«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է ամերիկաբնակ բեմադրիչ, դերասան, ռեժիսոր Զոհրապ Բեկ-Գասպարենցը:
– Զոհրապ, վաղուց ապրում ու ստեղծագործում եք ԱՄՆ-ում, տեղյա՞կ եք ամերիկյան կինոյի ներկայիս միտումներին: Ըստ Ձեզ՝ ո՞րն է կինոյի, հատկապես հոլիվուդյան կինոյի ասելիքը:
– Կինոն զենք է: Իզուր չէր, որ Կուստուրիցայի «Անդերգրաունդ» ֆիլմով աշխարհը իմացավ նրա երկրի մասին: Ամերիկայում կինոն տեսակ է, որը միևնույն է՝ թելադրում է, ուզենք, թե չուզենք: Կարևորը՝ չեն նկարում այն ֆիլմը, որը ասում է՝ «ով այնպիսի սուտ ասի, որ ասեմ՝ սուտ է, թագավորությանս կեսը կտամ»: Սուտասան հերոս չունեն:
– Զոհրապ, Հայաստանից արտագաղթած արտիստների թվում, կարելի է ասել, առաջիններից էիք, որ գնացիք ստեղծագործելու ու մշտական բնակություն հաստատելու ԱՄՆ-ում: Ինչո՞ւ հենց ԱՄՆ-ը ընտրեցիք որպես բնակության վայր:
– Ամերիկան բոլորինն է: Նրանն է, ով սիրում է օրենք, օրինապաշտ է, հավատքով լի է: Եվ Ամերիկան ինձ ավելի է հպարտ դարձնում, որ հայ եմ:
– Միացյալ Նահանգները գայթակղիչ վայր է հատկապես դերասանների ու երգիչների համար, որոնք գնում են իրենց ամերիկյան երազանքի հետևից: Արդյոք նրանք գալով ԱՄՆ՝ պատկերացում ունե՞ն այն դժվարությունների ու խնդիրների մասին, որոնց ստիպված են բախվել:
– Ամերիկյան այդ երազանքը ոչ ոք չի տեսել ու չի տեսնելու, պարզապես այստեղ արթուն էլ կարող ես երազ տեսնել իրականում, բայց տեսնելուց հետո հասկանալ է պետք, որ երազին հասնելու համար պետք է չարչարվել և հավատալ իսկապես:
– Արդյոք հասուն տարիքում արտագաղթած դերասանը շանս ունի՞ ինքնահաստատվելու ամերիկյան կինոարտադրությունում:
– Ամերիկյան իրականությունը լոտո է՝ կամ շահում ես, կամ ոչ:
– Զոհրապ, Հայաստանում ներկայացումներ էիք բեմադրում: Դեռ շատերն են հիշում Ձեր «44 աստիճանի վրա» բեմադրությունը, հետո՝ 2013-ին, Հայաստան բերեցիք նաև ֆիլմը: ԱՄՆ-ում ունե՞ք հնարավորություն ներկայացումներ բեմադրելու:
– Բեմադրելու հնարավորություն միշտ ունեմ: Պարզապես ինձ համար թատրոնը դարձել է թանգարան… Երբ գտնեմ այն ներկայացումը, որով մարդուն համակարգչի առջևից կամ հեռուստացույցի մոտից կպոկեմ ու կբերեմ թանգարան, կբեմադրեմ այդ ներկայացումը:
– Սերիալները մեզանում շատ են քննադատվում ցածր մակարդակի ու նկարահանման որակի պատճառով: Ի՞նչ է պետք իրականում լավ սերիալ նկարահանելու համար, ու ո՞րն է լավ սերիալը՝ ըստ Ձեզ:
– Երբ 1990-ականներին փողոցում ծխախոտ էին վաճառում, ասացի՝ մի նեղվեք, դրանք խանութներ են դառնալու: Սերիալները լուրջ ֆիլմերի են վերածվելու: Այս շրջանն անցնել է պետք: Իմ ընկերը ժամանակին ասաց՝ «ոչ մի բանի համար 5 տարի են տալիս»: Ասաց ու եղավ… Պատկերացնո՞ւմ եք՝ մի օր Համլետ ցանկանամ խաղալ կամ բեմադրել: Երանի այնքան հասունանանք, որ ազգովի Համլետ ուզենք: Թագավորները ժամանակին խեղկատակներին պահում էին ճշմարտությունը ասելու համար: Երբ խեղկատակին սպանում ես կամ բերանը փակում, արքա Լիրի օրն ես ընկնում:
– Ի՞նչ ասելիք ունի այսօր հայ դերասանը, արվեստագետը հանդիսատեսին, մանավանդ, եթե բնակվում է արտերկրում:
– Որտեղ էլ որ ես ստեղծագործում եմ, իմ Հայաստանի ու իմ ժողովրդի համար է…
– Հայաստանյան արվեստագետներից, ստեղծագործողներից ո՞ւմ հետ եք ներկայում համագործակցում: Կապ պահպանո՞ւմ եք նրանց հետ:
– Սիրում եմ բոլոր փնտրող հոգիներին: Նրանք իրենց տեղը գտնելու են անպայման: Ցավոք, կապ չունեմ:
– Ի՞նչն է Ձեզ ավելի շատ անհանգստացնում Հայաստանում, երբ հեռավորությունից եք հայացք գցում Հայաստանի վրա: Հեռավորությունից ավելի շատ բացասակա՞ն, թե՞ դրական երևույթներ եք ավելի շատ նկատում:
– Ես սիրելուց սիրում եմ այնպիսին, ինչպիսին կա: Ես սիրում եմ իմ Հայաստանը, իմ Երևանը, իմ բակը: Ինձ թվում է՝ սիրելուց սիրում են այնպիսին, ինչպիսին կա:
– Ներկայում ի՞նչ ֆիլմի վրա եք աշխատում: Ի՞նչ պլաններ ունեք:
– Հիմա նոր գեղարվեստական ֆիլմ եմ նկարահանում: Միայն կասեմ անվանումը ու վերջ՝ «Ռուզան»:
