Անվիճելի է, որ Հայաստանի վարչապետի պաշտոնը զբաղեցնող Տիգրան Սարգսյանը գրեթե զուրկ է քաղաքական ազդեցությունից: Ավելին` նրա գործունեությունը, քաղաքական անցուդարձին գրեթե կամ բացարձակապես չմիջամտելը, բացառապես «դասախոսական» գործառույթների իրականացմամբ և տնտեսական հարցերով զբաղվելը վկայում են, որ Տիգրան Սարգսյանն ինքն էլ գիտակցում է իր քաղաքական ազդեցության բացակայությունը:Ակնհայտ է նաև, որ վարչապետության երեք տարիների ընթացքում նա չփորձեց էլ քաղաքական հավակնություններ դրսևորել և ջանք չթափեց քաղաքական ազդեցություն ձեռք բերելու համար:
Դա վկայում է կամ այն մասին, որ Տիգրան Սարգսյանն այդ հարցում գիտակցում է իր հնարավորությունների սահմանն ու ավելորդ հավակնություն դրսևորելով չի փորձում բարդացնել իր համար առանց այդ էլ բարդ իրավիճակը, կամ նա պարզապես Սերժ Սարգսյանից ունի բավականաչափ երաշխիքներ, որ իր, այսինքն` Սերժ Սարգսյանի քաղաքական ազդեցությունը կբավականացնի երկուսին էլ, և Տիգրան Սարգսյանը կարիք չունի դրա մասին մտահոգվելու կամ դրա վրա մտածելու համար ավելորդ ժամանակ ծախսել: Բայց դրան զուգահեռ, թեև ակնհայտ է վարչապետի քաղաքական «բացակայությունը», նույնքան ակնհայտ է նաև, որ նա այդուհանդերձ քաղաքական գործոն է Հայաստանի ներիշխանական համակարգում, ընդ որում` բավական զգալի քաղաքական գործոն, այլապես Սերժ Սարգսյանը համաշխարհային ճգնաժամի պատճառով վաղուց էր նրան դարձրել քավության նոխազ ներքին տնտեսական հարցերում:
Հազիվ թե Սերժ Սարգսյանը Տիգրան Սարգսյանին պահում է այն բանի համար, որ հավատում է նրա բարեշրջումների մեխանիկային կամ անձամբ անվերապահ դրանց կողմնակիցն է: Իրականում Սերժ Սարգսյանն է, թերևս, նույն պատճառը, որ Տիգրան Սարգսյանի հռչակած «նպատակները» այդպես էլ մնում են զուտ «տեսական պարապմունքների» շրջանակում և չեն կիրառվում պրակտիկայում: Այնպես որ, գրեթե աներկբա է, որ Տիգրան Սարգսյանին առ այսօր պահելու միակ շարժառիթը քաղաքական է, հետևաբար Տիգրան Սարգսյանը կամա, թե ակամա հանդիսանում է քաղաքական գործոն:
Նախ` բանն այն է, որ փոխելով վարչապետին, Սերժ Սարգսյանն ինքնաբերաբար, ակամայից հերքելու է իր իսկ իշխանության ձեռքով նրբորեն տարածվող այն մտայնությունը, որ Հայաստանի ներկայիս տնտեսական և քաղաքական խնդիրների արմատը ընկած է Ռոբերտ Քոչարյանի կառավարման ժամանակաշրջանում: Միարժեք է, որ իշխանությունը տարբեր, ընդհուպ իշխանությանը դե յուրե շատ մոտ կանգնած աղբյուրների միջոցով նրբանկատորեն և զգուշությամբ մթնոլորտը լցնում է այդ մտայնությամբ: Պաշտոնանկ անելով Տիգրան Սարգսյանին` Սերժ Սարգսյանը, փաստորեն, իր իսկ ձեռքով «արդարացնելու» է Ռոբերտ Քոչարյանին: Թերևս շատ քիչ հավանական է, որ այժմ Սերժ Սարգսյանը գնա այդ քայլին և չգիտակցի համակարգում իր «լեգիտիմության» համար դրա հարուցելիք վտանգը: Առավել ևս, որ մի վարչապետ փոխելով` Սերժ Սարգսյանը հետագայում ստիպված է լինելու արդեն գնալ պերմանենտ ինքնարդարացումների հոգեմաշ ճանապարհով:
Մինչդեռ նրա ճանապարհին արդեն իսկ բավական են հոգի մաշող երևույթներն ու խնդիրները, ուր մնաց մեկն էլ ավելացնի իր իսկ ձեռքով: Առավել ևս, խոսք չի կարող լինել Տիգրան Սարգսյանին Ռոբերտ Քոչարյանով փոխարինելու մասին: Սերժ Սարգսյանն այդ քայլին կգնա միայն հարկադրված լինելու պարագայում: Մինչդեռ ակնհայտ է, որ նրան, թե՛ ինչ-որ առումով ընդդիմությունը երկրի ներսում, թե՛ նաև միջազգային հանրությունը, հնարավորինս «օժանդակում» են, որպեսզի գոնե այդ անհրաժեշտության, այսինքն` ըստ էության իշխանությունը Ռոբերտ Քոչարյանին հետ վերադարձնելու անհրաժեշտության առաջ Սերժ Սարգսյանը չկանգնի:
Պաշտոնանկ անելով Տիգրան Սարգսյանին` Սերժ Սարգսյանը փաստացի նաև հրապարակավ իր վրա է վերցնելու, այսպես ասած, բարեփոխիչ իշխանություն ձևավորելու գործի տապալման պատասխանատվությունը:
Բանն այն է, որ իշխանության մեջ կամ մերձ նա հազիվ թե կարողանա գտնել Տիգրան Սարգսյանից ավելի հարմար, ինտելեկտուալի, նորովի մտածողի, «բարեշրջող» իմիջով կերպար: Հետևաբար, վարչապետի որևէ այլ նշանակում ենթադրելու է այդ «կուրսի» տապալման հրապարակային խոստովանություն: Հազիվ թե Սերժ Սարգսյանն այժմ լինի այն դիրքում, որ թույլ տա իրեն այդպիսի կերպարի գոնե ձևական գոյությունից հրաժարվելու ճոխություն: Իսկ դրանից բացի, Տիգրան Սարգսյանի վարչապետությունն ինչքան էլ որ շարունակում է մերժելի մնալ իշխանության շրջանակներից զգալի մասի համար, այդուհանդերձ նա շարունակում է լինել կոմպրոմիսային տարբերակ:
Բանն այն է, որ Տիգրան Սարգսյանը որևէ ներիշխանական խմբի կամ կլանի մոտ չի ընկալվում որպես մրցակից կլանի ներկայացուցիչ: Այսինքն` ի դեմս Տիգրան Սարգսյանի, ներիշխանական որևէ թև կամ խմբավորում չի համարում, որ դիմացինը առավելության է հասել իր նկատմամբ: Այդ իմաստով էլ Տիգրան Սարգսյանը հանդիսանում է քաղաքական մի գործոն, որը թեև ներիշխանական պայքարը, թեկուզ միայն վարչապետի պաշտոնի համար, պահում է միշտ թարմ և թեժ վիճակում, բայց գոնե այդ պայքարի հավակնորդներին զերծ է պահում անելանելիության կամ ձախողման զգացումից: Իսկ ներիշխանական որևէ թևի կամ խմբի մոտ եթե առկա լինի այդօրինակ զգացում, ապա դժվար է կանխատեսել, թե դա ինչ հետևանք կարող է ունենալ և ինչ ներիշխանական պրոցեսներ կարող է գեներացնել առանց այն էլ «գենեսիզի» ակտիվ փուլում գտնվող իշխանության բուրգում: Թերևս, այդ ամենից ելնելով` Սերժ Սարգսյանի համար այժմ ամենաանցանկալին կլինի հենց վարչապետի փոփոխությունը, իսկ եթե փոփոխություն մոտ ապագայում, այդուհանդերձ, եղավ, ապա դրանից կարելի է եզրակացնել, թերևս, որ անցանկալին Սերժ Սարգսյանի համար արդեն եղել է:
