1940թ. այս օրը Երևանում մահացավ դասական գեղանկարիչ, ԽՍՀՄ ժողովրդական նկարիչ Ստեփան Աղաջանյանը:
Ծնվել է 1963թ. դեկտեմբերի 16-ին Շուշիում, սովորել Շուշիի թեմական դպրոցում (1872-1881) և ռուսական ռեալական ուսումնարանում (1881-1884)։ 1884-ին մեկնում է Բաքու, 1886-ին՝ Ֆրանսիա։ Հիմնավոր նկարչական կրթությունը ստացել է 1886-1890թթ. Մարսելի նկարչական ստուդիայում, ապա Փարիզի Ժյուլիան ակադեմիայում՝ 1897-1900 թվականներին պրոֆեսորներ Բ. Կոնստանի և Ժ. Պ. Լորանսի արվեստանոցում։
1900-ին վերադարձել է Շուշի, ապա աշխատել Բաքվում, տեղափոխվել Դոնի Ռոստով, ուր մինչև 1921 թվականը ստեղծագործել և նկարչություն է դասավանդել հանրակրթական դպրոցներում ու պետական նկարչական ստուդիայում։ Ստեփան Աղաջանյանը 1921 թվականին վերադառնում է Հայաստան, 1922-1929 թվականներին պաշտոնավարում գեղարվեստա-արդյունաբերական տեխնիկումում (այժմ՝ Երևանի Փ. Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի ուսումնարան):
Երևանում ապրած տարիներին Աղաջանյանը նկատելիորեն լուսավորել է իր գործերի բներանգը՝ դարձնելով այն ավելի թափանցիկ, հնչեղ և արտացոլումներով հարուստ։ Յուրաքանչյուր կերպարում հասել է դիմանկարին անհրաժեշտ հոգեբանական կոնկրետության, կենդանի անմիջականության՝ մեծ ուշադրություն դարձնելով ընդհանրացման և տիպականացման խնդրին։ Լավագույն գործերից «Ինքնադիմանկար», «Նկարչի կինը», «Սեդրակը», «Վասիլը», «Նկարչի քույրը» (հինգն էլ 1926-ին), «Գրող Էմին Տեր-Գրիգորյանը» (1927), «Ղարաբաղցի կինը», «Կոմպոզիտոր Ա. Տեր-Ղևոնդյանը», «Անապաստանը», «Պիոներուհին» (չորսն էլ 1928-ին), «Կոմերիտուհին ընթերցելիս», «Կարմիր բանակայինը» (երկուսն էլ 1930-ին), «Կարմիր հրամանատարը» (1931), «Երաժշտագետ Ս. Մելիքյանը» (1933), «Բժիշկ Հ. Գաբրիելյանը» (1934), «Երգչուհի Բարոնկինան» (1935), «Բլանշը» (1940) և այլ դիմանկարներ իրենց ուրույն տեղն ունեն սովետական կերպարվեստի պատմության մեջ։
Աղաջանյանը կապող օղակ է եղել XIX և XX դդ. հայ նկարիչների միջև՝ նոր բարձրության հասցնելով ազգային ռեալիստական նկարչությունը։ Նա հանրագումարի բերեց իրեն նախորդող հայկական դիմանկարային արվեստի նվաճումները՝ նոր որակի և գեղանկարչական նոր բարձրության հասցնելով այդ ժանրը։ 1938 թվականին արժանանում է Խորհրդային Միության ժողովրդական նկարչի կոչմանը:
