«Առաջին լրատվական»-ի հարցերին պատասխանել է ԳԽ նախկին պատգամավոր Ազատ Արշակյանը
Անցած տարի պատերազմից առաջ Հայաստանը վերափոխելու ռազմավարություն մշակվեց, դրվեցին հավակնոտ նպատակներ, այդ թվում 2050 թվականին ունենալ 5 մլն բնակչություն: Պատերազմից մեկ տարի անց արդյոք չպետք է այդ ռազմավարության ամբողջ պատկերը փոփոխված լիներ: Եթե սա չեզարկվում է, ստացվում է, որ Հայաստանը զարգացման դոկտրին չունի: Սա մտահոգի՞չ է, թե ոչ:
Վերափոխել տերմինն այլևս չի աշխատում, որովհետև նոր ռազմավարություն պետք է լինի, զարգացման նոր ծրագիր, որը այնքան մեծ չափով պետք է փոփոխված լինի այսօր գոյություն ունեցող համեմատությամբ, կամ այն ծրագրի, որը բերեց պատերազմում պարտության: Բոլոր քաղաքական, տնտեսական, ռազմավարական ծրագրերն ավարտվեցին Շուշիի անկումով: Դա նշանակում է մեծ խաչ դնել նախորդ ծրագրերի վրա: Այսօրվա քաղաքական հանրության խնդիրն է բազմակողմանիորեն մշակել ու հանրությանը ներկայացնել նոր ծրագրեր, Հայաստանի զարգացման ծրագրեր: Հինը, որքան էլ բարեփոխես, արդեն իր սնանկ լինելն ապացուցել է Շուշիի անկումով:
Իսկ այդ նոր ծրագրերի հիմքում ի՞նչ պետք է դրված լինի, ինչ առաջնահերթություններ պետք է փոխվեն:
Նախևառաջ անվտանգության խնդիրը, Հայաստանի Հանրապետությունը պետք է ունենա անվտանգությունն ապահովող դաշնակիցներ: Հիմա մեր դաշնակիցները մեր անվտանգությունը չեն ապահովում, այսինքն նրանք մեր դաշնակիցները չեն: Շատ ավելի շատ նրանք նման են հակառակորդի դաշնակիցներին, այսինքն մեզ հակառակորդ են: Իրենց արժեքային համակարգով դրանք հիմնականում ավտորիտար պետություններ են, իսկ այդպիսի պետությունները մեր դաշնակիցը չեն կարող լինել, որովհետև մեր երկիրը ժողովրդավարական է, մեր արժեքային համակարգն ու նպատակները այլ են, նրանցը այլ է: Այսինքն պետք է զբաղվել դաշնակիցների փնտրտուքով, գտնել նոր դաշնակիցներ, սեղմել դաշնակիցների պարզած ձեռքը: Նրանք պարզել են իրենց ձեռքը. Խոսքը ԵՄ-ի և ԱՄՆ-ի մասին է: Պետք է ընդունել նրանց առաջարկած դաշինքը, աջակցությունը՝ դա արձանագրելով, ոչ թե արձանագրությունից դուրս ասել՝ գիտեք, ինչ, մենք էլ ենք այդպես, մենք էլ ենք քրիստոնյա, մենք էլ ենք ժողովրդավար: Ոչ, պետք է հստակ հայտարարել, որ մենք ժողովրդավար ենք, դատապարտում ենք օրինակ, Բելառուսում ավտորիտար ռեժիմը, կեղծված ընտրությունները, դատապարտում ենք Ռուսաստանում տեղի ունեցած ընտրությունները, որտեղ նույնիսկ դիտորդներ չէին հրավիրել: Այսինքն մենք պետք է հայտարարենք, թե մենք ով ենք: Մենք պետք է դատապարտենք Տաջիկստանում ավտորիտար իշխանությունը, Ղազախստանում եղած իշխանությունը, իշխանափոխության ոչ ժողովրդավարական ձևերը: Մենք պետք է ասենք, որ մենք այսպիսին ենք, և չափազանց կարևոր է դուրս գալ աղքատների այդ ակումբից՝ ԵԱՏՄ-ից ու Մաքսային միությունից, հայտարարել, որ մենք ազատ ենք, մենք չենք ուզում կաշկանդել մեր տնտեսությունը, մենք տեխնոլոգիաների, գաղափարների, մրցակցային շուկայի կարիք ունենք, որտեղ լավ ապրանք են վաճառում և լավ գին են տալիս: Ուրեմն մեր տնտեսությունը պետք է համապատասխանեցվի լավ ապրանք արտադրողի տնտեսությանը և բարձր վճարունակ տնտեսության: Այսօր մենք չպետք է գնանք հետամնացների, հետադեմների հետ, պետք է մտնենք ԵՄ-ի շուկա, ԱՄՆ-ի շուկա: Նրանց հետ միասին կոոպերացիայի մեջ մտնենք, մեր արդյունաբերությունը, տնտեսությունը կոոպերացիայի մեջ մտնի զարգացած երկրների տնտեսությունների հետ: Հակառակ դեպքում մենք կդատապարտենք մեր տնտեսությունը դեգրադացիայի: Եթե մենք անընդհատ աշխատենք հետամնաց շուկաների վրա, հետամնաց տեխնոլոգիանով, մենք դատապարտում ենք մեր երկիրը կործանման: Ուրեմն մի քանի այդպիսի բան պետք է արվի: Եվ իհարկե, հենց հիմա պետք է դրվի Սահմանադրության հարցի քննարկումը, հրապարակային քննարկում գնա: Ես նույնիսկ կասեի, որ ճիշտ կլիներ, որ մեր փողատերերի ունեցվածքը լեգալացվեր և հանրային օգուտի համար ոչ բիզնես ծրագրեր մշակել: Օրինակ, ապահովել մրցակցային հանձնաժողովներ, ֆինանսավորել, որոնք կգրեն օրենքներ կուսակցությունների մասին, օրենքներ ընտրությունների մասին: Ոչ թե արդարադատության նախարարության պատվերով, այլ մասնավոր: Այսպես ասենք, նիսանովները, սուլեյմանովները, ալեքպերովները, նրանք, որոնք պատվիրում և ֆինանսավորում են լազարևականներին ու գրիբոյեդովականներին, կունենանք մեր խմբերը, որոնք կապահովեն Հայաստանում գաղափարների մրցակցություն: Այսօր արդեն դա կարելի է անել, դա պետականաշինություն է կոչվում: Շահամիր Շահամիրյանից հետո այդպիսի բան անող չկա Հայաստանում: Կա հկառակը, օրինակ, լազարևականները և գրիբոյեդովականները հակառակն են անում, հակապետական են: Նրանց գործունեությունը կոչված է նվաստացնել հայկական պետականության գաղափարը նույնիսկ: Այսինքն Հայաստանում աշխատանք շատ կա, անող չկա:
Ասեմ, որ Հայաստանում հարուստներ չկան, կան փողատերեր: Շատ մեծ տարբերություն կա հարուստի և փողատերի միջև. հարուստը ֆիլոնտրոպ է, իսկ փողատերը ինչ-որ ձևով փող է հայթայթել, հիմնականում ապօրինի ձևով, սամթը գտել, փողը տարել է:
