Իշխանությունը շատ է գովազդում «Լույս» կրթական հիմնադրամի գործունեությունը, որի ծրագրով բազմաթիվ հայաստանցի երիտասարդներ, պետական հովանավորությամբ, ուսանեցին արտասահմանյան հեղինակավոր բուհերում: Այդ ուսանողները արդեն վերադառնում են Հայաստան, ու դա իշխանությանը «Լույսը» գովազդելու լրացուցիչ առիթ է տալիս:
Իրականում նախաձեռնությունն, իհարկե, գովելի է և անհրաժեշտ: Հայաստանի կառավարությունը որքան հնարավոր է շատ ուսանողների պետք է աջակցի ուսում ստանալ միջազգային կրթական հեղինակավոր հաստատություններում, դառնալ որակյալ մասնագետ: Նաև, թերևս, պետք է որևէ կերպ ապահովվի այդ երիտասարդների վերադարձի երաշխավորվածությունը, որպեսզի նրանք Հայաստանին ծառայեցնեն իրենց գիտելիքն ու որակները, Հայաստանը համալրեն որակյալ մասնագիտական պոտենցիալով:
Սակայն, միևնույն ժամանակ, ակնհայտ է, որ մասնագիտական ժամանակակից հմտությունների, կադրերի պակասը Հայաստանի տարբեր ոլորտներում այնքան մեծ է, որ հազիվ թե կառավարությունը կարողանա ուսանողների արտերկրյա ուսումը հովանավորելով ապահովել այդ կադրային բացը: Այստեղ, իհարկե, կարող է խնդրի լուծում լինել միայն հայաստանյան կրթական համակարգի արդիականացումը: Սակայն արտերկրում կրթված մասնագետների պարագան, իհարկե, կատարում է առաջնային և կարևոր դեր, քանի որ այդ մասնագետները կարող են ներգրավվել նաև Հայաստանում հենց կրթական համակարգի որակական փոփոխության գործում: Խնդիրը, սակայն, բոլորովին այլ նրբերանգի մեջ է:
Կառավարությունն օժանդակում է ուսանողների ուսմանը արտերկրում, սակայն ի՞նչ է նրանց սպասում տանը: Սա է հարցերի հարցը: Նրանց սպասում է ծառայությո՞ւն քրեաօլիգարխիկ համակարգի մոտ, թե՞ սպասում է լուրջ առաքելություն այդ համակարգը որակապես և օպերատիվ կերպով փոխելու համար: Այդ հարցի պատասխանը Հայաստանում, ցավոք սրտի, կարծես թե առաջին տարբերակի օգտին է: Այսինքն՝ Հայաստանի իշխանական համակարգը ի դեմս արտասահմանյան կրթություն ստացած ուսանողների, տեսնում է ընդամենը, այսպես ասած, մասնագիտական կարիքների սպասարկուների, իսկ ահա ֆունդամենտալ, պետական քաղաքականության մշակմանը վերաբերող հարցերին այդ ուսանողները հասանելիություն չունեն: Նրանց տեղը մասնավոր հիմնարկների և կառավարական հաստատությունների, այսպես ասած, կատարածու պաշտոններն են, որոնք սպասարկում են իշխանա-օլիգարխ սեփականատերերին, և եթե հանկարծ արտասահմանում արդիական կրթություն ստացած երիտասարդները փորձեն համակարգային փոփոխություն կատարել և համակարգը համապատասխանեցնել այն որակներին, որ ձեռք են բերել արտերկրում, նրանց դիմաց անմիջապես անառիկ պատեր են առաջանալու:
Համակարգային ապագան, որքան էլ ցավալի է, համենայնդեպս ներկայիս իրավիճակից դատելով, պատկանում է այն որակներին, որոնք Հայաստանում իշխում են այսօր, և արդեն այսօր էլ այդ իշխող որակների տեր անձինք պատրաստում են իրենց ժառանգորդներին` որդիներին և փեսաներին, որոնց արդեն այսօրվանից տեղավորում են Հայաստանի կյանքի տերը լինելն ապահովող դիրքերում: Եվ այդ ամենին նայելով՝ պարզապես հստակ է դառնում պատասխանը, թե ի՞նչ է սպասվում լույսով անցածներին այդ խավարում հայտնվելուց հետո:
