ԵՄ էներգետիկ անվտանգությունը սպառնալիքի տակ է. բնական գազի նրա խոշոր մատակարարներից մեկը կորցնում է հուսալիությունը՝ գրում է Լոնդոնի քաղաքային համալսարանի իրավագիտության դպրոցի էներգետիկայի ոլորտի իրավունքի պրոֆեսոր Ալան Ռայլին The New York Times-ի իր հոդվածում:
Եթե նույնիսկ Ուկրաինայում հակամարտության վտանգը վերջնական արդյունքում անհետանա, պուտինյան Կրեմլը, միևնույն է, կստեղծի լրջագույն խնդիր ԵՄ էներգետիկ անվտանգության ոլորտում՝ կարծում է նա:
Ընդհանուր առմամբ, «Գազպրոմը» մատակարարում է Եվրոպայում սպառվող գազի 27 տոկոսը՝ գրում է փորձագետը: Դրա 15 տոկոսն անցնում է Ուկրաինայով, մնացածը՝ «Հյուսիսային հոսք» և «Յամալ» գազատարներով, որոնք անցնում են Բելառուսով և Լեհաստանով: Այդ 15 տոկոսը շատ ավելի կարևոր է, քան կարող է թվալ, քանի որ ԵՄ որոշ անդամ երկրներ, ինչպիսիք են Բուլղարիան, Ռումինիան և Սլովակիան, մեծ մասամբ մեկուսացված են հիմնական շուկայից՝ նշում է Ռայլին:
«Եվրոպայի համար առաջիկա 5 տարիներին, ըստ ամենայնի, գազի խոշորագույն նոր աղբյուր կդառնան Անդրանատոլիական և Անդրադրիատիկ գազատարները, որոնք գալիս են Ադրբեջանի կասպիական շելֆային հանքավայրերից»,- նշում է հոդվածագիրը:
«ԵՄ-ն, Ամերիկայի աջակցությամբ, պետք է բանակցություններ վարի Ադրբեջանի ու Թուրքմենստանի հետ՝ հասանելիություն ստանալու Կասպից ծովի նոր շելֆային ռեսուրսներին և Իրաքյան Քրդստանի հանքավայրերին: Հավելյալ 10 մլրդ խորանարդ մետր գազն այս աղբյուրներից ցանկացածից կարող է խաթարել «Գազպրոմի» գնագոյացման ունակությունն ու գերիշխանությունը շուկայում»,- ասվում է հրապարակման մեջ:
Հոդվածագիրը կարծում է, որ միջնաժամկետ հեռանկարում նոր զգալի էներգետիկ մատակարարումներ ապահովելու համար ԵՄ-ն ունի երեք հիմնական տարբերակ: Ամենապարզը և, հավանաբար, շրջակա միջավայրի համար ամենաաղտոտը կլինի արագ վերադարձը ածխին: Երկրորդ տարբերակ կարող է լինել թշնամական տրամադրությունը փոխելը ատոմային էներգետիկայի հանդեպ, հատկապես Գերմանիայում: Երրորդ և էկոլոգիապես ամենամաքուր տարբերակը կարող է լինել սեփական թերթաքարային գազի արտադրության և քամու էներգետիկայի զարգացումը՝ կարծում է Ռայլին:
Կարծիք կա, որ Ռուսաստանը կգործի այնպես, ինչպես Խորհրդային միությունը, որը չէր դադարեցրել էներգետիկ մատակարարումները Եվրոպայում՝ չնայած սառը պատերազմի դարաշրջանին: «Չնայած այս տեսակետը կարելի է հասկանալ, սակայն այն ուշադրության չի առնում տարածաշրջանային անկայունության նկատմամբ Պուտինի հակվածությունը՝ հանուն սեփական հավակնությունների իրականացման»,- կարծում է նա:
«ԵՄ-ն պետք է կենտրոնանա մատակարարումների անվտանգության ապահովման վրա և ընդունի ճիշտ որոշումներ՝ ուղղված բոլոր եվրոպացիների և սեփական էնեգետիկ ապագայի պաշտպանությանը»,- եզրափակում է փորձագետը:
