Գերմանիան ներկայացնող Եվրոպական խորհրդարանի պատգամավոր, արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի և անվտանգության ու պաշտպանության ենթահանձնաժողովի մշտական անդամ Լարս Պատրիկ Բերգը ԵՄ արտաքին գործերի եւ անվտանգության քաղաքականության հարցերով գերագույն ներկայացուցիչ Ժոսեպ Բորելին հարց է ուղղել Լեռնային Ղարաբաղում իրավիճակի սրացման հետ կապված: Ինչպես տեղեկացնում է «European Neighbourhood Monitor»-ի կայքէջը, հարցին միացել են Եվրախորհրդարանի մի խումբ այլ պատգամավորներ:
Եվրախորհրդարանի պատգամավորը զգուշացնում է, որ այն դեպքում, երբ ամբողջ աշխարհի ուշադրությունը կենտրոնացած է ռուս-ուկրաինական հակամարտության վրա, իրավիճակը Լեռնային Ղարաբաղում վատթարանում է։
«Ադրբեջանական զորքերը հարձակվել են Փարուխ գյուղի վրա 2022 թվականի մարտի 24-ին եւ հրադադարի ռեժիմը խախտել 2022 թվականի մայիսի 28-ին ՝ մահացու վիրավորելով մեկ հայ զինվորի: Դա տեղի ունեցավ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի կոշտ հայտարարությունից մեկ օր անց, ով ուժի կիրառումը ներկայացրեց որպես միջազգային իրավունքի պահպանումն ապահովելու փորձ՝ հայտարարելով, որ Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտությունն ամբողջությամբ կարգավորվել է: Նա պահանջներ է ներկայացրել Հայաստանի ինքնիշխան տարածքի նկատմամբ և օգտագործել կտրուկ բառեր ՝ հայտարարելով, թե «ազգայնականները Հայաստանում չպետք է նայեն մեր կողմը, եթե նրանք չեն ուզում, որ իրենց գլուխները կրկին կոտրվեն»,- նշվում է հարցում:
Եվրախորհրդարանի պատգամավորի խոսքով՝ այդ գործողություններն ու հայտարարությունները բացահայտ հակասում են 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարության դրույթներին, ինչպես նաև 2022 թ. մայիսի 22-ին Բրյուսելում Հայաստանի, Ադրբեջանի և ԵՄ-ի միջև եռակողմ հանդիպումից հետո արված հայտարարության ոգուն:
«Այդ պատճառով մենք կցանկանայինք հարցնել հանձնաժողովի փոխնախագահին/ արտաքին գործերի և անվտանգության քաղաքականության գերագույն ներկայացուցչին, թե ինչ կոնկրետ քայլեր է ձեռնարկում Արտաքին գործողությունների եվրոպական ծառայությունը Լեռնային Ղարաբաղում ռազմական գործողությունների վերսկսումը կանխելու և կողմերի միջեւ կառուցողական երկխոսությունը շարունակելու համար»,- նշվում է պատգամավորների հարցում:
Ի պատասխան ՝ ԵՄ գերագույն ներկայացուցիչը հայտարարել է, որ ԵՄ-ն խորապես մտահոգված է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև վերջերս տեղի ունեցած միջադեպերով և հետագա էսկալացիայի ռիսկերով: Հանձնաժողովը ցավում է մարդկանց մահվան համար։
«ԵՄ-ն դրական է վերաբերվում Հայաստանի վարչապետի եւ Ադրբեջանի նախագահի հետ Եվրոպական խորհրդի նախագահի ղեկավարությամբ եռակողմ բանակցությունների շարունակականությանը: Այդ ջանքերն արդեն շատ արդյունքներ են տվել, բայց խաղաղ գործընթացը երբեք առանց դժվարությունների չի լինում։ ԵՄ-ի նպատակը տարածաշրջանում կայուն խաղաղության եւ անվտանգության համապարփակ համաձայնագրին աջակցելն է։
Գերագույն ներկայացուցիչը/փոխնախագահը պահպանում է կանոնավոր շփումները Հայաստանի եւ Ադրբեջանի հետ ռազմական գործողությունների սկսվելուց ի վեր: Հարավային Կովկասի և Վրաստանի հակամարտության հարցերով ԵՄ հատուկ ներկայացուցիչը մասնակցել է եռակողմ հանդիպումների նախապատրաստմանը եւ տեղում հետևել է Հայաստանի եւ Ադրբեջանի ղեկավարների միջև ձեռք բերված պայմանավորվածությունների կատարմանը, վերջին անգամ ՝ 2022 թվականի հունիսի սկզբին: 2022 թվականի մայիսի 31-ին Եվրոպական խորհրդի նախագահի մամուլի քարտուղարը հանդես է եկել հայտարարությամբ, որում վերահաստատել է արդար և հավասարակշռված բանակցային գործընթացի անհրաժեշտությունը և բնակչությանը խաղաղությանը նախապատրաստելու անհրաժեշտությունը: Եվրոպական խորհրդի նախագահը նաև 2022 թվականի հուլիսի սկզբին անդրադարձել է պետությունների եւ կառավարությունների ղեկավարներին վերջերս տեղի ունեցած կտրուկ դիտողություններին, որոնք չեն նպաստում բանակցությունների բնույթին եւ ոգուն, ԵՄ-ն նաև պատրաստակամություն է հայտնել եռակողմ բանակցությունների հաջորդ փուլ հրավիրել Բրյուսելում»,- նշված է ԵՄ արտաքին գործերի եւ անվտանգության քաղաքականության գերագույն ներկայացուցչի պատասխանում:
