Հանրային ռադիոյին տված հարցազրույցում խոսելով Սահմանադրության արդեն հայտնի թեմայի մասին, վարչապետ Նիկոլ Փաշշինյանը բերել է իր բնորոշմամբ «շատ կոպիտ» մի օրինակ: «Պատկերացրեք, մենք երկուսով քայլում ենք մի ճանապարհով, պետք է Ա կետից գնանք Բ կետ: Քայլում ենք ու տեսնում, որ ճանապարհի երկու կողմերում ցուլեր են կանգնած: Տեսնում ենք, որ մենք կարմիր զգեստներով ենք՝ ոտքից գլուխ: Ընդ որում, այդ կարմիր զգեստն ինձ համար գործել է իմ տատիկը, որը չկա:
Այդ շորը ամբողջ կյանքում ինձ ուղեկցել է, թալիսմանի նշանակություն ունի ինձ համար: Ձեզ էլ ձեր հարազատներից որեւէ մեկը: Բայց մենք պետք է քայլենք այդ ճանապարհով: Այստեղ է, որ մենք պետք է քննարկենք ու իրար հետ որոշում կայացնենք», ասում է Փաշինյանը: Ըստ նրա, եթե չփոխենք շորը, ապա 100 տոկոս երաշխավորված է, որ չենք անցնի ցլերով շրջապատված ճանապարհը: Միաժամանակ, 100 տոկոս երաշխիք չկա, որ կանցնենք՝ եթե փոխենք շորը, բայց անցնելու հնարավորություն կունենանք միայն այդ շորը փոխելու դեպքում: Վարչապետ Փաշինյանի օրինակը ոչ միայն «կոպիտ» է, եւ հարցը ու խնդիրը նույնիսկ կոպտությունը չէ, այլ նաեւ քաղաքականապես ու աշխարհաքաղաքականապես թերեւս անհամարժեք, ու զգալիորեն մանիպուլյատիվ:
Փաստացի, Նիկոլ Փաշինյանը ստեղծում է երկդիմություն՝ ով կասկածի տակ կդնի «շորը փոխելու» անհրաժեշտությունը, կհայտնվի հնարավոր անցանկալի եւ վտանգավոր զարգացումների հանդեպ պատասխանատվության տակ, նրա վրա կբարդվի հետագա որեւէ վատ զարգացում: Միեւնույն ժամանակ, ինքն իրեն Փաշինյանն ապահովագրում է, հայտարարելով, որ փոփոխությունն այդուհանդերձ 100 տոկոս երաշխիք չէ: Ստացվում է, որ չփոխելը 100 տոկոս անապահով է, իսկ փոխելը՝ 100 տոկոս ապահով չէ: Այսինքն, «շորը չփոխելու» կողմնակիցներին նա չի թողնում «մանեւրի» տեղ, իսկ իրեն՝ թողնում է: Բայց որոշակի մանիպուլյատիվությունը չի ավարտվում դրանով:
Իսկ ո՞վ է տվել թեկուզ «ոչ 100 տոկոս» երաշխիքը, որ «փոխելը» կտա ցլերից անցնելու հնարավորություն: Ո՞վ է չափել, ո՞րն է չափման միավորը՝ ցլերի «մոտեցումները» հաշվի առնելուց բացի: Ի՞նչ չափելի հիմքերի վրա է կառուցված վարչապետ Փաշինյանի գնահատականը: Որովհետեւ այստեղ թերեւս նաեւ քաղաքական ու աշխարհաքաղաքական անհամարժեքությունն է, քանի որ «ցլերի» խնդիրը ոչ թե շորն է, այլ՝ շորը հագնողը, կրողը: Հետեւաբար, շորը փոխելը չի փոխելու նրանց խորքային ու բուն նպատակը:
Իսկ, եթե վերանանք «շորից», եւ իրերը դիտարկենք իրենց քաղաքական էության մեջ, ապա Հայաստանի Սահմանադրության եւ Աննկախության հռչակագրի «խնդրահարույց» դիտվող դիտարկումները այդպիսին դիտվում են նրա համար, որ Հայաստանին թեկուզ որոշակի պոտենցիալ հեռանկարում օժտում են աշխարհաքաղաքական սուբյեկտային ներուժով: Ընդ որում, այդ ներուժը ձեւավորվում է ոչ թե «ազգային իռացիոնալ» եւ միջազգայնորեն «ոչ լեգիտիմ» նպատակների կամ տեսլականի վրա, այլ հենց միջազգային պատմա-քաղաքական եւ իրավա-քաղաքական ընթացքում հայ ժողովրդի կենսագործունեության հետագծի վրա: Սա անշուշտ ենթադրում է կառավարման, «սպասարկման» հմուտ եւ խորագետ դիվանագիտական ջանք, պետական կենսագործունեության արդյունավետ կազմակերպում ու կառավարում: Ցլերով շրջապատված ճանապարհն անցնելու համար անհրաժեշտ է այդ որակների, այլ ոչ թե «շորի» փոփոխություն:
