ԱԺ փոխխոսնակ Կարապետ Ռուբինյանը Ej էլեկտրոնային պարբերականի (ejournal.am) իր բլոգում գրում է.
Խոստովանում եմ` քեֆս բերում է երբ սկսվում են ամերիկյան ընտրական գործընթացները ու առիթ է ստեղծվում հետևելու աշխարհի ամենաբաց հասարակության կենսագործունեությանը քաղաքական ոլորտում: Միայն թեկնածուների ներկուսակցական մրցապայքարն արդեն ազգային արժեք է` աչքիդ առջև «ծլում են» հավակնորդները, հայտնվում մամուլի, փորձագետների, համաքաղաքացիների մանրադիտակների տակ, վեր է հանվում ու հասարակության դատին է հանձնվում թեկնածուի մանրամասն կենսագրությունը, ուսման և աշխատանքային ուղին, որ թվին, ի՞նչ առիթով, ի՞նչ է ասել, ինչպես է քվեարկել: Ոմանք խոտանվում են հենց մեկնարկում` գնում են սիրուհիների ու կանանց հետ հարաբերությունները շտկելու ու վերքերը լիզելու, մյուսները ընկնում են նահանգից-նահանգ, նորից ընկնում են սեփական կուսակիցների դռբի տակ ու նրանց աչքի առջև մրցակցում են միմյանց հետ իրենց գաղափարներով ու կազմակերպչական ունակություններով: Բա փողը՞:
Փողով էլ են մրցակցում: Չկա մի թեկնածուի շտաբ, որ չզբաղվի հանգանակությամբ, բոլորի կայքէջերում տեղադրված է հանգանակության կոճակը` սեղմիր, մուտքագրիր բանկային քարտիդ տվյալները ու ուղարկիր քո նախընտրած թեկնածուին քո համեստ կամ շռայլ նվիրատվությունը: Ամեն ինչ բաց է, թափանցիկ ու վերահսկելի:
Ի՞նչ է մտածում իտալացի գաղթականների զավակ, նախագահի թեկնածու, հանրապետական Ռիք Սենթորումը [Rick Santorum] երկրի իմմիգրացիոն քաղաքականության մասին, ի՞նչ է իրենից ներկայացնում թեկնածու Նյութ Գինգրիչի [Newt Gingrich] կրթական ծրագիրը, որտեղ, օ՜ զարմանք, աշխարհի լավագույն համալսարանական համակարգ ունեցող երկրի առջև Չինաստանի և Հնդկաստանի հետ 21-րդ դարում մրցակցելու խնդիր է դրվում: Այս կարգի ծով տեղեկատվություն կա, որը հասանելի է դառնում Համացանցում մկնիկի մեկ-երկու հարվածով:
Դե եկեք բարի նախանձով լցված վերադառնանք բազմաչարչար, նախընտրական Հայաստան: «Մեր լիդերը Այսինչն է, բնականաբար Այսինչն էլ գլխավորելու մեր նախընտրական ցուցակը» – խրոխտ հնչումէ թե՛ իշխանական, թե ընդդիմադիր ճամբարներից: Իսկապես, քա՞նի այլընտրանքային թեկնածու կարող է լինել իշխող Հանրապետական կուսակցությունում կամ Բարգավաճում: Գժվել ե՞ք: Սերժը Մարտի 1 է սարքել ժողովրդի գլխին, որ սեփական բոստանում, ներողություն կուսակցությունում, մրցակցի ինչ-որ մեկի հե՞տ: Կոտոշները կպոկի, մկնդեղով կթույնի: Կամ Ծառուկյանը միլիոններ է ծախսում ընտրակաշառաբարեգործության վրա, որ կակոյնիբուդ իր կերակրատաշտին ամրակցված համալսարանչիստ սկսի մրցակցել իր հե՞տ: Նույնը մեր միակ ու ժողովրդավարության կղզյակ ընդդիմությունում չէ՞:
Ակնհայտ չէ՞, որ մեր կուսակցություններում ամրագրված է հետևյալ պարզունակ ռեստորանային սկզբունքը` ով վճարում է, նա էլ պատվիրում է մեղեդին ու պարացնում աղջիկներին: Պարզ չէ՞, որ քանի դեռ կուսակցությունների գործունեության ֆինանսավորումը չի կատարվում թափանցիկ, բոլորի համար հավասար անդամավճարների ու բնակչությունից հավաքագրվող նվիրատվությունների հաշվին, ոչ մի ներկուսակցական ժողովրդավարության ու մրցակցության մասին չի կարելի երազել: Իսկ եթե չկա ներքին ժողովրդավարություն, եթե իշխանության ձգտող կուսակցության ներսում ավտորիտարիզմ է ու ստվերային փողի իշխանություն, ո՞նց, ի՞նչ հրաշքով նրանք պիտի ժողովրդավարություն հաստատեն երկրում:
Լավ, գլուխները քարը, թող տապակվեն իրենց ներկուսակցական բռնատիրության մեջ, մենք էլ անորոշ ժամանակով հրաժարվենք մեր ժողովրդավարության սպասումից, բայց գոնե ընտրությունների նախաշեմին կարող ենք չէ՞ քիչ թե շատ հոդաբաշխ պատասխաններ ստանալ այլ կենսական, ճակատագրական խնդիրների շուրջ:
Եկեք սկզբի համար յուրաքանչյուր կուսակցությունից կամ ընտրություններին չմասնակցելու ու հեղափոխությամբ հարցը լուծելու կոչ անողներից խեղդելով պահանջենք հստակ պատասխանել հետևյալ հարցերին.
– Իշխանության գալով կոնկրետ ի՞նչ եք ձեռնարկելու արտագաղթի դեմն առնելու և ներգաղթ կազմակերպելու ուղղությամբ;
– Ո՞նց եք պատկերացնում Արցախի խնդրի լուծումը: Փոխզիջում ասելով, կոնկրետ ի՞նչն եք պատրաստ զիջելու, ինչի՞ դիմաց;
– Ի՞նչ եք ձեռնարկելու բանակը ներկայիս աղետալի վիճակից հանելու համար;
– Ի՞նչ եք ձեռնարկելու օլիգարխներից ազատվելու և ազատ տնտեսական դաշտ ստեղծելու ուղղությամբ:
Բնականաբար սպասելի է, որ կլինի նաև այսպիսի տրամաբանական պատասխան. «Այդ բոլոր խնդիրները կստանան իրենց լավագույն լուծումները երկրում ժողովրդավարություն` նույն ինքը սահմանադրական կարգ, օրենքի գերիշխանություն հաստատելուց հետո»:
Այդ դեպքում մեկ լրացուցիչ հարց ենք տալիս` ի՞նչ եք արել մինչ այս ձեր ներսում ժողովրդավարություն հաստատելու ուղղությամբ: Ոչի՞նչ: Դե ուրեմն գնացեք գրողի ծոցը:
