44-օրյա պատերազմի հանգամանքներն ուսումնասիրող հանձնաժողովում Նիկոլ Փաշինյանի ելույթը, ինչպես և սպասվում էր, առաջացրել է բուռն քննարկումներ ու «հակադարձ» ելույթներ, որ հնչում են մասնավորապես նախկին կառավարող համակարգի տարբեր թևերից, հաշվի առնելով այն, որ Փաշինյանի ելույթն էլ ղարաբաղյան բանակցությունը տապալելու կամ փակուղի մտցնելու մեղադրանք էր այդ համակարգի հասցեին: Սակայն, տվյալ պարագայում իհարկե այդ փոխադարձ մեղադրանքների իսկությանը չէ, որ ուզում եմ անդրադառնալ: Փորձենք պարզապես համեմատել, թե ինչ է կատարվում Ադրբեջանում՝ որը Հայաստանի ու Արցախի հանդեպ դրսևորում է իր ագրեսիվ հավակնությունները, ու ինչ է կատարվում Հայաստանում:
Ադրբեջանում «լռություն» է, լռություն այն իմաստով, որ Ալիևը բնականաբար ամբողջապես ծածկել է հասարակական-քաղաքական, մեդիա-փորձագիտական և սոցցանցային-տեղեկատվական դաշտերը, ու այնտեղ եղանակ ստեղծողը միայն Ադրբեջանի պաշտոնական պրոպագանդայի նարատիվներն են: Որոնք, ի դեպ, ցավոք սրտի, եղանակ ստեղծում են նաև Հայաստանի տեղեկատվական, հասարակական-քաղաքական միջավայրում, իմիջայլոց: Ի՞նչ է կատարվում Հայաստանում: Հայաստանում փոխադարձ մեղադրանքներ են, աղմուկ, որտեղ կամա, թե ակամա գերակշռող է դարձել մի նարատիվ՝ «մեղավորը Հայաստանն» է: Ոչ թե Արցախի վրա հարձակված Ադրբեջանը, այլ Հայաստանը: Այլ հարց է, թե Հայաստանում ով ում է համարում մեղավոր՝ նախկինները և նրանց համակիրները նորերին, նորերը՝ նախկիններին, այդ համատեքստում էլ տարբեր ենթախմբեր ունեն իրենց «մեղադրականները»:
Հայաստանի հասարակական-քաղաքական դաշտում մի աղմուկ է, որի նարատիվները կամա, թե ակամա, այլ բան չեն, քան ադրբեջանական քաղաքականության ու քարոզչական «թեզերի» «սպասարկում»: Կարևոր չէ, թե, որ ժամին կամ, որ օրը ում գործողություններն ու ելույթներն են «սպասարկում» Ադրբեջանի քաղաքականությունը՝ կամա, թե ակամա: Հանրագումարում դրանով զբաղված են հասարակական-քաղաքական կյանքի գերակա ընթացքը ձևավորող քաղաքական ուժերը՝ մեկ իշխանությունից ընդդիմություն «փոխանցումով», մեկ՝ հակառակը: Ով է այդ հորձանուտում միանգամայն գիտակցված դիտավորությամբ, իսկ ով՝ անշրջահայաց, միամիտ մոլորությամբ, արդեն դարձել է ոչ էական, տարերայնությունը կլանել է ամեն ինչ: Էական է, թե ով կկարողանա դուրս գալ, և ով կամ ովքեր կկարողանան դուրս բերել հանրությանն ու Հայաստանը՝ ադրբեջանական քաղաքականությանը «էներգիա» տվող «գեներատորի» այդ տարերային պտույտներից:
