Ազգային ժողովը քիչ առաջ ձայների 104 կողմ, 10 դեմ և 3 ձեռնպահ հարաբերակցությամբ ընդունեց Սահմանադրության փոփոխության՝ Սերժ Սարգսյանի համար ընդունելի նախագիծը հանրաքվեի դնելու մասին որոշումը: Խորհրդարանում այդ որոշմանը բացահայտորեն կողմ հանդես եկող ուժերն էին ՀՀԿ-ն, ԲՀԿ-ն և ՀՅԴ-ն:
Սահմանադրության նախագիծն ընդունվեց ուղեկցվելով Ազգային ժողովի դիմաց «Չեք անցկացնի» քաղաքացիական-քաղաքական ճակատի հայտարարած բողոքի ակցիայով և դրա ընթացքում մոտ երկու տասնյակ մասնակիցների բերման ենթարկելով: Այս զուգահեռը ըստ էության հուշում է, թե մոտավորապես ինչ սխեմայով են տեղի ունենալու հետագա զարգացումները հանրաքվեին ընդառաջ: Սերժ Սարգսյանը պետք է նշանակի հանրաքվեի օրը: Ենթադրվում է, որ դա կլինի կա՛մ նոյեմբերի վերջին, կա՛մ դեկտեմբերի սկզբին: Չի բացառվում նաև, որ Սերժ Սարգսյանն ինչ-որ անակնկալ որոշում կայացնի և հանրաքվեն նշանակի 2016-ի հունվար-փետրվարին:
Անկասկած է, որ այս որոշումը կախված է լինելու մի շարք ներքին ու արտաքին գործոններ հաշվի առնելուց: Սակայն ակնհայտ է, որ գործընթացը կուղեկցվի այն տրամաբանությամբ, ինչով որ ընդունվեց սահմանադրական փոփոխությունների նախագիծը, այսինքն՝ պարբերաբար կլինեն բախումներ ոստիկանության հետ, կլինեն սրացումներ, թեժացումներ:
Ասել, որ իշխանությունները սա նախատեսած չեն լինի, մեղմ ասած, միամիտ կհնչի: Սակայն խնդիրն այն է, թե հասարակական բողոքի և ընդվզման ծավալները որքանո՞վ կլինեն իշխանությունների նախատեսած մասշտաբներում: Այն, որ, այսպես ասած, քայլեր ձեռնարկվել են այդ մասշտաբների հնարավոր ծավալում թույլ չտալու համար, ակնհայտ է. կան մի շարք ուժեր, որոնք ակնհայտորեն հանդես են գալիս ոչ-ի դաշտում, սակայն իշխանությունների հետ որոշակի պայմանավորվածությունների շրջանակում: Կհաջողվի՞ այդ միջոցով պահել, այսպես ասած, վտանգավոր ծավալումները թե ոչ՝ ցույց կտա ժամանակը: Սակայն առնվազն լոկալ բախումներից և պարբերական լարումներից խուսափելն իհարկե չի հաջողվի:
Մյուս կողմից, սակայն, առանցքային հարցը ավելի ու ավելի կարող է դառնալ բուն հանրաքվեի օրն ու հաջորդ օրերին գործողությունների հարցը, երբ իշխանությունները կարողանում են ամրագրել իրենց համար ցանկալի թվաբանական պատկերը:
Ընդհանրապես, ի՞նչ է լինում հետո սահմանադրական փոփոխությունները տապալվելու դեպքում և չտապալվելու դեպքում: Ինչպիսի՞ սցենարներ ունեն իշխանությունները, և ինչպիսի՞ սցենարներ կան փոփոխությունների դեմ պայքարող ուժերի գզրոցներում: Այս հարցերը իհարկե բաց են, սակայն արդյոք միայն հասարակությա՞ն, թե՞ նաև այդ ուժերի համար: Սա է խնդիրը իհարկե:
Ընդհանուր առմամբ, սակայն, ակնհայտ է նաև մի բան, որ Հայաստանը ընկղմվում է սահմանադրական այս գործընթացի մեջ մի իրավիճակում, երբ դուռը թակում են ակնհայտորեն շատ ավելի հրատապ և լուրջ մարտահրավերներ: Ի մասնավորի, այսօր, օրինակ, Հայաստանի խորհրդարանում պետք է ոչ թե սահմանադրական փոփոխությունները, այլ պետության անվտանգության և պաշտպանական խնդիրները, արտաքին քաղաքականության բովանդակությունը և ներքին տնտեսական քաղաքականության հրամայականները թեժացում առաջացնեին: Եվ այս տեսանկյունից նույնիսկ, սահմանադրական փոփոխություններով պայմանավորված այս թեժացումներն, ըստ էության, իշխանությունների ձեռքերն ինչ-որ առումով ազատում են ահա այս վերը բերված խնդիրներում որոշակի հասարակական հաշվետվողականությունից խուսափելու և պատասխանատու, հասարակական պահանջի հրամայականով առաջնորդվելու պարտավորությունից: Եվ ըստ էության դժվար է ասել, թե նման իրավիճակում առաջիկա ամիսներին ի՞նչ որոշումներ և համաձայնություններ կկայացնեն իշխանությունները և դրանից հետո ինչպիսի՞ վերջնական վերաբերմունք կձևավորեն սահմանադրության նախագծի հանդեպ:
Ըստ էության, այսօր ընդունվել է վերջնական տեսքով նախագիծը, սակայն անկասկած է, որ ամենևին ձևավորված չէ իշխանությունների, Սերժ Սարգսյանի վերջնական վերաբերմունքը այս նախագծի հանդեպ:
