Այսօր քչերին կարելի է զարմացնել օրգանական ճարտարապետությամբ կամ բաց պլաններով, մեծ պատուհաններով և ժամանակակից ճարտարապետության այլ բաղկացուցիչ տարրերով: Կար ժամանակ, որ դրանց օգտագործումը միանշանակ չէր ընդունվում, սակայն դրանք պետք է հետագայում հիքմ դառնային մերօրյա ճարտարապետության ձևավորման և զարգմացման համար:
Business Style ամսագիրը հրապարակել է 20-րդ դարի լավագույն 5 քաղաքամերձ առանձնատները:
«Տուն ջրվեժի վրա», Փենսիլվանիա
Ճարտարապետ` Ֆրենկ Լլոյդ Ռայթ (1867-1959 թթ): Ամերկիացի ճարտարապետ-նորարար Ռայթը նախագծել է այս տունը գործարար Քաուֆմանի և նրա տիկնոջ` Լիլիանայի համար: Շինարարությունը տևել է 4 տարի և 1964 թ. այն բացվել է որպես թանագարան: Օրգանական ճարտարապետության այս յուրօրինակ նմուշի համար թվում է, թե հիմք է ծառայում ջուրը, այն պատրաստված է երկաթբետոնե շինանյութերից, կրաքարից: Պետք է նշել, որ տան բնակիչները ջուրը չեն տեսնում, այլ միայն լսում են նրա ձայնը: Սակայն ժամանակի ընթացքում խոնավությունը հնարավորություն չտվեց շարունակել այդտեղ բնակությունը:
«Համոսֆերա», Լոս Անջելես
Ջոն Լոտներ (1911-1994 թթ): Մի անգամ այս շինությունն անվանել են ամենաժամանակակից տունը: Այն նախագծել է օրգանական ճարտարապետության ներկայացուցիչ Ջոն Լոտները 1960 թ.: Թռչող ափսե հիշեցնող այս տունը վեր է խոյանում Sան-Ֆերնանդո դաշտավայրում` մի կողմից խիտ անտառն է, մյուս կողմից` գեղեցիկ պուրակը: Ներս մտնելու համար անհրաժեշտ է բարձրանալ կտրուկ թեքությամբ աստիճաններով: Պատահական չէ, որ տունը նախագծված է թռչող ափսեի նմանությամբ, դա վկայում է, որ այս տան առաջին տերը եղել է աէրոտնտեսական ինժեներ Լեոնարդ Մալին: Այսօր այս տունը շարունակում է հանդիսանալ մասնավոր բնակատեղի, այնտեղ է ապրում գրող Բենեդիկտ Տաշենան:
«Սավոյ» առանձնանտունը
Լը Կորբյուզե (1887-1965թթ.) և Պիեր ժերե (1887-1965թթ.): Հարթ սպիտակ տուփի նման տուն է, որ կանգնած է տասնյակ սյուների վրա, թվում է, թե լողում է օդում: Այն հեղինակել են ժամանակի երկու խոշոր մինիմալիստները `Լը Կորբյուզեն և նրա զարմիկ` Պիեր Ժաներեն (1887-1965թթ.): Նրանց այս տունը պատվիրել է ապահովագրական գործով զբաղվող ֆրանսիացի Պյեր Սավոյան և նրա կինը: Շինարությունն ավարտվել է 1930 թ.: Բոլորովին մինիմալիստական ոճով կառուցված շինությունը իսկապես մի տուփ է, որի ճակատապատային հատվածը աշխուժանում է միայն հորիզոնական պատուհանների շնորհիվ, ունի հարթ տանիք`արևային վահանակներով:
«Ապակե տունը» Նոր Կաան, Կոննեկտիկուտ
Ֆիլիպ Ջոնսոն (1906-2005թթ.):
Գերմանացի ճարտարապետը որոշել էր իր համար կառուցել ապակե տուն: Իր առանձնատան տարածքում նա կառուցում է 17 մ-ը 9,7 մ-ի համադրությամբ ապակե տնակ 1940 թ.: Հյուրասրահը և ննջարանը փողոցի կողմից ամբողջությամբ տեսանելի են, լավ է, որ գոնե լոգարանը և զուգարանը փակ են:
2007 թ.-ից այս շինությունը գործում է որպես թանգարան:
Գուոթմիի բակատեղին և ստուդիան. Նյու Յորք
Չարլզ Գուոթմի (1938-2009թթ.):
Ճարտարապետական «Gwathmey Siegel Kaufman & Associates» ընկերության հիմնադիր Գուոթմին այս շինությունը կառուցել է 1965 թ. իր ծնողների համար: Այն զբաղեցնում է 365 քառ. մ տարածք, արտաքինից լակոնիկ է, սակայն ներսից հագեցած շինություն է: Փայտից կառուցված այս երկրաչափական շինությունը մանկական խաղալիքով կառուցված կառույցի է նման: Գիշերային հատուկ լուսավորություն ունեցող տունն այժմ պատկանում է Գուոթմիի այրուն:
