ՄԻԱՎ, ՁԻԱՀ-ի կանխարգելման համաշխարհային օրվան ընդառաջ Հայաստանում նույնպես ակցիաներ են կազմակերպվում:
ՁԻԱՀ-ի կանխարգելման հանրապետական կենտրոնի Համաճարակային հսկման բաժնի վարիչ Արշակ Պապոյանը լրագրողների հետ հանդիպմանը նշեց, որ 88-ին առաջին դեպքն է արձանագրվել Հայաստանում: Այս տարիներին գրացվել է 1586 հիվանդ, նախորդ տարի՝ 228 դեպք, իսկ վերջին 11 ամիսներին՝ 205:
Նա նշեց, որ վերջին հինգ տարիներին արձանագրվում է դեպքերի աճ, որը պայմանավորված է մեր հայրենակիցների՝ ԱՊՀ երկրներից, հիմնականում Ռուսաստանից այդ ախտորոշմամբ վերադառնալով:
Նրա խոսքով՝ վերջին տարիներին զգալի դեր ունի միգրացիոն գործոնը: 2012-ի ընթացքում Հայաստանում գրանցված ՄԻԱՎ վարակով հիվանդների 62 տոկոսը արտագնա աշխատանքի մեկնածներն են, և մեկ տարվա կտրվածքով արձանագրված դեպքերի 80 տոկոսը պայմանավորված է միգրացիոն գործոնով: Իսկ մեր միգրացիոն հոսքը հիմնականում ուղղված է ՌԴ, այնտեղ ՄԻԱՎ վարակի տարածվածությունը բավականին բարձր է, գրեթե մեկ տոկոսի սահմաններում է, մինչդեռ մեզ մոտ 0,2 տոկոս է:
«Հայաստանում ՄԻԱՎ-ի վարակակիրները. անտեսված…մարդկանց հայկական ցանց» ՀԿ-ի նախագահ Անահիտ Հարությունյանը նշեց, որ շատ կարևոր է խտրական վերաբերմունք չդրսևորել հիվանդների նկատմամբ, այս խնդիրն առկա է, այլապես հիվանդները չէին խուսափի խոսել իրենց վիճակի մասին: Այնուամենայնիվ, նա նշեց, որ վերջին տարիներին երիտասարդները ավելի բաց են, հետաքրքրված են խնդրով: Սա նաև պայմանավորված է նրանով, որ դպրոցներում, բուհերում խոսում են այդ մասին, և մարդիկ կամաց-կամաց փոխվում են:
«Իրական աշխարհ, իրական մարդիկ» ՀԿ ներկայացուցիչ Անուշ Առաքելյանն էլ նշեց, որ ՄԻԱՎ-ով ապրող մարդկանց համար շատ կարևոր է բուժման հասանելիությունը, որը նպաստում է կյանքի որակի բարելավմանը: Նրա խոսքով, եթե հիվանդը բուժմանը հետևողական է լինում, ՄԻԱՎ-ով տառապողի կյանքի տևողությունը առողջ մարդու կյանքի տևողությունից չի տարբերվում:
Մեր այն հարցին՝ «Արմենիկում» դեղամիջոցը որքանո՞վ է նպաստում վարակի բուժմանը, ՁԻԱՀ-ի կանխարգելման կենտրոնի կանխարգելման բաժնի վարիչ Ժանետա Պետրոսյանը նշեց, որ «Արմենիկումը» Հայաստանում գրանցվել է 1999-ին, առ այսօր այն կիրառվում է, մի քանի այլ երկրներում էլ այն գրանցված է: Ներկայումս աշխատանքներ են տարվում գրանցելու Ղրղզստանում:
Արշակ Պապոյանը, անդրադառնալով հարցին` արդյոք վերջնական բուժում կա՞ այս հիվանդությանը, նշեց, որ ՄԻԱՎ վարակի ռադիկալ բուժում որպես այդպիսին գոյություն չունի, վիրուսը մտնելով օրգանիզմ՝ այնտեղից դուրս չի գալիս, պարզապես բուժումը նպաստում է կյանքը երկարացնելուն և կյանքի որակը բարելավելուն:
Բուժման պարագայում պրովիրուսային բուժումը ունի կանխարգելիչ նշանակություն, նպաստում է, որ ավելի անվտանգ լինի ՄԻԱՎ-ի փոխանցումը, և 96 տոկոսով նվազում է ՄԻԱՎ-ի փոխանցումը համապատասխան բուժում ստանալու դեպքում: Նա նաև նշեց, որ ՄԻԱՎ վարակակիրների բուժումը ՀՀ-ում բացառապես անվճար է:
Անուշ Առաքելյանն էլ նկատեց, որ դեռ անվճար է բուժումը, ինչքան ժամանակ դա անվճար և հասանելի կլինի` պարզ չէ: Այսօր պարզ չէ՝ արդյոք երկու տարի հետո անվճա՞ր է լինելու, քանի որ հիմա Գլոբալ հիմնադրամը ֆինանսավորում է, օրինակ` հեպատիտ c-ով վարակվածների բուժումը հասանելի չէ, պետության կողմից որևէ գումար չի տրամադրվում այս հիվանդներին:
Արշակ Պապոյանը նշեց, որ վարակի համախտանիշային շրջանը 8-10 տարի է, այս ընթացքում տեղի է ունենում իմունային համակարգի խաթարում, և մարդու մոտ կարող են զարգանալ տարբեր հիվանդություններ: «Կարևոր է, որ մարդը ժամանակին հետազոտվի, իմանա իր կարգավիճակի մասին, շատ կարևոր է վաղ կանխարգելումը»,- ասաց նա:
Նշենք, որ աշխարհում տարվա ընթացքում 1,6 միլիոն մարդ է մահանում ՄԻԱՎ-ից:
