Արցախյան երկրորդ պատերազմում պարտություն կրելու պատճառների մասին հետպատերազմյան շրջանում շատ զինվորականներ խոսեցին. հնչում են իրար հակասող կարծիքներ:
«Պարտության պատճառները հնարավոր կլինի պարզել, եթե օբյեկտիվ քննություն կատարվի: Դատախազությունն առաջին հերթին պետք է քրեական գործ հարուցի դավաճանության վերաբերյալ, և այդ ժամանակ պարզ կդառնա՝ ովքեր են դավաճանները, և ինչպես դավաճանեցին, որ մենք կրեցինք պարտություն»,- թեմայի շուրջ «Առաջին լրատվական»-ի հետ զրույցում այս մասին ասաց պաշտպանության նախկին փոխնախարար, գեներալ Գագիկ Մելքոնյանը՝ հավելելով, որ այս գործի քննությամբ պետք է զբաղվի քննչական այնպիսի խումբ, որը նվիրված է երկրին և քաղաքական շահ չի սպասարկի: «Անկախ նրանից թե, ով է դավաճանը, պետք է բացահայտվի,- նշեց Մելքոնյանը:
Նրա խոսքով՝ դավաճանություն եղել է ամբողջ ճակատով մեկ. «Բոլոր ճակատներում եղել է նույն սցենարը. հրամանատարական կազմից շատերը զինվորներին ասել են՝ հողերը ծախված են, իզուր եք կռվում, թողեք, գնացեք: Հիմա այդ զինվորներն էլ կան, և եթե քննություն գնա, այդ զինվորներին էլ կգտնեն, այդ հրամանատարներին էլ: Ասել են, որ Նիկոլն այս հողերը շուտվանից է ծախել: Այս խոսակցությունը տարածվել է Հադրութում, Ջաբրայիլում, Օմարում, Մատաղիսում… Եվ հիմա այդ տղաները, փառք Աստծո, կան, և կարող են վկայել, թե բարձր հրամանատարությունից, գեներալիտետից անձամբ ովքեր են իրենց ասել այդ բառերը, նախկին հրամանատարներ էլ են եղել, բանակի հրամանատարի տեղակալներ էլ են եղել: Քննությունը կպարզի, թե ով և ինչ է ասել»:
Դիտարկմանը, որ առաջնագծում նաև այնպիսի հրամանատարներ են եղել, որոնց ենթակայության տակ գտնվող հատվածում հնարավոր չի եղել այդպիսի խուճապ առաջացնել, Մելքոնյանն արձագանքեց. «Մեզ մոտ՝ հյուսիսային հատվածում, խուճապը միանգամից գնաց, բայց երբ այսպիսի խոսակցություն էր սկսվում, մենք դա փակում էինք, չէինք թողնում, որ շարունակվի, և կազմակերպեցինք այնպես, որ մինչև վերջ տղաները կանգնեցին»:
Փաստորեն եղել են մարդիկ, որոնց համար շահեկան է եղել հայկական կողմի պարտվելը: Անդրադառնալով այս դիտարկմանը, Մելքոնյանը նշեց, որ այնպիսի տպավորություն ունի, կարծես թե Ղարաբաղը տալը ոչ ոքի վրա ազդեցություն չունեցավ. «Հիմնականում հրամանատարների մասին է խոսքը: Նրանք մեղավորներ են փնտրում, բայց դրանից առաջ պետք է մտածել՝ ինչ չենք արել, որ այսպես ստացվեց»:
«Պատերազմի երրորդ-չորորդ օրը մենք իմացանք, որ ճեղքել են, ու Արաքսի ափով 8 կմ առաջ են գնում: Այդ օրերին մեր հատվածում էլ ուժեղ հարձակում եղավ… եվ արդեն տեղեկություններ կային, որ Ջաբրայիլում, Հադրութում արդեն ճեղքել են և մի քանի ուղղությամբ են գնում: Այդ ճեղքումը հանելուկային էր… Հետո գնում էին դեպի Շուշի, բայց հաջողվել էր ջախջախել նրանց 400 հոգանոց առաջապահ զուրքին: Հետո հանելուկային էր, էդ ոնց եղավ, որ ճանապարհ էր բացված, անտառները մինչև պատերազմը կտրած են եղել: Եվ այդ հատվածով էլ մտել են Շուշի… Հանելուկ է, ոնց եղավ, որ դեռ Շուշիում կռիվ էր գնում, իսկ Ստեփանակերտը դատարկվում էր, բայց այնտեղ բնակչության 4-5 հազարը ունակ էր զենք վերցնելու և կռվելու»,- ընդգծեց գեներալը:
Անդրադառնալով Սամվել Բաբայանի հայտարարություններին՝ Մելքոնյանը հավաստիացրեց, որ նրա ասածների 80 տոկոսը ճիշտ է, իսկ 20 տոկոսի մասին չի խոսել:
«Շուշիի օպերացիա էր պլանավորված, չստացվեց, որովհետև այլ գումարտակ էր տարվել, և փախել էին»,- նշեց մեր զրուցակիցը:
Նա նաև ընդգծեց, որ հիմա մեզ համար կարևոր խնդիրը բանակն ուշքի բերելն է:
Մանրամասն՝ տեսանյութում:
