հատվածին «կպնել» ու այնտեղից լրացուցիչ եկամուտներ հավաքագրել, մյուս կողմից՝ դիմացը նախագահական ընտրություններ են: Տեսնենք, թե այս անգամ ինչ կորոշեն՝ մի անգամ էլ հետաձգել այս հարկի կիրառումը, թե այնուամենայնիվ «սկզբունքային» գտնվել ու հարկել:
